Ông Mã Thế Anh được bầu làm Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam

Đoàn Chủ tịch điều hành Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam. Ảnh: Hoài Nam

Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số là bộ phận quan trọng của nền văn hóa Việt Nam thống nhất trong đa dạng, được hình thành, bồi đắp và trao truyền qua nhiều thế hệ.

Trong bối cảnh đời sống xã hội và phương thức tiếp nhận văn hóa có nhiều thay đổi, việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn học nghệ thuật của đồng bào các dân tộc thiểu số đặt ra yêu cầu gắn hoạt động sáng tác, nghiên cứu, sưu tầm với đời sống cộng đồng, qua đó góp phần gìn giữ bản sắc và tạo thêm sức sống cho các giá trị văn hóa truyền thống.

Phát huy sức mạnh nội sinh, khẳng định vị thế văn hóa dân tộc

Phát biểu khai mạc Đại hội, ông Nông Quốc Bình, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam nhiệm kỳ 2019-2024 nhấn mạnh, văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số được sáng tác, phát triển trong bối cảnh đất nước đạt nhiều thành tựu trên các lĩnh vực, từ phát triển kinh tế - xã hội, củng cố quốc phòng, an ninh đến xây dựng và phát triển văn hóa, bảo đảm an sinh xã hội.

Theo ông Nông Quốc Bình, đời sống của đồng bào các dân tộc thiểu số và miền núi, nơi văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số gắn bó sâu sắc, dù còn không ít khó khăn nhưng đã có những chuyển biến tích cực, từng bước tạo diện mạo mới.

Trong bối cảnh đó, văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số tiếp tục có điều kiện phát triển, phản ánh đời sống, tâm tư, tình cảm và những giá trị văn hóa đặc sắc của cộng đồng các dân tộc.

Ông Mã Thế Anh, Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ VHTTDL) được bầu giữ chức Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam khóa VII. Ảnh: Hoài Nam

Theo báo cáo trình Đại hội, nhiệm kỳ 2019-2024 diễn ra trong điều kiện nhiều khó khăn, nhất là tác động của thiên tai, dịch bệnh.

Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam đã bám sát chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, chủ động triển khai các nhiệm vụ, giữ vững tinh thần đoàn kết, tạo điều kiện để hội viên sáng tác, nghiên cứu, sưu tầm và quảng bá các giá trị văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số.

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII xác định phương hướng xây dựng văn hóa Việt Nam đậm đà bản sắc dân tộc trong giai đoạn mới.

Bước vào giai đoạn đất nước đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam đề ra phương hướng hoạt động nhiệm kỳ 2026-2031 với tinh thần phát huy sức mạnh nội sinh văn hóa, tập trung triển khai các mục tiêu dài hạn và giải pháp đột phá nhằm khẳng định vị thế của văn học nghệ thuật các dân tộc trong dòng chảy chung của văn hóa Việt Nam.

Phát biểu tại Đại hội, ông Trần Thắng, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nhấn mạnh: “Bảo tồn và phát huy văn hóa các dân tộc không chỉ là gìn giữ những giá trị của quá khứ, mà quan trọng hơn là làm cho các giá trị ấy tiếp tục được thực hành, trao truyền, phát huy trong đời sống đương đại; qua đó bồi đắp nền tảng tinh thần, củng cố sự gắn bó cộng đồng và góp phần xây dựng, phát triển đất nước.”

Theo đó, nhiệm kỳ VII được xác định là giai đoạn then chốt trong việc phát huy sức mạnh văn hóa, đóng góp vào sự phát triển bền vững của vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Hội tiếp tục kiên trì mục tiêu xây dựng tổ chức vững mạnh, là ngôi nhà chung đoàn kết, tập hợp đội ngũ văn nghệ sĩ, nghệ nhân dân tộc thiểu số trên cả nước vững vàng về tư tưởng chính trị, nhiệt huyết với nghề và giàu lòng yêu nước.

