Người thầy trong hành trình đổi mới giáo dục

Đổi mới giáo dục không chỉ được thể hiện qua những chủ trương, chương trình hay phương pháp giảng dạy mới, mà trước hết phải bắt đầu từ mỗi người thầy, người cô. Trong hành trình chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, đội ngũ nhà giáo vừa là chủ thể thực hiện, vừa là nhân tố quyết định chất lượng đổi mới.

Từ mỗi tiết học sáng tạo đến những nỗ lực tự học, thích ứng với công nghệ, người thầy đang từng ngày khẳng định vai trò của mình trước yêu cầu mới của giáo dục Thủ đô.

Đổi mới từ mỗi giờ lên lớp

Mỗi tiết học không đơn thuần là truyền đạt nội dung trong sách giáo khoa mà còn là cơ hội khơi dậy tư duy, khả năng sáng tạo và niềm say mê học tập của học sinh. Ảnh: PV

Mỗi tiết học không đơn thuần là truyền đạt nội dung trong sách giáo khoa mà còn là cơ hội khơi dậy tư duy, khả năng sáng tạo và niềm say mê học tập của học sinh. Ảnh: PV

Giờ học của cô giáo Hà Thị Xuân, trường THCS Sơn Tây, phường Sơn Tây bắt đầu bằng những câu hỏi gợi mở, khuyến khích học sinh suy nghĩ, trao đổi và chia sẻ cách hiểu của mình. Không khí lớp học trở nên sôi nổi khi các em hào hứng tham gia xây dựng bài, chủ động tìm tòi và khám phá kiến thức mới. Với cô Xuân, mỗi tiết học không đơn thuần là truyền đạt nội dung trong sách giáo khoa mà còn là cơ hội khơi dậy tư duy, khả năng sáng tạo và niềm say mê học tập của học sinh. Theo cô Xuân, đổi mới cũng đồng nghĩa với việc người giáo viên phải không ngừng tự làm mới mình. Từ nghiên cứu chương trình, lựa chọn phương pháp tổ chức hoạt động học tập đến tìm tòi cách truyền đạt sinh động, mỗi tiết dạy đều đòi hỏi sự chuẩn bị nghiêm túc và đầu tư về chuyên môn.

Cô Hà Thị Xuân (đứng thứ 2 từ phải sang) nhận bằng khen dịp 20-11-2026. Ảnh: PV

Cô Hà Thị Xuân (đứng thứ 2 từ phải sang) nhận bằng khen dịp 20-11-2026. Ảnh: PV

Những nỗ lực ấy được ghi nhận bằng nhiều thành tích đáng chú ý. Năm 2026, cô Hà Thị Xuân được công nhận danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp thành phố Hà Nội. Trong hai năm 2024 và 2025, cô có sáng kiến kinh nghiệm được Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hà Nội công nhận. Tại Hội thi Giáo viên dạy giỏi thành phố cấp THCS năm học 2025-2026, cô đạt giải Ba và được Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tặng giấy khen.

Phía sau những danh hiệu, giải thưởng là quá trình lao động chuyên môn bền bỉ, tinh thần trách nhiệm và sự tâm huyết với học trò. Những sáng kiến xuất phát từ thực tiễn giảng dạy không chỉ góp phần nâng cao chất lượng mỗi giờ học mà còn thể hiện tinh thần chủ động tìm tòi, sáng tạo của người giáo viên trước yêu cầu đổi mới.

Ở bậc học mầm non, đổi mới lại được thể hiện qua từng hoạt động chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ. Tại Trường Mầm non Cổ Đông, xã Đoài Phương, cô giáo Trần Thị Vân, Phó Hiệu trưởng nhà trường, là một trong những cán bộ quản lý có nhiều nỗ lực trong công tác chuyên môn. Cô đã đạt danh hiệu Người tốt, việc tốt, Chiến sĩ thi đua cấp thành phố và được UBND thành phố tặng Bằng khen. Đây là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực, tinh thần trách nhiệm và sự tận tâm trong công việc; đồng thời thể hiện vai trò tiên phong của đội ngũ cán bộ quản lý trong thúc đẩy đổi mới giáo dục.

