Phát triển điện gió ngoài khơi gắn với bảo đảm quốc phòng, an ninh

Bảo đảm tính đồng bộ, đáp ứng yêu cầu phát triển ngành điện

Bày tỏ thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi, bổ sung Luật Điện lực, ĐBQH Lương Đình Hưng (Nghệ An) đánh giá cao công tác chuẩn bị hồ sơ dự án Luật của cơ quan chủ trì soạn thảo. Theo đó, hồ sơ được nghiên cứu công phu, nghiêm túc, bám sát mục tiêu, quan điểm chỉ đạo xây dựng Luật và các định hướng lớn về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

ĐBQH Lương Đình Hưng (Nghệ An) phát biểu

Trong quá trình xây dựng dự thảo, cơ quan chủ trì soạn thảo đã nghiên cứu, tiếp thu ý kiến của các bộ, ngành, chính quyền địa phương, ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp, báo cáo thẩm tra sơ bộ của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường cùng các ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Đại biểu cũng đánh giá trình tự, thủ tục xây dựng dự án Luật tuân thủ quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025.

Theo đại biểu Lương Đình Hưng, dự thảo Luật đã thể chế hóa các chủ trương, định hướng của Đảng về phát triển năng lượng, phát triển kinh tế nhà nước và xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh. Trong đó, có Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết số 20-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh và Nghị quyết số 79-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước.

Đại biểu đánh giá, dự thảo đã kế thừa những quy định còn phù hợp của Luật Điện lực hiện hành, được thực tiễn kiểm nghiệm; đồng thời, sửa đổi, bổ sung một số quy định còn vướng mắc, bất cập nhằm thể chế hóa kịp thời các chủ trương, chính sách mới về phát triển năng lượng.

Các ĐBQH tỉnh Nghệ An dự thảo luận tại tổ

Việc sửa đổi Luật cũng gắn với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, tạo nền tảng đáp ứng mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số và bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng cả trước mắt và lâu dài.

Về phạm vi điều chỉnh và bố cục, đại biểu Lương Đình Hưng nhận xét, dự thảo cơ bản giữ nguyên phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng của Luật hiện hành, được bố cục thành ba điều, tập trung sửa đổi, bổ sung các quy định về quy hoạch phát triển điện lực, đầu tư xây dựng dự án điện lực, phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng mới, giấy phép hoạt động điện lực, thị trường điện cạnh tranh, hoạt động mua bán điện và điều độ, vận hành hệ thống điện quốc gia.

Theo đánh giá của đại biểu, dự thảo Luật bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất với hệ thống pháp luật và sự tương thích với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Các nội dung, nguyên tắc áp dụng Luật được quy định rõ ràng, tránh chồng chéo, mâu thuẫn với các luật có liên quan.

Trên cơ sở đó, đại biểu Lương Đình Hưng cho rằng hồ sơ dự án Luật cơ bản đủ điều kiện để Quốc hội thảo luận, xem xét và thông qua tại kỳ họp này.

Chú trọng các quy định đặc thù đối với điện gió ngoài khơi

Một nội dung được ĐBQH Lương Đình Hưng đặc biệt đánh giá cao là các quy định liên quan đến quốc phòng, an ninh trong phát triển điện lực, nhất là đối với điện gió ngoài khơi.

Theo đại biểu, việc sửa đổi, bổ sung các quy định trong lĩnh vực này góp phần cụ thể hóa chủ trương xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh theo Nghị quyết số 20-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

ĐBQH Lương Đình Hưng (Nghệ An) phát biểu

Đề cập những nội dung cụ thể, đại biểu ghi nhận việc dự thảo bổ sung điểm b khoản 9 Điều 5, làm rõ cơ chế, chính sách đột phá chỉ áp dụng đối với điện gió ngoài khơi.

Đồng thời, dự thảo sửa đổi Điều 13 về thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện lực, trong đó quy định những trường hợp không phải thực hiện thủ tục này và các trường hợp ngoại lệ. Đáng chú ý là quy định đối với dự án nguồn điện có đề nghị Nhà nước giao khu vực biển, giao đất, cho thuê đất hoặc cho phép chuyển mục đích sử dụng đất để thực hiện tại khu vực có ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, được xác định trong giai đoạn lập, phê duyệt chương trình, dự án thực hiện quy hoạch phát triển điện lực.

Đại biểu Lương Đình Hưng cũng đánh giá cao nội dung sửa đổi, bổ sung khoản 1 Điều 18 liên quan đến việc lựa chọn, chấp thuận nhà đầu tư dự án điện gió ngoài khơi. Trong đó, đại biểu đề cập quy định về trường hợp không đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư vì lý do quốc phòng, an ninh theo ý kiến của Bộ Quốc phòng; cũng như quy định đối với các dự án điện gió ngoài khơi quy mô lớn theo quy định của Chính phủ, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội từng thời kỳ.

Liên quan đến hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên năng lượng mới, năng lượng tái tạo, đại biểu ghi nhận việc dự thảo bổ sung khoản 1a Điều 20 về giám sát của cơ quan có thẩm quyền đối với các hoạt động này, trong đó có các dự án đầu tư, kinh doanh điện gió ngoài khơi.

Đối với Điều 26, đại biểu Lương Đình Hưng đánh giá cao việc bổ sung khoản 9 và khoản 10, giao Chính phủ quy định về quản lý, giám sát phát triển điện gió ngoài khơi; việc khai thác, chia sẻ hạ tầng, thông tin, dữ liệu giữa hoạt động điện gió ngoài khơi với các ngành có liên quan.

Toàn cảnh phiên thảo luận Tổ 10

Cùng với đó, dự thảo bổ sung các khoản 4a, 4b và 4c Điều 27 nhằm đáp ứng những yêu cầu đặc thù trong phát triển điện gió ngoài khơi của Việt Nam ở giai đoạn hiện nay.

Theo đại biểu, các quy định liên quan đến quản lý, vận hành các dự án đầu tư điện gió ngoài khơi cơ bản được xây dựng chặt chẽ, gắn với nhiệm vụ bảo đảm quốc phòng, an ninh, bảo vệ chủ quyền biển, đảo và lợi ích quốc gia, dân tộc.

Đại biểu cho rằng, những nội dung sửa đổi, bổ sung trong dự thảo Luật cơ bản đáp ứng mục tiêu hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển điện lực, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, thúc đẩy phát triển thị trường điện cạnh tranh; đồng thời bảo đảm yêu cầu về an ninh năng lượng quốc gia, gắn với quốc phòng, an ninh trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.