Ninh Bình: Đảng bộ xã Nhân Hà lãnh đạo chuyển đổi số đưa Nghị quyết vào cuộc sống

Chuyển đổi số - yêu cầu tất yếu trong giai đoạn mới

Trong dòng chảy mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc phương thức quản lý, điều hành, tổ chức sản xuất và cung cấp dịch vụ công. Việc ứng dụng thành tựu khoa học, công nghệ không chỉ mở ra cơ hội phát triển mới mà còn góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và cải thiện chất lượng cuộc sống của Nhân dân.

Hội nghị Báo cáo kết quả triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” xã Nhân Hà (Ảnh NH)

Nhận thức rõ vai trò đó, ngày 22/12/2024, Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Nghị quyết thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ trong việc tạo động lực phát triển mới, đưa khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trở thành những yếu tố quan trọng thúc đẩy đất nước phát triển nhanh, bền vững.

Tuy nhiên, một nghị quyết chỉ thực sự phát huy giá trị khi những mục tiêu, quan điểm và định hướng được cụ thể hóa thành hành động thiết thực. Trong quá trình đó, cấp cơ sở giữ vai trò đặc biệt quan trọng bởi đây là nơi trực tiếp tổ chức thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước và giải quyết những công việc gắn liền với đời sống hằng ngày của người dân. Vì vậy, đưa chuyển đổi số vào hoạt động của chính quyền cơ sở không chỉ là yêu cầu về ứng dụng công nghệ, mà còn là quá trình đổi mới tư duy, phương thức quản lý và tinh thần phục vụ Nhân dân.

Từ chủ trương đến hành động ở cơ sở

Chuyển đổi số ở cơ sở có ý nghĩa thiết thực bởi hiệu quả của quá trình này được thể hiện trực tiếp qua chất lượng giải quyết thủ tục hành chính, tính công khai, minh bạch trong quản lý và khả năng tiếp cận các dịch vụ công của người dân. Đây cũng là thước đo cho thấy chủ trương của Đảng đã từng bước chuyển hóa thành những thay đổi cụ thể trong thực tiễn.

Tại xã Nhân Hà, tỉnh Ninh Bình, quá trình chuyển đổi số diễn ra trong bối cảnh địa phương được hình thành trên cơ sở sáp nhập ba xã Nhân Thịnh, Nhân Mỹ và Xuân Khê. Việc kiện toàn tổ chức, vận hành bộ máy và nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân đặt ra yêu cầu tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, tăng cường phối hợp trong giải quyết công việc và khai thác hiệu quả các nền tảng công nghệ số.

Ngày 1/7/2026  địa phương tham gia hội nghị trực tuyến sơ kết 18 tháng thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW cho thấy sự quan tâm đến việc cập nhật, đánh giá và triển khai các nhiệm vụ chuyển đổi số theo định hướng chung. Bên cạnh đó, việc thúc đẩy sử dụng kết quả điện tử trong giao dịch cũng gắn với mục tiêu xây dựng chính quyền số, từng bước đổi mới cách thức xử lý công việc theo hướng thuận tiện, minh bạch và hiệu quả hơn. Những hoạt động này cho thấy chuyển đổi số đã được cụ thể hóa thành những nhiệm vụ tại cơ sở.

Tuy nhiên, cần nhìn nhận rằng việc triển khai các hoạt động chuyển đổi số mới là một bước trong quá trình hiện thực hóa chủ trương của Đảng. Hiệu quả thực chất còn phụ thuộc vào khả năng đổi mới quy trình làm việc, năng lực sử dụng công nghệ của đội ngũ cán bộ, mức độ tiếp cận của người dân và sự phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị.

Trên thực tế, quá trình chuyển đổi số ở cấp cơ sở nói chung vẫn có thể gặp những khó khăn như kỹ năng số chưa đồng đều, một bộ phận người dân còn lúng túng khi sử dụng dịch vụ trực tuyến, thói quen làm việc theo phương thức truyền thống chưa dễ thay đổi. Việc khai thác dữ liệu, kết nối giữa các hệ thống và bảo đảm an toàn thông tin cũng đặt ra những yêu cầu ngày càng cao. Những vấn đề này cần được xem xét trên cơ sở tình hình thực tế, tránh đánh giá chung chung hoặc chỉ nhìn vào số lượng nền tảng công nghệ đã được đưa vào sử dụng.

