Những du khách 'khó ưa' nhất năm 2025

Năm 2025, gần 5 tỷ lượt người di chuyển bằng đường hàng không, con số cao nhất từ trước đến nay. Cùng với đó là hàng triệu chuyến đi bằng đường bộ, đường sắt và đường biển trên khắp thế giới.

Phần lớn du khách tận hưởng kỳ nghỉ trong trật tự và đóng góp tích cực cho kinh tế địa phương. Tuy nhiên, quy mô di chuyển chưa từng có cũng kéo theo không ít hành vi gây tranh cãi, thậm chí làm tổn hại đến cộng đồng sở tại và các điểm đến.

Tôn trọng văn hóa bản địa, không xâm phạm đời sống cộng đồng

Vấn đề lớn nhất tại nhiều điểm đến trong năm qua không nằm ở từng hành vi cá biệt, mà ở việc du lịch phát triển quá nhanh so với khả năng chịu tải của địa phương. Overtourism trở thành áp lực thường trực tại nhiều thành phố lớn trên thế giới.

Tại châu Âu, người dân ở Tây Ban Nha và Ý xuống đường phản đối du lịch đại trà, cho rằng đời sống thường nhật bị xáo trộn nghiêm trọng. Ở châu Á, Bali, Kyoto hay Phuket đều ghi nhận tình trạng quá tải kéo dài, với hệ quả là không gian công cộng bị lấn chiếm và các chuẩn mực ứng xử bị xói mòn.

Tại Nam Mỹ, các cuộc biểu tình liên quan đến hạ tầng và nhượng quyền vận tải khiến hàng nghìn du khách bị mắc kẹt quanh Machu Picchu. Ở châu Phi, những lễ hội vốn mang tính gắn kết cộng đồng cũng đối mặt nguy cơ thương mại hóa quá mức khi lượng khách tăng đột biến.

Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và phân cực xã hội gia tăng tại nhiều khu vực, không ít cuộc trò chuyện giữa du khách và người dân địa phương nhanh chóng trở nên nhạy cảm. Một số du khách chọn cách né tránh tranh luận, thậm chí che giấu thông tin cá nhân khi giao tiếp, làm dấy lên những câu hỏi về sự trung thực và tôn trọng trong giao lưu văn hóa.

Đáng chú ý, ngay cả các cộng đồng biệt lập cũng không tránh khỏi sự xâm phạm. Tháng 4, một du khách nước ngoài bị bắt sau khi trái phép tiếp cận người Sentinelese, nhóm bản địa được bảo vệ nghiêm ngặt tại Ấn Độ.

Đừng biến mọi chuyến đi thành sân khấu mạng xã hội

Năm 2025 tiếp tục chứng kiến sự bùng nổ của các trào lưu du lịch gắn với mạng xã hội, trong đó không ít xu hướng đặt yếu tố lan truyền lên trên an toàn và trật tự công cộng.

Từ việc cố tình đến sân bay sát giờ bay, nhảy múa trong khu vực nhà ga, đến những “mẹo” ngủ trên máy bay tiềm ẩn rủi ro, nhiều hành vi đã gây tranh cãi và buộc các sân bay phải tăng cường kiểm soát.

Tại Ý, một lời kêu gọi trên mạng xã hội đã khiến hàng nghìn người đổ về một khu trượt tuyết nhỏ, gây quá tải nghiêm trọng. Ở dãy Dolomites, nông dân buộc phải dựng cổng thu phí tại các điểm chụp ảnh nổi tiếng để hạn chế dòng người. Tại Sicily, du khách tập trung quá đông quanh khu vực núi lửa Etna phun trào, cản trở hoạt động của lực lượng cứu hộ.

Đáng lo ngại hơn, một số điểm đến có yếu tố an ninh phức tạp vẫn được quảng bá như trải nghiệm “độc lạ”, bất chấp cảnh báo từ nhiều chính phủ và tổ chức quốc tế.

