Những chính sách mới đáng chú ý có hiệu lực từ tháng 10/2026

Tăng mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công

Nghị định số 321/2026/NĐ-CP ngày 15/8/2026 của Chính phủ quy định mức hưởng trợ cấp, phụ cấp và các chế độ ưu đãi người có công với cách mạng có hiệu lực từ ngày 1/10/2026.

Theo Điều 3, mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng được nâng lên 3.012.000 đồng/tháng, thay cho mức 2.789.000 đồng/tháng quy định tại Nghị định số 77/2024/NĐ-CP.

Mức chuẩn mới được sử dụng làm căn cứ tính trợ cấp, phụ cấp và các chế độ ưu đãi đối với người có công với cách mạng và thân nhân người có công.

Mức chuẩn trợ giúp xã hội tăng lên 540.000 đồng/tháng

Từ ngày 5/10/2026, Nghị định số 335/2026/NĐ-CP ngày 21/8/2026 của Chính phủ về chính sách trợ giúp xã hội chính thức có hiệu lực.

Theo Điều 4, mức chuẩn trợ giúp xã hội được nâng từ 360.000 đồng lên 540.000 đồng/tháng. Mức chuẩn mới là căn cứ xác định mức trợ cấp xã hội, hỗ trợ kinh phí nhận chăm sóc, nuôi dưỡng và mức chăm sóc, nuôi dưỡng tại các cơ sở trợ giúp xã hội, cơ sở chăm sóc người cao tuổi, người khuyết tật, trẻ em cùng các cơ sở chăm sóc, nuôi dưỡng khác.

Đáng chú ý, từ ngày 5/10/2026, người thuộc diện hưởng trợ cấp hưu trí xã hội cũng được nâng mức hưởng từ 500.000 đồng lên 540.000 đồng/tháng theo khoản 1 Điều 31 Nghị định số 335/2026/NĐ-CP.

Mức chuẩn trợ giúp xã hội được nâng từ 360.000 đồng lên 540.000 đồng/tháng

Thí điểm chế định luật sư công tại 8 bộ và 10 địa phương

Nghị quyết số 24/2026/QH16 của Quốc hội về thí điểm thực hiện chế định luật sư công có hiệu lực từ ngày 1/10/2026. Theo nghị quyết, luật sư công là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Quân đội nhân dân, sĩ quan Công an nhân dân hoặc người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư để thực hiện các công việc có tính chất pháp lý.

Luật sư công có nhiệm vụ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan nhà nước, cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống chính trị và doanh nghiệp nhà nước theo quy định.

Mô hình được thí điểm tại 8 bộ, gồm Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Xây dựng và 10 tỉnh, thành phố gồm Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Lâm Đồng, Khánh Hòa, Đồng Nai và Bắc Ninh.

Thời gian thực hiện thí điểm từ ngày 1/10/2026 đến hết ngày 30/9/2028.

Quỹ Học bổng Quốc gia chính thức vận hành

Nghị định số 317/2026/NĐ-CP ngày 11/8/2026 của Chính phủ quy định về tổ chức, quản lý và sử dụng Quỹ Học bổng Quốc gia có hiệu lực từ ngày 1/10/2026.

Quỹ được thành lập nhằm hỗ trợ người học trong học tập, nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp, phát triển kỹ năng nghề, năng lực số và khả năng hội nhập học thuật quốc tế.

Một mục tiêu khác của Quỹ là thu hẹp chênh lệch cơ hội học tập giữa các vùng, miền và nhóm đối tượng. Trong đó, người học thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, các ngành, lĩnh vực ưu tiên và những lĩnh vực có nhu cầu nhân lực cao được ưu tiên hỗ trợ.

Các chương trình học bổng gồm học bổng tài năng; học bổng dành cho người học đi học tại nước ngoài; học bổng theo điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên; học bổng thu hút người nước ngoài học tập, nghiên cứu tại Việt Nam và học bổng tạo cơ hội phát triển.

Quy định mới về kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu gạo

Nghị định số 365/2026/NĐ-CP ngày 23/9/2026 của Chính phủ về kinh doanh xuất khẩu, nhập khẩu gạo có hiệu lực từ ngày 1/10/2026.

Theo Điều 4, thương nhân được thành lập, đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật được kinh doanh xuất khẩu gạo khi có ít nhất một kho chuyên dùng để chứa thóc, gạo và một cơ sở xay xát gạo đáp ứng các quy định về an toàn thực phẩm, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật.

Kho và cơ sở xay xát có thể thuộc sở hữu của thương nhân hoặc được thuê từ tổ chức, cá nhân khác. Trường hợp thuê phải có hợp đồng bằng văn bản và bảo đảm thời hạn theo quy định.

Thương nhân đã được cấp Giấy chứng nhận không được cho thương nhân khác thuê các kho chứa thóc, gạo hoặc cơ sở xay xát đã được sử dụng để đề nghị cấp Giấy chứng nhận cho mình.

Bộ Công Thương cấp Giấy chứng nhận cho thương nhân dưới dạng bản giấy và bản điện tử khi áp dụng đối với trường hợp đáp ứng đầy đủ điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo theo quy định.

Như vậy, từ tháng 10/2026, nhiều chính sách mới sẽ đồng thời được áp dụng, tập trung vào các nhóm vấn đề từ an sinh xã hội, chính sách người có công, tổ chức hoạt động pháp lý trong khu vực công đến giáo dục, học bổng và điều kiện kinh doanh xuất khẩu gạo.