Từ thực tiễn đó, có thể thấy rằng chuyển đổi số không thể chỉ được đo bằng việc có thêm phần mềm, thiết bị hay thủ tục được đưa lên môi trường mạng. Điều quan trọng hơn là công nghệ phải góp phần đổi mới phương thức quản lý, nâng cao hiệu quả giải quyết công việc và mang lại lợi ích cụ thể cho người dân. Đây chính là yêu cầu đặt ra đối với việc triển khai các giải pháp chuyển đổi số ở cơ sở trong giai đoạn hiện nay.

Đưa chuyển đổi số đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả

Đoàn viên thanh niên hướng dẫn người dân sử dụng, khai báo, các dịch vụ công trực tuyến trên điện thoại thông minh. (Ảnh NH)

Để chuyển đổi số thực sự trở thành động lực đổi mới ở cơ sở, Đảng bộ xã Nhân Hà rút kinh nghiệm tiếp tục chỉ đạo triển khai đồng bộ các giải pháp, bảo đảm sự liên kết giữa vai trò lãnh đạo, năng lực tổ chức thực hiện, chất lượng phục vụ và sự tham gia của người dân.

Thứ nhất, tăng cường vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền, bảo đảm chuyển đổi số được triển khai thống nhất và có trọng tâm.

Đây là giải pháp có ý nghĩa nền tảng, định hướng cho toàn bộ quá trình thực hiện. Cấp ủy, chính quyền cần cụ thể hóa chủ trương, nghị quyết thành chương trình, kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tế; xác định rõ mục tiêu, lộ trình, nhiệm vụ và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị, cá nhân. Chuyển đổi số phải được xác định là nhiệm vụ chung của cả hệ thống chính trị, gắn với đổi mới phương thức lãnh đạo, quản lý và tổ chức thực hiện, thay vì chỉ được xem là công việc riêng của bộ phận phụ trách công nghệ thông tin.

Cùng với đó, cần chú trọng công tác phối hợp, phân bổ nguồn lực hợp lý và thường xuyên rà soát tiến độ thực hiện. Sự lãnh đạo thống nhất, quyết liệt và có kiểm tra sẽ tạo nền tảng để các nhiệm vụ chuyển đổi số được triển khai đúng trọng tâm, hạn chế tình trạng phân tán, hình thức, thiếu đồng bộ.

Thứ hai, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có tư duy số, năng lực số và tinh thần chủ động đổi mới.

Sự lãnh đạo, chỉ đạo chỉ phát huy hiệu quả khi được chuyển hóa thành hành động cụ thể của đội ngũ trực tiếp tổ chức thực hiện. Vì vậy, cần tăng cường bồi dưỡng kỹ năng số gắn với yêu cầu thực tế của từng vị trí công tác; chú trọng hướng dẫn thực hành, khai thác hiệu quả các nền tảng số và sử dụng dữ liệu trong xử lý công việc.

Đồng thời, cần phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu; khắc phục tâm lý ngại thay đổi, làm việc theo lối mòn hoặc triển khai mang tính hình thức. Việc đánh giá cán bộ cần quan tâm đến tinh thần đổi mới, trách nhiệm thực thi và kết quả ứng dụng công nghệ trong công việc. Đội ngũ cán bộ có năng lực, trách nhiệm sẽ là cầu nối quan trọng đưa chủ trương của Đảng thành những chuyển biến cụ thể trong hoạt động quản lý và phục vụ Nhân dân.

Thứ ba, đẩy mạnh cải cách hành chính, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Trên cơ sở nâng cao năng lực của đội ngũ cán bộ, chuyển đổi số cần được cụ thể hóa bằng những thay đổi rõ rệt trong quy trình giải quyết công việc. Các cơ quan, đơn vị cần rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính; tăng cường sử dụng dữ liệu số, dịch vụ công trực tuyến và các phương thức giao dịch điện tử phù hợp; bảo đảm tính liên thông, đồng bộ giữa các khâu xử lý.

