Những sai lầm phổ biến khi uống vitamin C phòng cảm cúm lúc giao mùa

Tránh lầm tưởng vitamin C là "thần dược" ngăn cảm cúm

Nhiều người cho rằng uống vitamin C hằng ngày sẽ giúp cơ thể miễn nhiễm với cảm lạnh, cảm cúm. Thực tế, vitamin C (axit ascorbic) chỉ đóng vai trò hỗ trợ hoạt động của hệ miễn dịch chứ không có khả năng tiêu diệt virus – tác nhân chính gây bệnh. Các phân tích lâm sàng từ tổ chức y học uy tín Cochrane cho thấy việc uống vitamin C đều đặn không giúp giảm tỷ lệ mắc bệnh ở cộng đồng. Thói quen đợi đến khi phát bệnh mới cuống quýt uống liều cao cũng không mang lại hiệu quả "chữa cấp tốc", ngoại trừ việc hỗ trợ rút ngắn nhẹ thời gian mệt mỏi nếu cơ thể đã được tích lũy đủ vi chất này từ trước.

Cảnh giác với thói quen uống liều cao "càng nhiều càng tốt"

Dù vitamin C tan trong nước và lượng dư thừa sẽ đào thải qua nước tiểu, nhưng việc dùng liều cao kéo dài trên 1.000 mg/ngày có thể dẫn đến rối loạn tiêu hóa (gây tiêu chảy, buồn nôn, đau bụng) và làm tăng nguy cơ lắng đọng oxalat gây sỏi thận. Trong khi đó, nhu cầu của người trưởng thành khỏe mạnh chỉ khoảng 100 mg/ngày và ngưỡng an toàn tối đa không vượt quá 2.000 mg/ngày. Việc lạm dụng các loại viên sủi chứa 500 - 1.000 mg mỗi ngày trong thời gian dài là hoàn toàn không cần thiết và tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Tránh tự ý lạm dụng vitamin liều cao. Ảnh minh họa

Ưu tiên thực phẩm tươi thay vì phụ thuộc viên uống

Việc phụ thuộc vào thực phẩm chức năng mà bỏ qua chế độ ăn tự nhiên khiến cơ thể mất đi nhiều dưỡng chất quan trọng. Chỉ cần tiêu thụ một quả ổi hoặc một quả cam trung bình là đã đáp ứng đủ 100% nhu cầu vitamin C trong ngày. Trái cây và rau xanh tươi như bưởi, ớt chuông, súp lơ xanh còn cung cấp thêm chất xơ cùng các chất chống oxy hóa tự nhiên mà viên uống không thể thay thế. Lưu ý, vitamin C rất dễ phân hủy bởi nhiệt độ và không khí, vì vậy nên ăn trái cây ngay sau khi gọt và chế biến rau củ bằng cách luộc vừa chín tới hoặc xào nhanh trên lửa lớn.

Nhóm đối tượng tuyệt đối không tự ý bổ sung liều cao

Một số nhóm đối tượng đặc biệt như người có tiền sử sỏi thận, bệnh nhân mắc bệnh mạn tính, người đang dùng thuốc chống đông máu hay phụ nữ mang thai và cho con bú tuyệt đối không nên tự ý dùng vitamin C liều cao. Việc tương tác thuốc hoặc nạp thừa vi chất có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tiến trình điều trị bệnh nền, do đó các đối tượng này cần tham khảo ý kiến tư vấn từ bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi bổ sung.

Lời khuyên từ chuyên gia y tế

Ưu tiên các loại thực phẩm tự nhiên chứa vitamin C. Ảnh minh họa

Để bảo vệ sức khỏe và nâng cao hệ miễn dịch đúng cách khi giao mùa, các chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo người dân nên ưu tiên bổ sung vitamin C từ thực phẩm tự nhiên, bởi chỉ cần một quả ổi hoặc một quả cam trung bình đã cung cấp đủ nhu cầu 100 mg mỗi ngày cho một người trưởng thành.

Trong trường hợp cần dùng thêm viên uống bổ sung, thời điểm chuẩn nhất là vào buổi sáng hoặc buổi trưa ngay sau bữa ăn; tuyệt đối tránh uống lúc bụng đói để không làm tổn thương dạ dày, đồng thời hạn chế uống sau 16 giờ chiều tránh gây mất ngủ và giảm nguy cơ lắng đọng oxalat gây sỏi thận.

Bên cạnh đó, việc duy trì uống từ 1,5 đến 2 lít nước mỗi ngày là bắt buộc để hỗ trợ cơ thể hòa tan và đào thải lượng vi chất dư thừa một cách an toàn. Thay vì chỉ trông chờ vào vitamin C, giải pháp phòng bệnh toàn diện nhất vẫn là tăng cường sức đề kháng tổng thể thông qua việc tiêm vắc xin phòng cúm hằng năm, giữ ấm cơ thể, ngủ đủ từ 7 đến 8 tiếng mỗi ngày và duy trì thói quen vận động thể lực đều đặn.