Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường:Tăng cường giám sát, cảnh báo nguy cơ mất an toàn thực phẩm, nông sản dịp Tết

Phóng viên Báo Hànôịmới đã có cuộc trao đổi với Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường xung quanh công tác bảo đảm cung ứng nông sản, thực phẩm chất lượng, an toàn dịp Tết.

Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội Tạ Văn Tường.

Liên kết vùng - Nền tảng ổn định nguồn cung

- Để bảo đảm nguồn cung nông sản cho thị trường, đặc biệt là dịp Tết Nguyên đán 2026, ngành Nông nghiệp và Môi trường triển khai những giải pháp gì, thưa ông?

- Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đã ký kết chương trình phối hợp chi tiết với Sở Nông nghiệp và Môi trường 26 tỉnh, thành phố. Đồng thời, các đơn vị thuộc Sở tiếp tục thực hiện tốt công tác phối hợp về phòng, chống dịch bệnh, kiểm dịch, kiểm soát giết mổ động vật và sản phẩm động vật, phát triển rau an toàn, quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm giữa Hà Nội và các tỉnh, thành phố. Sở cũng phối hợp với Cục Chế biến và Phát triển thị trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) thành lập đoàn công tác để kiểm tra, đôn đốc công tác phối hợp, bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm và kết nối sản phẩm nông, lâm, thủy sản từ 15 tỉnh, thành phố.

Đến nay, Hà Nội và các tỉnh duy trì, hỗ trợ phát triển 1.388 chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn, tăng 76% so với giai đoạn 2015-2020, vượt chỉ tiêu chương trình phối hợp đề ra. Cụ thể, Hà Nội duy trì và phát triển 182 chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ nông sản an toàn, các tỉnh duy trì 1.218 chuỗi cung ứng thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn cho Hà Nội, nổi bật như: Sơn La 262 chuỗi, Ninh Bình 171 chuỗi, Phú Thọ 95 chuỗi, Lào Cai 64 chuỗi… Qua đó, nguồn cung các sản phẩm nông, lâm, thủy sản được bảo đảm, cân đối cung - cầu hàng hóa, ổn định thị trường, kiềm chế lạm phát và thúc đẩy hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn Hà Nội.

- Hiện nay người dân vẫn chủ yếu sử dụng nông sản, thực phẩm tại chợ đầu mối nông sản, chợ dân sinh. Vậy, công tác quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm nông, lâm, thủy sản tại đây như thế nào?

- Trên địa bàn thành phố Hà Nội có 2 chợ đầu mối nông sản (chợ hạng 1), là: Chợ đầu mối Minh Khai và Chợ đầu mối phía Nam; thuộc thẩm quyền quản lý của Sở Nông nghiệp và Môi trường. Ngoài ra, có 3 chợ đang hoạt động có tính chất đầu mối: Chợ Long Biên (kinh doanh hoa quả và rau các loại), chợ cá Yên Sở (kinh doanh thủy sản), chợ gia cầm Hà Vĩ (kinh doanh gia cầm, thủy cầm); thuộc thẩm quyền quản lý của cấp xã, phường.

Để quản lý an toàn thực phẩm tại các chợ này, Sở Nông nghiệp và Môi trường giao các đơn vị thuộc Sở mỗi năm tổ chức khoảng 5 lớp tập huấn cho Ban Quản lý chợ, hơn 500 người kinh doanh, buôn bán tại đây. Hằng năm, phối hợp với các địa phương tổ chức hàng trăm lớp tập huấn cho người sản xuất, kinh doanh về điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm tại chợ đầu mối. Đồng thời, cung cấp các kiến thức, phương pháp lựa chọn và bảo quản thực phẩm an toàn, công tác quản lý, truy xuất nguồn gốc, hệ thống truy xuất nguồn gốc nông sản bằng mã QR…

Bên cạnh đó, tổ chức lấy mẫu sản phẩm nông, lâm, thủy sản để giám sát chất lượng, an toàn thực phẩm các sản phẩm nông, lâm, thủy sản được kinh doanh tại chợ. Những mẫu vi phạm các chỉ tiêu an toàn thực phẩm đã thông báo, cảnh báo đến Ban Quản lý chợ, yêu cầu các hộ kinh doanh thực hiện các thủ tục truy xuất nguồn gốc đối với sản phẩm không bảo đảm an toàn theo đúng quy định của pháp luật.

Chú trọng giám sát chất lượng, truy xuất nguồn gốc sản phẩm

Đoàn kiểm tra liên ngành số 01 của thành phố Hà Nội kiểm tra mặt hàng thịt gia súc, gia cầm tại Công ty TNHH Kinh doanh thực phẩm Tiến Phát (phường Đông Ngạc).

- Công tác bảo đảm an toàn thực phẩm, đặc biệt trong dịp Tết, khi nhu cầu tiêu dùng tăng cao, càng cần phải chú trọng. Ông có thể cho biết, công tác quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm sản phẩm nông, lâm, thủy sản được thành phố Hà Nội thực hiện ra sao?

