Nút bấm vật lý có thể trở lại nội thất xe do quy định an toàn mới

Từ năm 2026, các hãng xe muốn đạt chuẩn an toàn năm sao của Euro NCAP sẽ phải trang bị nút bấm vật lý cho những chức năng quan trọng như xi nhan, còi và cần gạt nước, đánh dấu sự trở lại của thiết kế truyền thống trong nội thất ô tô.

Hình minh họa nút bấm vật lý trên bảng điều khiển ô tô. Ảnh: AutoBlog

Trong thập kỷ qua, nhiều hãng xe đã thay thế các nút bấm và núm xoay vật lý bằng màn hình cảm ứng tối giản nhằm hiện đại hóa nội thất và giảm chi phí sản xuất. Tuy nhiên, xu hướng này khiến người lái phải thao tác trên các menu số phức tạp, làm tăng nguy cơ mất tập trung khi lái xe.

Trước thực trạng này, Chương trình Đánh giá Xe Mới Châu Âu (Euro NCAP) sẽ áp dụng quy định mới từ tháng 1/2026, yêu cầu các mẫu xe muốn đạt chuẩn an toàn năm sao phải có nút bấm vật lý cho năm chức năng thiết yếu gồm xi nhan, đèn cảnh báo nguy hiểm, còi, cần gạt nước và hệ thống gọi khẩn cấp eCall.

Matthew Avery, giám đốc phát triển chiến lược của Euro NCAP, cho biết việc lạm dụng màn hình cảm ứng là vấn đề chung của ngành công nghiệp ô tô và việc áp dụng quy chuẩn mới nhằm giảm thiểu sự phân tâm cho người lái, từ đó nâng cao an toàn giao thông.

Nhiều hãng xe lớn như Tesla, Mercedes-Benz và Volkswagen từng loại bỏ hầu hết các nút bấm vật lý để thay thế bằng giao diện số nhằm đơn giản hóa thiết kế và tận dụng khả năng cập nhật phần mềm từ xa. Tuy nhiên, các thiết kế này thường khiến người lái khó thao tác nhanh các chức năng cơ bản khi đang lái xe, gây không ít phiền toái và tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn.

Phản hồi từ người dùng và chuyên gia an toàn cho thấy các nút bấm vật lý có ưu điểm là dễ nhận biết bằng cảm giác, giúp người lái không cần nhìn xuống màn hình khi điều khiển. Nghiên cứu của Tổ chức An toàn Đường bộ Châu Âu cũng chỉ ra rằng việc sử dụng màn hình cảm ứng trong ô tô làm tăng thời gian mất tập trung, dẫn đến nguy cơ tai nạn cao hơn.

Một số hãng như Mazda và Toyota đã duy trì hoặc kết hợp giữa nút bấm vật lý và màn hình cảm ứng nhằm cân bằng giữa tiện nghi hiện đại và an toàn vận hành. Ngoài ra, các hệ thống điều khiển bằng giọng nói cũng được phát triển như một giải pháp bổ trợ, dù vẫn còn hạn chế về độ chính xác và khả năng nhận diện trong môi trường ồn ào.

Dù quy định của Euro NCAP không mang tính bắt buộc pháp lý, nhưng việc đạt chuẩn năm sao là yếu tố quan trọng để các hãng xe cạnh tranh trên thị trường, đặc biệt tại châu Âu. Do đó, nhiều nhà sản xuất đang điều chỉnh thiết kế nội thất để đáp ứng yêu cầu này, hứa hẹn sẽ mang lại sự thay đổi đáng kể trong thiết kế xe hơi tương lai.

Sự trở lại của nút bấm vật lý đánh dấu bước ngoặt trong ngành công nghiệp ô tô khi các nhà sản xuất cần cân bằng giữa công nghệ số và trải nghiệm người dùng, hướng đến mục tiêu cuối cùng là nâng cao an toàn cho người lái và hành khách.