Nâng hạng chỉ là bước đầu, chứng khoán Việt Nam còn gì phía trước?

Nâng quy mô, chất lượng hàng hóa để giữ sức hút

Thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9 mở ra cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về quy mô, chất lượng hàng hóa, hạ tầng, khả năng tiếp cận thị trường và chuẩn vận hành.

Ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) - cho rằng được nâng hạng là một dấu mốc quan trọng trong quá trình phát triển thị trường vốn và hội nhập tài chính quốc tế. Tuy nhiên, đây chỉ là một bước trong quá trình phát triển liên tục của thị trường chứng khoán.

Theo ông Hải, cơ quan quản lý sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan chức năng và thành viên thị trường để nâng cao mức độ an toàn, minh bạch và hiệu quả của thị trường. Trong đó, một yêu cầu đáng chú ý là chuẩn bị các điều kiện cho việc vận hành đối tác bù trừ trung tâm (CCP), hoàn thiện hệ thống thanh toán, quản trị rủi ro và hạ tầng phục vụ các sản phẩm, thông lệ mới.

Thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng vào ngày 21/ 9. Ảnh: HSX

Bên cạnh hạ tầng, chất lượng doanh nghiệp cũng là yếu tố được đặt lên hàng đầu. Theo lãnh đạo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, thị trường cần có thêm những hàng hóa chất lượng, quy mô đủ lớn, trong đó tập trung thúc đẩy các đợt IPO của doanh nghiệp lớn, có chất lượng.

Cùng với đó là yêu cầu nâng chuẩn quản trị doanh nghiệp và công bố thông tin. Việc tăng cường công bố thông tin bằng tiếng Anh, nâng chất lượng quan hệ nhà đầu tư (IR) và cải thiện chuẩn quản trị được xem là những phần việc cần tiếp tục thực hiện để thị trường đáp ứng tốt hơn yêu cầu của dòng vốn quốc tế.

“Chúng tôi không chỉ tìm kiếm dòng vốn, mà còn hướng tới chuyên môn đầu tư của các tổ chức và sự hợp tác lâu dài, nhằm đóng góp vào sự phát triển có chất lượng và bền vững của thị trường vốn Việt Nam”, ông Hải nhấn mạnh.

Hạ tầng, khả năng tiếp cận phải theo kịp dòng tiền

Sau nâng hạng, câu chuyện không chỉ nằm ở khả năng thu hút thêm tiền vào thị trường mà còn nằm ở việc tạo ra đủ hàng hóa chất lượng và một môi trường vận hành minh bạch để giữ chân nhà đầu tư dài hạn.

Ở góc nhìn thị trường, ông Nguyễn Thế Minh - Giám đốc Khối Ngân hàng đầu tư, Công ty Chứng khoán An Bình - cho rằng một thay đổi đáng chú ý sau nâng hạng là sự dịch chuyển từ dòng vốn chủ động sang dòng vốn thụ động, đặc biệt là các quỹ ETF. Với dòng vốn này, việc Việt Nam chính thức được đưa vào nhóm thị trường mới nổi thứ cấp sẽ có ý nghĩa trực tiếp hơn đối với quyết định phân bổ vốn.

Ước tính từ FTSE Russell, tổng nguồn vốn thụ động giải ngân vào thị trường chứng khoán Việt Nam sau nâng hạng có thể lên tới 6 tỷ USD. Ảnh: Nhật Minh.

Theo ước tính của ông Minh, Việt Nam có thể chiếm khoảng 0,4-0,7% trong rổ chỉ số thị trường mới nổi của FTSE, qua đó thu hút hơn 2 tỷ USD dòng vốn thụ động. Nếu tính cả dòng vốn chủ động đi trước hoặc phân bổ theo cơ hội sau nâng hạng, tổng lượng vốn nước ngoài giải ngân trong 12 tháng có thể lên tới khoảng 8 tỷ USD.

Tuy nhiên, khả năng duy trì vị thế và gia tăng tỷ trọng trong bộ chỉ số sẽ phụ thuộc đáng kể vào quy mô vốn hóa và thanh khoản của thị trường. Điều này tạo sức ép để các doanh nghiệp niêm yết tiếp tục mở rộng quy mô, cải thiện thanh khoản và nâng chuẩn hoạt động.

Theo ông Minh, các sản phẩm như hợp đồng tương lai, quyền chọn, cho vay chứng khoán và bán khống có kiểm soát sẽ ngày càng cần thiết khi thị trường thu hút nhiều hơn nhà đầu tư tổ chức và dòng vốn quốc tế.