Phó Thống đốc: Điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, tạo dư địa cho tăng trưởng bền vững

Tình trạng sở hữu chéo trong hệ thống ngân hàng từng bước được xử lý. (Ảnh: Vietnam+)

Trong bối cảnh kinh tế thế giới nhiều biến động, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa kiểm soát lạm phát và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Trao đổi với phóng viên, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà làm rõ những kết quả điều hành nổi bật, các giải pháp giảm lãi suất, ổn định tỷ giá và định hướng chính sách tiền tệ nhằm tạo nền tảng cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.

Chủ động điều tiết thanh khoản, hướng tín dụng vào sản xuất, kinh doanh

- Thưa Phó Thống đốc, đâu là những kết quả nổi bật trong điều hành chính sách tiền tệ thời gian qua, đặc biệt trong việc hỗ trợ tăng trưởng, kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Trong thời gian qua, kinh tế toàn cầu tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường. Bám sát chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước đã chủ động điều tiết tiền tệ hợp lý, thực hiện nghiệp vụ thị trường mở và nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ với khối lượng, kỳ hạn đa dạng nhằm đáp ứng nhu cầu thanh khoản của các tổ chức tín dụng, đặc biệt trong những giai đoạn thị trường chịu nhiều sức ép. Các giải pháp này góp phần duy trì hoạt động ổn định, thông suốt của thị trường tiền tệ và giảm mặt bằng lãi suất liên ngân hàng.

Trên thị trường ngoại tệ, trước áp lực từ biến động lãi suất thế giới và đồng USD, Ngân hàng Nhà nước điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường, đồng thời sẵn sàng can thiệp khi cần thiết. Việc duy trì ổn định thị trường tiền tệ, ngoại tệ góp phần kiểm soát lạm phát, tạo môi trường thuận lợi cho sản xuất, kinh doanh và đầu tư.

Đối với tín dụng, Ngân hàng Nhà nước cũng triển khai các giải pháp linh hoạt nhằm tạo dư địa tín dụng cho lĩnh vực ưu tiên, các dự án quy mô lớn, trọng điểm, có tính lan tỏa; tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng cấp tín dụng đối với một số loại hình bất động sản phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Đến ngày 28/10/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đạt trên 20,8 triệu tỷ đồng, tăng 12,27% so với cuối năm 2025. Tín dụng tiếp tục là kênh cung ứng vốn quan trọng cho người dân, doanh nghiệp, tập trung vào sản xuất, kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên và những động lực tăng trưởng của nền kinh tế.

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà. (Ảnh: Vietnam+)

Về lãi suất, Ngân hàng Nhà nước triển khai đồng bộ các giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất, yêu cầu các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí hoạt động, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, đơn giản hóa thủ tục và công khai lãi suất cho vay để khách hàng thuận lợi tiếp cận vốn.

Nhờ các giải pháp trên, tốc độ tăng lãi suất đã có dấu hiệu chậm lại. Tuy nhiên, áp lực chi phí vốn vẫn lớn, đòi hỏi các giải pháp điều hành tiếp tục được triển khai đồng bộ trong thời gian tới.

Giảm lãi suất phải thực chất, hài hòa lợi ích và bảo đảm an toàn hệ thống

- Ngân hàng Nhà nước vừa yêu cầu các ngân hàng giảm lãi suất huy động và cho vay nhằm hỗ trợ tăng trưởng. Xin Phó Thống đốc cho biết ý nghĩa của chủ trương này và những giải pháp để doanh nghiệp, người dân thực sự được hưởng lợi?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tiếp cận vốn với chi phí hợp lý là một trong những nhiệm vụ quan trọng của ngành Ngân hàng, đặc biệt khi nền kinh tế đang nỗ lực duy trì đà tăng trưởng cao.

Ngày 18/10/2026, Ngân hàng Nhà nước ban hành Văn bản số 9608/NHNN-CSTT yêu cầu các tổ chức tín dụng thực hiện đồng bộ các giải pháp giảm mặt bằng lãi suất. Trong đó, giảm tối thiểu 0,5%/năm lãi suất tiền gửi niêm yết đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên và tập trung giảm 1,5%-2%/năm lãi suất cho vay đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên.

Chủ trương này có ý nghĩa quan trọng trong việc giảm chi phí vốn, hỗ trợ nền kinh tế. Khi lãi suất giảm, doanh nghiệp có thêm điều kiện duy trì hoạt động, bổ sung vốn sản xuất; người dân có thêm động lực chi tiêu, qua đó thúc đẩy tổng cầu và tăng trưởng kinh tế.

Đồng thời, đây cũng là yêu cầu thể hiện trách nhiệm chia sẻ khó khăn của ngành Ngân hàng với doanh nghiệp và người dân.

Tuy nhiên, việc giảm lãi suất phải được thực hiện trên cơ sở cân đối hài hòa lợi ích giữa người gửi tiền, người vay vốn và sự an toàn của hệ thống ngân hàng. Đây là điều kiện để giảm lãi suất bền vững, không tạo ra rủi ro mới đối với thanh khoản và hoạt động của các tổ chức tín dụng.