Cô Trần Thị Vân, phó hiệu trưởng trường Mầm non Cổ Đông nhận bằng khen cấp thành phố năm 2026. Ảnh: PV

Cô Trần Thị Vân, phó hiệu trưởng trường Mầm non Cổ Đông nhận bằng khen cấp thành phố năm 2026. Ảnh: PV

Theo cô Vân, đổi mới giáo dục mầm non trước hết phải bắt đầu từ nhận thức và trách nhiệm của mỗi giáo viên. Trên cương vị Phó Hiệu trưởng, cô luôn trăn trở làm sao để trẻ được học tập thông qua vui chơi và trải nghiệm, bởi đây là phương pháp phù hợp với đặc điểm lứa tuổi, giúp các con phát triển tự nhiên và toàn diện. Trong khi kinh phí nhà trường còn hạn hẹp, cô chủ động kết nối với các đơn vị, vận động sự hỗ trợ để tổ chức những hoạt động trải nghiệm thực tế cho học sinh. Cùng với đó, nhà trường khuyến khích giáo viên tích cực tự học, trao đổi kinh nghiệm, đổi mới phương pháp tổ chức hoạt động và ứng dụng công nghệ phù hợp trong giảng dạy. Nhờ đó, mỗi giờ học, mỗi hoạt động đều trở nên sinh động, thiết thực, giúp trẻ phát huy tính chủ động và khả năng khám phá thế giới xung quanh.

Giờ học trở lên sinh động khi được lồng ghép với thực tế. Ảnh: PV

Giờ học trở lên sinh động khi được lồng ghép với thực tế. Ảnh: PV

Dù đặc thù từng cấp học có sự khác biệt, điểm chung trong hành trình đổi mới vẫn là sự chuyển biến từ tư duy đến hành động của người thầy. Giáo viên không chỉ thực hiện chương trình mà còn phải chủ động thiết kế hoạt động, tạo cơ hội để người học phát huy năng lực, hình thành kỹ năng và phát triển toàn diện. Đây cũng là yêu cầu đặt ra đối với các nhà trường trong quá trình nâng cao chất lượng giáo dục.

Người thầy tiên phong, nhà trường đồng hành

Đổi mới giáo dục không thể chỉ trông chờ vào nỗ lực của từng cá nhân mà cần có môi trường để những sáng kiến, cách làm hiệu quả được khuyến khích và nhân rộng. Trong đó, người đứng đầu nhà trường giữ vai trò định hướng, tổ chức thực hiện và tạo động lực để đội ngũ giáo viên phát huy năng lực, trách nhiệm.

Theo bà Nguyễn Thị Bích Hạnh, Hiệu trưởng trường THCS Sơn Tây, nhà trường giữ vai trò định hướng, tổ chức thực hiện và tạo động lực để đội ngũ giáo viên phát huy năng lực, trách nhiệm. Ảnh: PV

Theo bà Nguyễn Thị Bích Hạnh, Hiệu trưởng trường THCS Sơn Tây, nhà trường giữ vai trò định hướng, tổ chức thực hiện và tạo động lực để đội ngũ giáo viên phát huy năng lực, trách nhiệm. Ảnh: PV

Trường THCS Sơn Tây được thành lập trên cơ sở sáp nhập 7 trường THCS trên địa bàn phường Sơn Tây. Sau quá trình sắp xếp, nhà trường hiện có một trường chính và sáu phân hiệu, với 281 cán bộ, giáo viên, nhân viên và 5.296 học sinh. Quy mô mới đặt ra yêu cầu xây dựng một tập thể sư phạm thống nhất, phát huy truyền thống, kinh nghiệm và thế mạnh của từng đơn vị. Bà Nguyễn Thị Bích Hạnh, Hiệu trưởng nhà trường xác định, điều quan trọng là tạo được sự đồng thuận trong đội ngũ, để mỗi thầy cô đều thấy rõ trách nhiệm và có cơ hội đóng góp vào sự phát triển chung. Ban giám hiệu chú trọng lắng nghe, phân công nhiệm vụ phù hợp với năng lực, khuyến khích giáo viên đề xuất cách làm hay và chia sẻ kinh nghiệm chuyên môn. Bà Hạnh cho biết, muốn giáo viên chủ động đổi mới thì người quản lý phải biết tin tưởng, đồng hành và ghi nhận những nỗ lực thực chất.