Tránh những hành vi phản cảm nơi công cộng

Tại nhiều thành phố châu Âu, việc sờ mó các bức tượng nổi tiếng với lý do “cầu may” tiếp tục diễn ra, gây hư hại cho di sản và bị đánh giá là phản cảm. Chính quyền địa phương buộc phải tăng cường biển cảnh báo và các biện pháp bảo vệ.

Một số điểm đến nghỉ dưỡng áp dụng mức phạt đối với du khách ăn mặc không phù hợp nơi công cộng. Các hãng hàng không cũng siết chặt quy định về trang phục và hành vi, từ chối phục vụ những trường hợp bị cho là gây phản cảm hoặc ảnh hưởng đến hành khách khác.

Sau giai đoạn nới lỏng, một số quốc gia đã điều chỉnh chính sách liên quan đến chất kích thích, nhằm hạn chế hệ lụy xã hội và bảo vệ hình ảnh điểm đến.

Ngay cả những hành vi tưởng chừng nhỏ, như bật loa điện thoại nơi công cộng, cũng ngày càng bị xử phạt nghiêm khắc tại nhiều nước, phản ánh xu hướng đề cao không gian chung và phép lịch sự tối thiểu.

Không phá hoại di sản, không phớt lờ cảnh báo an toàn

Năm 2025 ghi nhận hàng loạt sự cố liên quan đến du khách xâm phạm di tích, danh thắng và bảo tàng. Tại Ý, nhiều người bị xử phạt vì nhảy xuống kênh đào, trèo lên công trình lịch sử hoặc gây hư hại hiện vật khi chụp ảnh.

Ở châu Á và châu Âu, lực lượng cứu hộ phải liên tục can thiệp khi du khách phớt lờ cảnh báo an toàn tại các khu vực núi cao. Không ít trường hợp đối mặt án phạt nặng vì cố tình vượt rào chắn hoặc đi vào khu vực nguy hiểm.

Bên cạnh tai nạn do bất cẩn, cũng xuất hiện những hành vi phá hoại có chủ ý tại các địa điểm mang giá trị biểu tượng, buộc chính quyền phải xem xét lại công tác bảo vệ di sản trong bối cảnh du lịch đại chúng.

Không trộm cắp hay mang “đồ lưu niệm” trái phép

Từ động vật hoang dã đến đá lát đường phố cổ, nhiều vụ việc trong năm qua cho thấy một bộ phận du khách vẫn xem nhẹ luật pháp địa phương. Một số thành phố châu Âu phải lên tiếng kêu gọi du khách ngừng lấy trộm vật liệu từ khu di sản, do chi phí phục hồi ngày càng lớn.

Các vụ việc buôn lậu động vật sống qua sân bay cũng khiến lực lượng an ninh hàng không đau đầu, đặt ra câu hỏi về ý thức và trách nhiệm của người đi lại quốc tế.

Giữ trật tự trên không trung

Hành vi gây rối trên máy bay tiếp tục là thách thức với ngành hàng không toàn cầu. Nhiều hãng áp dụng biện pháp cứng rắn hơn, từ khởi kiện dân sự đến cấm bay dài hạn.

Tranh cãi về rượu bia, việc đứng dậy quá sớm sau khi hạ cánh hay tranh chấp không gian ghế ngồi vẫn chưa có hồi kết. Một số quốc gia và hãng bay thử nghiệm các quy định mới nhằm cải thiện trật tự và trải nghiệm chung.

Năm qua cũng ghi nhận nhiều sự cố nghiêm trọng, từ hành khách cố mở cửa máy bay đến hành hung tiếp viên. Những câu chuyện này cho thấy, bên cạnh hạ tầng và công nghệ, yếu tố ứng xử văn minh vẫn là mắt xích dễ tổn thương nhất của ngành du lịch toàn cầu.

Hàn Mai