Về phía Ngân hàng Nhà nước, chúng tôi đã và đang triển khai đồng bộ các công cụ điều hành nhằm hỗ trợ thanh khoản, giảm sức ép chi phí vốn cho hệ thống ngân hàng.

Cụ thể, Ngân hàng Nhà nước thực hiện chào mua có kỳ hạn giấy tờ có giá hằng ngày qua nghiệp vụ thị trường mở với khối lượng phù hợp, kỳ hạn đa dạng từ 7 đến 91 ngày để bổ sung nguồn vốn cho các tổ chức tín dụng.

Đồng thời, triển khai nghiệp vụ hoán đổi VND-USD với khối lượng và kỳ hạn phù hợp nhằm hỗ trợ thanh khoản; tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, yêu cầu các ngân hàng thương mại giảm lãi suất cho vay để tăng khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và người dân.

Ngân hàng Nhà nước cũng thực hiện tái cấp vốn cho một số ngân hàng thương mại trên cơ sở đề nghị của các ngân hàng nhằm hỗ trợ nguồn vốn cho vay phát triển nông nghiệp, nông thôn.

Nhiều ngân hàng đã giảm cả lãi suất huy động và cho vay. (Ảnh: Vietnam+)

Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành quy định cho phép tổ chức tín dụng tính số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào tổng tiền gửi khi xác định tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi (LDR).

Đáng chú ý, Thông tư số 25/2026/TT-Ngân hàng Nhà nước nâng tỷ lệ tối đa nguồn vốn ngắn hạn được sử dụng để cho vay trung hạn và dài hạn từ 30% lên 40%. Những giải pháp này góp phần giảm sức ép lên cân đối vốn của các tổ chức tín dụng, qua đó hạn chế áp lực gia tăng mặt bằng lãi suất.

Điều hành tỷ giá linh hoạt, ứng phó với biến động bên ngoài

- Trước những biến động của đồng USD và thị trường tài chính quốc tế, Ngân hàng Nhà nước đã điều hành tỷ giá như thế nào? Những thách thức và giải pháp trọng tâm từ nay đến cuối năm là gì, thưa Phó Thống đốc?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Từ đầu năm 2026 đến nay, tỷ giá và thị trường ngoại tệ tiếp tục chịu áp lực từ các yếu tố quốc tế và trong nước.

Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước theo dõi sát diễn biến thị trường, điều hành tỷ giá linh hoạt, đồng thời phối hợp đồng bộ việc điều hành tỷ giá với các công cụ chính sách tiền tệ như thanh khoản, lãi suất VND và linh hoạt can thiệp thị trường ngoại tệ khi cần thiết, qua đó góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng bền vững.

Nhờ đó, thị trường ngoại tệ vẫn hoạt động thông suốt, tâm lý thị trường được bình ổn và các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế được đáp ứng đầy đủ.

Đáng chú ý, tỷ giá USD/VND có xu hướng giảm so với cuối năm 2025 và Ngân hàng Nhà nước không phải bán ngoại tệ can thiệp từ năm 2025 đến nay. Đến ngày 20/10/2026, tỷ giá VND/USD bình quân trên thị trường liên ngân hàng giảm 1,57% so với cuối năm 2025.

Từ nay đến cuối năm, điều hành tỷ giá tiếp tục đối mặt với những yếu tố thuận lợi và thách thức đan xen, đòi hỏi phải chủ động ứng phó với các biến động bên ngoài.

Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến kinh tế, tài chính quốc tế và trong nước, điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường; đồng thời phối hợp chặt chẽ với các công cụ chính sách tiền tệ và sẵn sàng can thiệp khi cần thiết.

Các giải pháp sẽ được cân nhắc trên cơ sở tổng thể mục tiêu chính sách tiền tệ, diễn biến cung cầu ngoại tệ và yêu cầu ổn định kinh tế vĩ mô.

Mục tiêu xuyên suốt là bảo đảm thị trường ngoại tệ hoạt động thông suốt, đáp ứng nhu cầu ngoại tệ hợp pháp của nền kinh tế, góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và tạo điều kiện cho tăng trưởng bền vững.

Phối hợp chính sách, giảm áp lực vốn lên hệ thống ngân hàng

- Để hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, Ngân hàng Nhà nước sẽ ưu tiên những giải pháp điều hành nào? Việc phối hợp chính sách tiền tệ với chính sách tài khóa cần được tăng cường ra sao để vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa bảo đảm ổn định vĩ mô?

Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà: Năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là năm đầu triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 5 năm 2026-2030.

Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số đặt ra yêu cầu rất cao đối với công tác điều hành kinh tế vĩ mô, trong đó có chính sách tiền tệ. Bên cạnh đó, kinh tế thế giới còn nhiều bất định, áp lực lạm phát tiềm ẩn và nhu cầu vốn gia tăng, nhiệm vụ của ngành Ngân hàng là vừa bảo đảm cung ứng vốn cho phát triển, vừa giữ vững ổn định tiền tệ, kiểm soát lạm phát và bảo đảm an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng.

