Ngăn chặn tội phạm tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí quân dụng – nhìn từ một số vụ việc TGPL
Mua súng hơi trên mạng để đi bắn chim, lĩnh luôn án tù. Đó là vụ việc xảy ra vào cuối năm 2025. Văn Đình Đ. (sinh năm 1998) rủ Nguyễn Đình H. (sinh năm 2008) đi bắn chim. Đ. mang theo một khẩu súng hơi khí nén nhãn hiệu PCP CONDOR cùng 47 viên đạn chì, sau đó điều khiển xe máy chở H. đến khu vực đất trống. Khi cả hai đang chuẩn bị vào khu vực để săn bắn thì bị lực lượng cảnh sát giao thông phát hiện, kiểm tra và thu giữ toàn bộ tang vật. Kết luận giám định xác định khẩu súng và số đạn này thuộc vũ khí quân dụng.

Tòa án Nhân dân khu vực 9 - Thanh Hóa mở phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng”. Ảnh: CTV
Từ một hành vi “đi bắn chim”, cả hai thanh niên đã phải trả giá bằng bản án hình sự: Văn Đình Đ. bị xử phạt 15 tháng tù, Nguyễn Đình H. bị xử phạt 7 tháng tù về tội “Tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng”. Đáng chú ý, nguồn gốc khẩu súng lại xuất phát từ việc mua bán qua mạng xã hội. Theo lời khai, Đ. đã liên hệ mua súng với giá 4 triệu đồng từ một quảng cáo trực tuyến, sau đó món hàng được chuyển phát tận nhà và tặng kèm túi đạn chì!
Một vụ việc khác xuất phát từ mâu thuẫn, xung đột nhỏ trong đời sống thường nhật, dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Khoảng 19 giờ 35 phút, Nguyễn Văn B. (sinh năm 1986) đến nhà anh Lê Văn C., là họ hàng với B., để chơi. Thời điểm này, trong nhà có bố mẹ và vợ anh C. đang ngồi xem tivi, còn anh C. đang ở phòng ngủ phía dưới nhà để trông con.
Sau khi vào nhà, B. ngồi xuống ghế rồi cầm con dao trên bàn để bổ dưa hấu ăn và nói chuyện nhưng nói to, gây ồn ào. Một lúc sau, anh C. từ phòng ngủ đi lên phòng khách và yêu cầu B. ra về. Hai bên lời qua tiếng lại, bực tức, anh C. dùng tay tát B., sau đó túm cổ áo kéo đứng dậy để đuổi về. Hai bên xảy ra giằng co, trong lúc này, B. vẫn cầm con dao gọt hoa quả trên tay. Khi xô xát, B. đã vung dao đâm một nhát trúng vùng hông bên phải của anh C., gây thương tích và chảy máu.
Thấy anh C. bị thương, B. ném con dao ra sân. Anh C. quay lại phòng ngủ, còn B. dùng áo lau vết máu trên sàn. Khoảng 2 - 3 phút sau, B. đi vào phòng ngủ của anh C., thấy anh bị chảy nhiều máu nên đỡ dậy và gọi xe đưa đi cấp cứu. Hậu quả, anh C. bị tổn thương cơ thể 20%. Hành vi của B. sau đó bị truy tố theo quy định tại Điều 304 Bộ luật Hình sự về tội “Sử dụng trái phép vũ khí quân dụng”.
Cả hai bị cáo trong vụ án đều thuộc đối tượng được trợ giúp pháp lý (TGPL) và được trợ giúp viên pháp lý thuộc Trung tâm TGPL Nhà nước tỉnh bào chữa trong quá trình tố tụng. Qua thực tiễn tham gia TGPL trong các vụ án hình sự, có thể thấy không ít bị can, bị cáo vướng vòng lao lý từ những hành vi liên quan đến vũ khí quân dụng mà chính họ chưa nhận thức đầy đủ tính chất, mức độ vi phạm. Những vụ việc này không chỉ gióng lên hồi chuông cảnh báo về khoảng trống hiểu biết pháp luật trong một bộ phận người dân, mà còn cho thấy nguy cơ hiện hữu đối với an ninh trật tự khi vũ khí bị tàng trữ, sử dụng trái phép trong đời sống.
Từ ngày 1/1/2025, Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2024 chính thức có hiệu lực với nhiều điểm mới quan trọng. Đáng chú ý, súng tự chế được bổ sung vào nhóm vũ khí quân dụng; đồng thời, dao có tính sát thương cao được xếp vào nhóm vũ khí thô sơ. Trong trường hợp được sử dụng để xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người, các loại dao này có thể bị xem là vũ khí quân dụng theo quy định pháp luật.
Để các quy định pháp luật thực sự đi vào cuộc sống, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cần được đẩy mạnh hơn nữa, đặc biệt là ở khu vực nông thôn, vùng sâu, vùng xa – nơi người dân còn hạn chế về thông tin. Đồng thời, lực lượng chức năng cần tăng cường kiểm tra, xử lý các hành vi mua bán, vận chuyển vũ khí trái phép trên không gian mạng.
