Những tấm vé không đến 'miền đất hứa'

Khi những chuyến đi lần lượt dang dở, người lao động trở về, còn những người đứng ra tổ chức phải đối diện với cái giá của lòng tham nơi phòng xử án.

Giấc mơ được gửi vào những bộ hồ sơ

Tại phòng xử án TAND tỉnh Nghệ An, Nguyễn Duy Hiển (SN 1981), trú TP. Hải Phòng và Bùi Thị Yến (SN 1985), trú xã Hưng Nguyên, Nghệ An cùng đứng trước bục khai báo về tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài”.

Một người từng là giám đốc doanh nghiệp, người còn lại làm việc trong lĩnh vực cung ứng nhân lực. Công việc khiến cả hai hiểu rằng, để đưa người Việt Nam ra nước ngoài lao động phải đáp ứng những điều kiện theo quy định và được cơ quan có thẩm quyền cấp phép.

Thế nhưng, trước khoản lợi ích có thể thu được từ mỗi trường hợp xuất ngoại, Hiển và Yến vẫn bất chấp quy định pháp luật.

Trước HĐXX, cả hai bị cáo đều thừa nhận hành vi phạm tội. Từ lời khai tại phiên tòa, hành trình của những người mang theo hy vọng tìm kiếm việc làm nơi xứ người dần được tái hiện, bắt đầu từ những lời quảng cáo trên mạng xã hội và một lộ trình vòng qua Dubai để tìm đường sang Canada.

Theo hồ sơ vụ án, từ đầu năm 2024 đến giữa năm 2025, Nguyễn Duy Hiển là Giám đốc Công ty TNHH Đăng Phương Group.

Dù doanh nghiệp không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp phép đưa người Việt Nam sang Canada, Armenia lao động, Hiển vẫn tìm kiếm, kết nối với các đầu mối ở nước ngoài để thực hiện việc này.

Khoảng tháng 5/2024, qua mạng xã hội Facebook, Hiển biết Vaibhavi Gandhani, thường gọi là Thip, một phụ nữ người Ấn Độ đang sinh sống, làm việc tại Dubai.

Thời điểm đó, người phụ nữ này thường xuyên đăng tải thông tin quảng cáo về việc đưa người sang Canada lao động và giới thiệu đã đưa được nhiều người xuất ngoại.

Những thông tin về “đơn hàng” sang Canada làm việc trong lĩnh vực xây dựng, nông nghiệp cùng viễn cảnh về cơ hội việc làm nơi xứ người nhanh chóng thu hút sự chú ý của Hiển.

Từ những dòng quảng cáo trên mạng xã hội, Hiển chủ động liên hệ với Thip để tìm hiểu và bàn bạc cách thức đưa người từ Việt Nam sang Canada.

Từ những chuyến xuất ngoại trái phép, Nguyễn Duy Hiển và Bùi Thị Yến phải trả giá bằng những bản án.

Qua trao đổi, một lộ trình được hai bên thống nhất: người có nhu cầu xuất ngoại sẽ rời Việt Nam sang Dubai bằng visa du lịch. Khi đến Dubai, công ty của Thip sẽ tiếp nhận, sau đó tiếp tục làm thủ tục xin visa Canada theo diện chủ bảo lãnh. Tổng chi phí cho hành trình này là 17.000 USD, được thanh toán theo từng giai đoạn.

Từ những cuộc trao đổi qua mạng xã hội, một “đường vòng” sang Canada dần được hình thành.

Cũng từ đây, những bộ hồ sơ mang theo kỳ vọng về một công việc, một tương lai tốt hơn nơi xứ người lần lượt được tiếp nhận, mở đầu cho chuỗi hành vi sau này đưa Hiển và đồng phạm đến trước bục khai báo.

“Đường vòng” đến miền đất hứa

Để tìm kiếm những người có nhu cầu xuất ngoại, tháng 6/2024, Hiển vào Nghệ An gặp Bùi Thị Yến, khi đó là nhân viên Công ty TNHH Cung ứng nhân lực Nghệ An.

Tại đây, Hiển giới thiệu với Yến về việc đưa người sang Canada lao động theo phương thức đã thống nhất với Thip, đồng thời thỏa thuận nếu Yến tìm được khách và người đó nhập cảnh Canada thành công, Hiển sẽ trả 1.000 USD cho mỗi trường hợp.

Từ thỏa thuận này, Yến bắt đầu tư vấn, tiếp nhận hồ sơ và tiền của những người có nhu cầu sang Canada làm việc. Có 6 người tin tưởng giao hồ sơ, tiền cho Yến với chi phí 21.500 USD để thực hiện hành trình xuất ngoại.

Ngày 15/9/2024, 6 người rời sân bay Tân Sơn Nhất, TP. Hồ Chí Minh sang Dubai bằng visa du lịch. Tuy nhiên, Dubai chỉ là điểm dừng chân trong lộ trình đã được sắp đặt.

Đích đến cuối cùng là Canada, nơi những người lao động gửi gắm hy vọng về một công việc mới, một nguồn thu nhập tốt hơn để thay đổi cuộc sống.

Nhưng hành trình được vẽ ra không diễn ra như kỳ vọng. Sau khi đến Dubai, sáu người phải chờ đợi để hoàn tất thủ tục xin visa Canada. Thời gian trôi qua, cánh cửa đến “miền đất hứa” vẫn không mở khi visa chưa thể hoàn tất.

Đến tháng 11/2024, sau gần hai tháng chờ đợi nơi đất khách, cả sáu người buộc phải mua vé máy bay trở về Việt Nam, khép lại hành trình vòng qua Dubai nhưng không thể đặt chân tới Canada.