Việc ứng dụng công nghệ phải hướng đến mục tiêu giảm thời gian, chi phí, hạn chế giấy tờ không cần thiết, nâng cao tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Quan trọng hơn, cần chuyển từ tư duy quản lý đơn thuần sang tư duy phục vụ, thường xuyên lắng nghe phản hồi và kịp thời tháo gỡ khó khăn mà người dân gặp phải khi sử dụng dịch vụ số. Chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi người dân cảm nhận được những thuận lợi và lợi ích cụ thể trong quá trình giải quyết công việc hằng ngày.

Thứ tư, nâng cao nhận thức, phổ cập kỹ năng số và phát huy vai trò chủ động của người dân.

Cải cách hành chính và các nền tảng công nghệ sẽ khó phát huy đầy đủ hiệu quả nếu người dân chưa có đủ kỹ năng hoặc điều kiện tiếp cận. Do đó, cần đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức số bằng những hình thức gần gũi, dễ hiểu, gắn với nhu cầu thiết thực như sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tra cứu thông tin chính thống, thanh toán điện tử và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Các tổ chức chính trị - xã hội, tổ công nghệ số cộng đồng và lực lượng cán bộ ở cơ sở cần phát huy vai trò hướng dẫn, hỗ trợ người dân, nhất là người cao tuổi và những người còn hạn chế về kỹ năng công nghệ. Đồng thời, cần nâng cao nhận thức về nhận diện thông tin giả, phòng tránh lừa đảo và sử dụng công nghệ an toàn. Khi người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn chủ động tham gia vào quá trình chuyển đổi số, các nền tảng và dịch vụ số mới có thể được khai thác hiệu quả, tạo sức lan tỏa bền vững trong cộng đồng.

Thứ năm, tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả chuyển đổi số bằng những tiêu chí cụ thể.

Để các giải pháp được triển khai đồng bộ và mang lại kết quả thực chất, công tác kiểm tra, đánh giá cần được tiến hành thường xuyên, gắn với trách nhiệm của từng tập thể, cá nhân. Việc đánh giá không nên chỉ căn cứ vào số lượng văn bản được ban hành, hội nghị được tổ chức hay phần mềm được đưa vào sử dụng, mà phải chú trọng kết quả thực tế như chất lượng giải quyết công việc, mức độ sử dụng dịch vụ số, thời gian xử lý thủ tục hành chính, khả năng khai thác dữ liệu và mức độ hài lòng của người dân.

Trên cơ sở các chỉ tiêu phù hợp và dữ liệu được kiểm chứng, cần kịp thời phát hiện hạn chế, xác định nguyên nhân, điều chỉnh cách làm và nhân rộng những mô hình hiệu quả. Đồng thời, phải bảo đảm nguồn lực được sử dụng đúng trọng tâm, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí. Công tác kiểm tra, đánh giá không chỉ nhằm phát hiện thiếu sót mà còn giúp hoàn thiện phương thức tổ chức thực hiện, tạo động lực để chuyển đổi số liên tục được đổi mới và nâng cao chất lượng.

Năm giải pháp trên có mối quan hệ chặt chẽ, bổ trợ lẫn nhau: sự lãnh đạo, chỉ đạo tạo định hướng; đội ngũ cán bộ quyết định chất lượng tổ chức thực hiện; cải cách hành chính chuyển đổi số thành lợi ích cụ thể; sự chủ động tham gia của người dân tạo sức lan tỏa; còn công tác kiểm tra, đánh giá bảo đảm quá trình triển khai đi đúng hướng và liên tục được hoàn thiện. Vì vậy, cần đặt các giải pháp trong một chỉnh thể thống nhất, lựa chọn cách làm phù hợp với điều kiện và yêu cầu của từng địa phương, tránh triển khai rời rạc hoặc chạy theo hình thức.

Chuyển đổi số ở cơ sở là quá trình cụ thể hóa chủ trương của Đảng thành những hành động thiết thực trong đời sống. Để Nghị quyết số 57-NQ/TW thực sự đi vào cuộc sống, cần sự lãnh đạo quyết liệt của cấp ủy, chính quyền, tinh thần tiên phong của cán bộ, đảng viên và sự tham gia tích cực của Nhân dân. Lấy hiệu quả phục vụ và sự hài lòng của người dân làm thước đo, chuyển đổi số sẽ trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển bền vững từ cơ sở.