Trên tinh thần đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục bám sát chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách kinh tế vĩ mô khác.

Trọng tâm trước hết là điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt, nhất quán, bám sát diễn biến kinh tế vĩ mô và mục tiêu kiểm soát lạm phát, góp phần thúc đẩy tăng trưởng.

Ngân hàng Nhà nước sẽ theo dõi sát tình hình kinh tế trong nước và quốc tế, đánh giá, dự báo các yếu tố tác động đến lạm phát, tỷ giá, lãi suất và thanh khoản hệ thống để chủ động có giải pháp phù hợp, bảo đảm hài hòa các mục tiêu điều hành.

Trong đó, tiếp tục điều hành linh hoạt nghiệp vụ thị trường mở nhằm bảo đảm thanh khoản cho hệ thống tổ chức tín dụng; điều hành lãi suất phù hợp với diễn biến thị trường, tình hình kinh tế vĩ mô và phối hợp đồng bộ với điều hành tỷ giá để ổn định thị trường ngoại tệ, kiểm soát lạm phát.

Cùng với đó, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục chỉ đạo các tổ chức tín dụng thực hiện nghiêm các chủ trương, giải pháp về lãi suất; tiết giảm chi phí hoạt động, nâng cao hiệu quả quản trị, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ để hỗ trợ giảm lãi suất cho vay.

Ngân hàng Nhà nước sẽ tăng cường theo dõi, giám sát việc thực hiện tại từng tổ chức tín dụng, bảo đảm các chỉ đạo về lãi suất được triển khai thực chất, công khai, minh bạch và mang lại hiệu quả cho khách hàng vay vốn.

Tuy nhiên, giảm lãi suất phải đi đôi với bảo đảm an toàn hoạt động ngân hàng. Các tổ chức tín dụng cần cân đối hợp lý giữa nguồn vốn huy động và cho vay, kiểm soát rủi ro tín dụng, duy trì các tỷ lệ an toàn và nâng cao chất lượng tài sản. Đây là điều kiện để duy trì khả năng cung ứng vốn ổn định, bền vững cho nền kinh tế.

Đối với tín dụng, Ngân hàng Nhà nước sẽ điều hành tăng trưởng phù hợp với diễn biến kinh tế vĩ mô, góp phần kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng; chỉ đạo các tổ chức tín dụng hướng dòng vốn vào sản xuất, kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và những động lực tăng trưởng quan trọng.

Đồng thời, kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, tăng cường xử lý nợ xấu nhằm bảo đảm an toàn hệ thống.

Về phối hợp chính sách tiền tệ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác, đây là một trong những điều kiện có ý nghĩa quyết định để nâng cao hiệu quả điều hành kinh tế vĩ mô trong giai đoạn tới.

Theo đó, chính sách tài khóa cần tiếp tục phát huy vai trò trọng yếu trong hỗ trợ tổng cầu thông qua đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công, triển khai hiệu quả các dự án hạ tầng trọng điểm, đồng thời thực hiện các chính sách thuế, phí và hỗ trợ phù hợp để doanh nghiệp phục hồi, mở rộng sản xuất, kinh doanh.

Điều này sẽ tạo dư địa để chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt ứng phó với những diễn biến khó lường từ thị trường quốc tế, góp phần thực hiện mục tiêu kiểm soát lạm phát.

Việc phối hợp chính sách cần dựa trên cơ sở chia sẻ thông tin, đánh giá đồng bộ tác động đối với kinh tế vĩ mô và thị trường, bảo đảm chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ bổ trợ lẫn nhau trong thực hiện các mục tiêu tăng trưởng, lạm phát.

Một vấn đề cần nhấn mạnh là tín dụng ngân hàng không thể và không nên là nguồn lực duy nhất đáp ứng mọi nhu cầu vốn của nền kinh tế.

Về dài hạn, cần tiếp tục phát triển đồng bộ thị trường vốn, thị trường trái phiếu doanh nghiệp và các kênh huy động vốn trung, dài hạn, qua đó giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng, nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực và tăng sức chống chịu của nền kinh tế trước các cú sốc bên ngoài.

Ngoài ra, cần phát huy vai trò của các chính sách về đầu tư, thương mại, công nghiệp, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và cải thiện môi trường kinh doanh.

Việc tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục hành chính, đất đai, thị trường đầu ra và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp sẽ giúp nâng cao khả năng hấp thụ vốn, qua đó tăng hiệu quả của chính sách tiền tệ và tín dụng.

Có như vậy, mục tiêu tăng trưởng hai con số mới có thể thực hiện trên cơ sở bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và an toàn hệ thống tài chính. Tăng trưởng phải dựa trên nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả sử dụng các nguồn lực, chứ không chỉ dựa vào mở rộng quy mô vốn tín dụng.

- Xin trân trọng cảm ơn Phó Thống đốc!