- Để bảo đảm an toàn thực phẩm, không chỉ dịp Tết, mà trong năm, cơ quan quản lý nhà nước về chất lượng, an toàn thực phẩm thường xuyên tổ chức lấy mẫu giám sát an toàn thực phẩm, tập trung vào sản phẩm nông, lâm, thủy sản tiêu thụ trên địa bàn các xã, phường có vùng sản xuất tập trung quy mô lớn, sản phẩm lưu thông tại chợ đầu mối, chợ dân sinh, sản phẩm chủ lực của thành phố, sản phẩm OCOP (Chương trình mỗi xã một sản phẩm). Giai đoạn 2021-2025, cơ quan quản lý nhà nước về chất lượng, an toàn thực phẩm đã tổ chức lấy 10.989 mẫu; kết quả phân tích cho thấy, 96% mẫu đạt yêu cầu, tăng 1,5% so với giai đoạn 2018-2020. Với các mẫu chưa bảo đảm an toàn thực phẩm, Sở đã ban hành hơn 250 thông báo cảnh báo đến cơ sở được lấy mẫu, cơ quan phối hợp lấy mẫu, cơ quan quản lý an toàn thực phẩm cấp xã, phường và cơ quan quản lý các tỉnh, thành phố có sản phẩm tiêu thụ trên địa bàn Hà Nội để thực hiện truy xuất nguồn gốc, điều tra nguyên nhân và yêu cầu khắc phục theo quy định.

Song song với giám sát mẫu, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đã chỉ đạo các đơn vị tăng cường thanh tra, kiểm tra (định kỳ, đột xuất) và hậu kiểm các cơ sở cấp giấy chứng nhận tương đương, kiểm tra việc chấp hành cam kết bảo đảm an toàn thực phẩm, cơ sở được chứng nhận HACCP, ISO 22000… Giai đoạn 2021-2025, trong tổng số 2.478 cơ sở sản xuất, kinh doanh nông, lâm, thủy sản trên địa bàn, đã phát hiện 133 cơ sở vi phạm (5,6%), xử lý hành chính gần 3 tỷ đồng, giảm 8% so với giai đoạn 2015-2020.

Tuy vậy, công tác quản lý an toàn thực phẩm trong lĩnh vực nông nghiệp hiện vẫn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức. Trước hết, việc xác nhận tập huấn kiến thức an toàn thực phẩm được giao cho chủ cơ sở tự tổ chức và tự xác nhận cho người lao động. Cách làm này tuy tạo sự chủ động cho cơ sở, song trên thực tế dễ dẫn đến tình trạng tập huấn mang tính hình thức, chưa bảo đảm chất lượng, kiến thức an toàn thực phẩm của người trực tiếp sản xuất, kinh doanh chưa được trang bị đầy đủ, bài bản. Hiện tại, mức xử phạt vi phạm hành chính đã được nâng cao, song hệ thống các quy định hướng dẫn, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật vẫn chưa đầy đủ, nhất là đối với các sản phẩm thực phẩm chế biến, phối chế, hỗn hợp. Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp trong quá trình thực hiện tự công bố sản phẩm, đồng thời cũng tạo nhiều vướng mắc cho cơ quan quản lý trong công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm.

Ngoài ra, việc giám sát lưu thông hàng hóa nông sản trong nội tỉnh còn hạn chế do không còn quy định kiểm dịch nội tỉnh. Đầu tư cho sản xuất nông nghiệp, nhất là cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất nông sản an toàn còn thấp, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng và an toàn thực phẩm…

- Chỉ còn hơn 1 tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, nhu cầu tiêu thụ nông sản, thực phẩm tăng cao. Ông có thể cho biết thành phố Hà Nội đã triển khai những giải pháp gì để kiểm soát chất lượng nông sản, thực phẩm trên thị trường?

- Sở Nông nghiệp và Môi trường đã và đang phối hợp với Sở Y tế, Sở Công Thương triển khai hiệu quả các văn bản pháp luật về an toàn thực phẩm. Tuyên truyền rộng rãi các chính sách, pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quản lý chất lượng, bảo đảm an toàn thực phẩm, thúc đẩy chế biến và phát triển thị trường nông, lâm, thủy sản. Sở cũng tiếp tục thực hiện tốt các quy hoạch phát triển nông nghiệp, quy hoạch giết mổ, mở rộng tổ chức sản xuất tập trung, gắn với ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp hữu cơ, hỗ trợ áp dụng các chương trình quản lý chất lượng tiên tiến theo tiêu chuẩn GAP, GMP, HACCP, ISO 22000… Nhân rộng các chuỗi giá trị chế biến, cung ứng thực phẩm nông, lâm, thủy sản chất lượng, an toàn. Đồng thời khuyến khích, hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư nâng cấp dây chuyền thiết bị, đổi mới công nghệ nhằm sản xuất ra các sản phẩm chất lượng tốt, bảo đảm an toàn thực phẩm.

Bên cạnh đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác bảo đảm chất lượng, vệ sinh an toàn thực phẩm, giám sát chuỗi cung ứng, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, cảnh báo nguy cơ mất an toàn và xử lý vi phạm kịp thời. Chương trình phối hợp giữa Bộ Nông nghiệp và Môi trường và UBND thành phố Hà Nội giai đoạn 2026-2030 tiếp tục được triển khai, nhằm nâng cao chất lượng, giá trị chuỗi cung ứng nông, lâm, thủy sản giữa Hà Nội và các tỉnh, thành phố trong cả nước.

Những giải pháp đồng bộ này không chỉ bảo đảm nguồn cung nông sản dồi dào, ổn định thị trường dịp Tết Nguyên đán 2026, mà còn góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm, bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và tạo điều kiện phát triển sản xuất nông nghiệp bền vững trên địa bàn Thủ đô.

- Trân trọng cảm ơn ông!

Quỳnh Dung thực hiện