Phát hiện loài thú quý hiếm sau 100 năm 'mất dấu' trong tự nhiên tại Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt
Mang Pù Hoạt - loài thú quý hiếm được xếp hạng Cực kỳ nguy cấp đã được ghi nhận hình ảnh trở lại ngoài tự nhiên qua hệ thống bẫy ảnh tại Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt, tỉnh Nghệ An.



Hệ thống bẫy ảnh đã lần đầu tiên ghi nhận những hình ảnh xác thực về loài Mang Pù Hoạt tại Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt. Ảnh: Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt
Phát hiện loài thú quý hiếm - Mang Pù Hoạt qua hệ thống bẫy ảnh
Mang Pù Hoạt (Muntiacus puhoatensis), còn có tên gọi khác là Mang Roosevelt (Muntiacus rooseveltorum), là loài động vật có vú thuộc họ Hươu nai, bộ Guốc chẵn. Loài này lần đầu tiên được mô tả vào năm 1929 bởi Kermit Roosevelt và hiện nay chỉ có bộ mẫu vật duy nhất về loài M. rooseveltorum ở bảo tàng Field.
Tại Việt Nam, các thông tin về loài này rất ít, chủ yếu ghi nhận qua một số tài liệu nghiên cứu trước đây nhưng chưa có mô tả loài mới chính thức được công bố trên tạp chí khoa học quốc tế. Do đó, trong các chương trình điều tra trước đây, các chuyên gia thường rất thận trọng khi đề cập đến sự tồn tại ngoài tự nhiên của chúng.
Theo Ban quản lý Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt, thực hiện chương trình điều tra, đánh giá hiện trạng quần thể và bảo tồn các loài thú Guốc chẵn năm 2026 tại Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt, hệ thống bẫy ảnh đã lần đầu tiên ghi nhận những hình ảnh xác thực về loài Mang Pù Hoạt ngoài thực địa. Đây là lần đầu tiên sau gần 100 năm "mất dấu" trong tự nhiên, hình ảnh của loài này xuất hiện trở lại.
Điều đặc biệt là Mang Pù Hoạt đã được ghi nhận ở nhiều máy ảnh vào các thời điểm và khung giờ khác nhau: Ngày 27/8/2026 (vào ban đêm); các ngày 3, 7, 11/9/2026 và 3, 25/10/2026 (vào buổi sáng và chiều). Việc ghi nhận sự xuất hiện của loài với tần suất khá cao cho thấy quy mô và số lượng cá thể tại đây có thể tương đối lớn.
Mang Pù Hoạt được xếp hạng Cực kỳ nguy cấp
Theo Sách Đỏ Việt Nam (2024), Mang Pù Hoạt được xếp hạng Cực kỳ nguy cấp - mức báo động cao nhất, đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng rất cao trong tự nhiên.
Việc tái phát hiện không chỉ có ý nghĩa khoa học to lớn mà còn cho thấy sinh cảnh rừng tự nhiên của Pù Hoạt vẫn giữ được những nét nguyên sơ, đáp ứng yêu cầu sinh cảnh vô cùng khắt khe của các loài quý hiếm.
Về mặt sinh học, Mang Pù Hoạt có trọng lượng nhỏ (từ 15-20kg), lông mượt màu nâu đậm, vùng má và mũi sẫm màu, lông dưới cằm dày và rậm hơn các loài mang khác.
Gạc của con đực ngắn, không phân nhánh, đế sừng thấp; đuôi ngắn với phần lông phía trên màu nâu đậm và phía dưới trắng nhạt.
Chúng thường sống ở các khu vực rừng kín thường xanh có nhiều cây gỗ lớn ở độ cao trên 700m, ưa thích thực bì dưới tán rừng thưa khác với các loài mang thường (vốn ưa chuộng rừng thứ sinh hoặc vùng xen trảng cỏ).
Khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt có tổng diện tích hơn 90.000ha. Đây là một trong những khu vực của tỉnh Nghệ An còn đa dạng về sinh học.
Hiện nay khu bảo tồn thiên nhiên Pù Hoạt có hơn 700 loài thực vật thuộc 427 chi, 142 họ, và hơn 30 loài được ghi vào sách đỏ Việt Nam; 176 loài động vật có xương sống thuộc 4 lớp: thú, chim, bò sát và lưỡng cư...