Khi kế hoạch sang Canada bất thành, Hiển và Yến tiếp tục hướng đến một thị trường khác. Cơ quan tố tụng xác định, Hiển đã bàn bạc với Yến để nhận hồ sơ và tiền của hai người có nhu cầu sang Armenia lao động trái phép, với chi phí gần 300 triệu đồng/người.

Khác với những người chờ đợi ở Dubai, hai lao động này đã đến được Armenia. Thế nhưng, đặt chân đến nơi không đồng nghĩa với giấc mơ xuất ngoại trở thành hiện thực.

Điều kiện lao động không bảo đảm khiến cuộc mưu sinh nơi đất khách sớm dang dở. Đến ngày 1/6/2025, Yến phải mua vé máy bay để hai người trở về Việt Nam.

Canada rồi Armenia, những điểm đến khác nhau nhưng các chuyến đi đều để lại những hệ lụy. Người lao động mang theo kỳ vọng về một tương lai tốt hơn lên đường, rồi trở về khi dự định không thành.

Còn với Hiển và Yến, những bộ hồ sơ cùng khoản tiền từng được tính toán cho mỗi chuyến xuất ngoại cuối cùng lại trở thành một phần chứng cứ khiến cả hai phải đối diện với pháp luật.

Từ những “đơn hàng” từng được giới thiệu đầy hứa hẹn đến những chuyến đi không trọn vẹn, khoảng cách giữa giấc mơ nơi xứ người và thực tế đã hiện rõ.

Khi những “đường vòng” khép lại, điểm đến tiếp theo của những người tổ chức không còn là Canada hay Armenia, mà là bục khai báo tại phiên tòa hình sự.

Cái giá của những chuyến đi trái phép

Trở lại với phòng xử án, trước những câu hỏi của HĐXX, Hiển và Yến đều thừa nhận hành vi phạm tội. Các bị cáo khai biết rõ bản thân cũng như doanh nghiệp liên quan không có chức năng đưa người Việt Nam ra nước ngoài lao động theo phương thức đã thực hiện, nhưng vì hám lợi nên vẫn bất chấp quy định pháp luật.

Trong sự câu kết ấy, mỗi người đảm nhận một vai trò. Hiển tìm kiếm đầu mối ở nước ngoài, kết nối và đưa ra phương thức xuất ngoại, còn Yến tìm người có nhu cầu, tư vấn, tiếp nhận hồ sơ và tiền.

Từ những lời giới thiệu về “đơn hàng” lao động, các chuyến đi lần lượt được tổ chức, mang theo phía sau là kỳ vọng của những người mong tìm kiếm một công việc tốt hơn nơi xứ người.

Để nắm lấy cơ hội ấy, có người sẵn sàng bỏ ra hàng trăm triệu đồng với niềm tin rằng phía cuối hành trình sẽ là một công việc mới, một nguồn thu nhập tốt hơn cho bản thân và gia đình.

Thế nhưng, “đường vòng” được vạch ra bằng visa du lịch đã không đưa họ đến tương lai như mong đợi. Người phải chờ đợi ở Dubai rồi trở về khi không thể sang Canada, người đặt chân đến Armenia nhưng cũng sớm hồi hương vì điều kiện lao động không bảo đảm. Những chuyến đi dang dở không chỉ lấy đi tiền bạc, thời gian mà còn để lại phía sau những hy vọng chưa thành.

Trước khi HĐXX bước vào nghị án, những lời mời chào về “đơn hàng” Canada hay khoản tiền được hưởng trên mỗi trường hợp xuất ngoại thành công đã trở thành câu chuyện của quá khứ. Trước bục khai báo lúc này là hai bị cáo đang chờ phán quyết cho những lựa chọn mà chính mình đã thực hiện.

HĐXX ghi nhận, trong quá trình giải quyết vụ án, Bùi Thị Yến đã chủ động khắc phục thiệt hại cho những người lao động dù hoàn cảnh còn khó khăn.

Sau khi xem xét tính chất, mức độ hành vi, vai trò của từng bị cáo cùng các tình tiết liên quan, HĐXX tuyên phạt Nguyễn Duy Hiển 5 năm tù, Bùi Thị Yến 18 tháng tù về tội “Tổ chức cho người khác trốn đi nước ngoài”.

Bản án được tuyên cũng là lúc những toan tính từng bắt đầu từ các lời mời chào về việc làm nơi xứ người khép lại. Những người lao động đã trở về sau hành trình không trọn vẹn, còn Hiển và Yến phải trả giá bằng những tháng năm mất tự do.

Phía sau vụ án là bài học về những “đường tắt” được vẽ ra từ khát vọng đổi đời. Mong muốn tìm kiếm một công việc tốt hơn, một tương lai đủ đầy hơn nơi xứ người là chính đáng, nhưng khi hành trình ấy được đặt vào những lời mời chào thiếu cơ sở pháp lý, hy vọng có thể nhanh chóng nhường chỗ cho rủi ro và hệ lụy.

Từ những bộ hồ sơ mang theo giấc mơ xuất ngoại đến những chuyến đi vòng qua Dubai, Armenia, cuối cùng câu chuyện dừng lại nơi phòng xử án.

Với Hiển và Yến, khoản lợi trước mắt phải đánh đổi bằng tự do; còn với những người từng gửi gắm tương lai vào các chuyến đi ấy, vụ án là lời cảnh tỉnh rằng hành trình tìm kiếm cơ hội nơi xứ người chỉ thực sự vững chắc khi bắt đầu từ một con đường hợp pháp.