Đổi mới để khơi dậy sức sáng tạo, tiếp sức văn hóa dân tộc

Một trong những phương hướng xuyên suốt của nhiệm kỳ mới là đẩy mạnh sáng tác, sưu tầm, nghiên cứu và quảng bá các tác phẩm văn hóa nghệ thuật có giá trị cao về cả tư tưởng lẫn nghệ thuật.

Hội đặc biệt khuyến khích các đề tài phản ánh lịch sử cách mạng, đề tài Bác Hồ với đồng bào các dân tộc, cùng những đổi thay sinh động trong công cuộc xây dựng nông thôn mới tại các bản, làng, phum, sóc.

Bên cạnh đó, một trong những ưu tiên hàng đầu là bảo tồn, phát triển tiếng nói và chữ viết của các dân tộc thiểu số. Hội sẽ tăng cường tuyên truyền, vận động và tạo điều kiện cho thế hệ trẻ học tập, sử dụng thành thạo tiếng mẹ đẻ, coi đây là gốc rễ để nuôi dưỡng tâm hồn và văn hóa dân tộc.

Các di sản văn hóa phi vật thể, văn học dân gian tiếp tục được sưu tầm, dịch thuật và phổ biến rộng rãi, gắn với phát triển du lịch sinh thái, văn hóa tại địa phương.

Thứ trưởng Bộ VHTTDL Tạ Quang Đông chúc mừng thành công của Đại hội. Ảnh: Hoài Nam

Để hiện thực hóa các định hướng chiến lược, Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam chủ động triển khai các giải pháp về tổ chức và phương thức hoạt động.

Nhiệm kỳ 2026-2031, Hội xác định tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, bám sát chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và yêu cầu thực tiễn của đời sống; hướng hoạt động sáng tác, nghiên cứu, sưu tầm ngày càng gắn bó với cơ sở, với đời sống đồng bào các dân tộc thiểu số và những vấn đề đặt ra trong quá trình phát triển đất nước.

Hội sẽ chú trọng củng cố tổ chức, nâng cao chất lượng đội ngũ, phát hiện, bồi dưỡng lực lượng trẻ, tạo nguồn kế cận ở các chuyên ngành; tăng cường các hoạt động thực tế, sáng tác tại cơ sở.

Cùng với đó, Hội tiếp tục khuyến khích sáng tác bằng tiếng dân tộc, đẩy mạnh nghiên cứu, sưu tầm, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống; quan tâm nâng cao chất lượng tác phẩm, công trình, tạo thêm những sáng tác có giá trị tư tưởng, nghệ thuật và sức lan tỏa, phản ánh chân thực đời sống, con người, những chuyển biến ở các vùng miền trong cả nước.

Hội cũng xác định tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và các phương thức truyền thông phù hợp trong sáng tác, giới thiệu, quảng bá tác phẩm; từng bước tháo gỡ khó khăn trong xuất bản, triển lãm, phổ biến tác phẩm, mở rộng khả năng tiếp cận của công chúng, góp phần đưa văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số hiện diện thường xuyên hơn trong đời sống văn hóa đương đại.

Các tham luận tại Đại hội tập trung làm rõ những kết quả đạt được, những vấn đề đặt ra trong hoạt động văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số; đồng thời đề xuất nhiều giải pháp nhằm nâng cao chất lượng sáng tác, nghiên cứu, sưu tầm, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Toàn cảnh Đại hội. Ảnh: Hiền Tâm

Nhiều ý kiến nhấn mạnh yêu cầu bám sát đời sống, tăng cường đi thực tế, chú trọng phát hiện và bồi dưỡng lực lượng sáng tác trẻ, khuyến khích sáng tác bằng tiếng dân tộc, đồng thời đổi mới phương thức quảng bá, ứng dụng công nghệ để đưa tác phẩm đến gần hơn với công chúng.

Đại hội đã bầu Ban Chấp hành Hội Văn học nghệ thuật các dân tộc thiểu số Việt Nam khóa VII, nhiệm kỳ 2026-2031 gồm 18 ủy viên. Nghệ sĩ nhiếp ảnh Mã Thế Anh, Cục trưởng Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ VHTTDL) được bầu giữ chức Chủ tịch Hội.