Hiệu trưởng trường Mầm non Quốc Oai 2 Nguyễn Thị Hiền (thứ 3 thừ trái sang) kiểm tra bữa ăn bán trú tại nhà trường. Ảnh: PV

Hiệu trưởng trường Mầm non Quốc Oai 2 Nguyễn Thị Hiền (thứ 3 thừ trái sang) kiểm tra bữa ăn bán trú tại nhà trường. Ảnh: PV

Tại Trường Mầm non Quốc Oai 2, xã Quốc Oai, bà Nguyễn Thị Hiền, Hiệu trưởng nhà trường, xác định vai trò của người đứng đầu không chỉ là định hướng chuyên môn mà còn phải đồng hành, tạo điều kiện để mỗi giáo viên phát huy khả năng và tinh thần sáng tạo. Theo bà Hiền, để đổi mới giáo dục đi vào chiều sâu, nhà trường cần xây dựng môi trường làm việc dân chủ, khuyến khích giáo viên mạnh dạn đề xuất sáng kiến, chia sẻ kinh nghiệm và phát huy thế mạnh của bản thân. Công tác bồi dưỡng cần gắn với nhu cầu thực tế, còn việc đánh giá giáo viên phải hướng đến hiệu quả trong chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục trẻ. Khi giáo viên được tin tưởng, tạo điều kiện phát triển năng lực và có động lực cống hiến, những đổi mới sẽ dần trở thành nền nếp trong mỗi nhà trường.

Sự tận tâm của người thầy được thể hiện từ những quan tâm, hướng dẫn nhỏ nhất dành cho mỗi học sinh. Ảnh: PV

Sự tận tâm của người thầy được thể hiện từ những quan tâm, hướng dẫn nhỏ nhất dành cho mỗi học sinh. Ảnh: PV

Trong bối cảnh giáo dục ngày càng gắn với hội nhập quốc tế, năng lực ngoại ngữ cũng trở thành yêu cầu cần thiết đối với đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên. Tại Trường Tiểu học Hưng Đạo B, xã Hưng Đạo, bà Nguyễn Thị Hải Yến, Hiệu trưởng nhà trường, quan tâm xây dựng đội ngũ đáp ứng định hướng đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học. Bà chú trọng động viên, khuyến khích giáo viên học tập, nâng cao trình độ, đồng thời xác định bản thân người đứng đầu phải là tấm gương về tinh thần tự học. Mỗi ngày, bà dành từ 30 phút đến một giờ để tìm hiểu, học tập tiếng Anh. Theo bà, để bắt kịp yêu cầu phát triển mới, cán bộ quản lý không thể chỉ dừng lại ở việc giao nhiệm vụ cho giáo viên mà cần chủ động học tập, nâng cao năng lực và nêu gương bằng hành động cụ thể. Sự tiên phong của người đứng đầu sẽ góp phần tạo động lực để đội ngũ cùng thay đổi, sẵn sàng tiếp cận những yêu cầu mới của giáo dục.

Dù ở bậc học nào, dù là giáo viên trực tiếp giảng dạy hay cán bộ quản lý, điểm chung của những nhà giáo trong hành trình đổi mới vẫn là tinh thần trách nhiệm, sự tận tâm và ý thức học hỏi không ngừng. Khi mỗi người thầy chủ động thay đổi, mỗi nhà trường tạo được môi trường khuyến khích sáng tạo và mỗi cán bộ quản lý thực sự đồng hành cùng đội ngũ, những chủ trương đổi mới sẽ được chuyển hóa thành chất lượng giáo dục cụ thể. Và thước đo ý nghĩa nhất của hành trình ấy chính là sự tiến bộ, trưởng thành của mỗi học sinh.

Trần Hằng

Nguồn Hà Nội Mới: https://hanoimoi.vn/nguoi-thay-trong-hanh-trinh-doi-moi-giao-duc-1766975.html