Phú Quốc đưa các công trình giao thông vào chặng nước rút

Công trường thi công tuyến đường sắt nhẹ LRT tại Phú Quốc. Ảnh: Sun Group.

Ngày 24/8/2026, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết 41/2026/QH16 quy định cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện các dự án, công trình phục vụ Hội nghị cấp cao APEC 2027 tại Đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang. Có hiệu lực từ ngày 1/9, Nghị quyết được ban hành trong bối cảnh một số dự án đã được triển khai xây dựng nhưng còn vướng về thủ tục pháp lý, trong khi quỹ thời gian chuẩn bị APEC 2027 không còn nhiều.

Đến ngày 9/9, tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026 dành cho các dự án liên quan APEC tại Phú Quốc đạt hơn 13.600 tỷ đồng, trong đó gần 6.500 tỷ đồng đã được giải ngân, tương đương 47,41%. Theo ông Nguyễn Thanh Phong, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang, các công trình trọng điểm phục vụ APEC về cơ bản đang bảo đảm tiến độ, trong đó tuyến tàu điện đô thị, ĐT975, Trung tâm Hội nghị và sân bay Phú Quốc đang được tập trung nguồn lực để bám kế hoạch.

Từ nguồn vốn và các cơ chế được triển khai, tiến độ trên công trường hiện được tính theo từng công đoạn. Hạng mục hoàn thành chuyển sang bước khai thác hoặc hoàn thiện, trong khi những phần việc kế tiếp được mở đồng thời để tạo mặt bằng cho các mũi thi công phía sau.

SÂN BAY PHÚ QUỐC BƯỚC VÀO CHẶNG HOÀN THIỆN

Tại Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc có quy mô 1.050 ha, được khởi công từ tháng 9/2025. Giai đoạn 1 được thiết kế phục vụ 20-24 triệu lượt khách mỗi năm vào năm 2030, đưa Phú Quốc vào nhóm cảng hàng không có công suất lớn nhất cả nước. Sau một năm triển khai, công trường đang chuyển dần từ phần kết cấu sang hoàn thiện, lắp đặt thiết bị và chuẩn bị vận hành.

Tại khu nhà ga chính, phần kết cấu bê tông đã hoàn thành khoảng 95%, trong khi công tác xây trát và hoàn thiện cũng đạt khoảng 95%, theo báo cáo cập nhật tháng 9/2026. Hệ thống xử lý hành lý đạt khoảng 60%. Ở mặt ngoài, các mũi thi công đang hoàn thiện hệ thống kính và phần mái; bên trong nhà ga, các tầng tiếp tục được lắp đặt trần trang trí, nội thất và những hạng mục hoàn thiện.

Nhà ga T2 có diện tích sàn hơn 387.790 m2, Riêng hệ mái sử dụng gần 33.000 tấn thép, nhịp lớn nhất 72 m. Công trường đang đồng thời xử lý các phần việc hoàn thiện mặt ngoài và bên trong, trong đó hơn 9.500 tấm kính Unitized được lắp đặt trên hệ mặt dựng nhôm kính. Năng suất lắp kính từ khoảng 20 tấm/ngày ở giai đoạn đầu đã tăng lên 30-40 tấm/ngày khi mặt bằng, thiết bị và nhân lực được đồng bộ.

Toàn công trường hiện huy động khoảng 6.500 kỹ sư, công nhân và cán bộ kỹ thuật, tổ chức thi công ba ca, bốn kíp. Các khu vực được chia theo từng zone và từng ca để điều chỉnh nguồn lực theo tiến độ thực tế. Hệ thống thiết bị nâng gồm bốn cần cẩu sức nâng 800 tấn và bốn cần cẩu 650 tấn, phục vụ lắp dựng các cấu kiện thép siêu trường, siêu trọng ở độ cao khoảng 46 m.

Nếu Nhà ga T2 đang chuyển mạnh sang hoàn thiện, đường cất hạ cánh số 2 đã tiến thêm một nấc khi hoàn thành bay hiệu chuẩn ngày 27/7 và dự kiến đưa vào khai thác từ ngày 30/9. Đường băng dài 3,3 km, rộng 45 m, góp phần tăng năng lực khai thác của sân bay, trong đó có khả năng tiếp nhận thường xuyên các dòng tàu bay thân rộng như Boeing 787, Airbus A350, Boeing 777 và khai thác tàu bay Code F khi cần thiết. Khi đưa vào khai thác, đường cất hạ cánh này sẽ phục vụ các chuyên cơ chở các đoàn lãnh đạo dự APEC 2027.

Trong tổng thể dự án, Nhà ga VIP cũng đang được hoàn thiện theo một tiến độ riêng. Công trình có diện tích sàn 9.890 m2 trên khu đất 5,3 ha, được thiết kế lấy cảm hứng từ hình tượng cá đại bàng biển và có khả năng đón các đoàn nguyên thủ với quy mô tới 300 người. Đến nay, phần mái cơ bản hoàn thiện, các hạng mục xây, trát bên trong đang được đẩy nhanh.

Theo ông Mai Đình Khoa, Giám sát hoàn thiện thi công dự án, các hạng mục xây, trát dự kiến cơ bản hoàn thành trong tháng 10/2026; phần mái hoàn tất trong tháng 9. Toàn bộ nội thất, hệ thống kỹ thuật và thiết bị vận hành được đặt mục tiêu hoàn thiện vào tháng 3/2027.

Một cấu phần khác của hệ thống phục vụ khai thác sân bay cũng đang được đưa vào những công đoạn cuối là Nhà máy Suất ăn Hàng không Phú Quốc. Dự án có tổng mức đầu tư 2.400 tỷ đồng, triển khai theo hai giai đoạn. Giai đoạn 1 dự kiến hoàn thành trong năm 2026, công suất 25.000 suất ăn/ngày; giai đoạn 2, với tầm nhìn đến năm 2050, nâng công suất lên 50.000 suất ăn/ngày.

Hiện nhà máy đang hoàn thiện kết cấu để chuyển sang lắp đặt thiết bị, hướng tới vận hành thử vào tháng 11/2026 và hoàn thành trong tháng 12/2026. Phần kết cấu ngầm và thân nhà máy đang được hoàn thiện đồng bộ; các thiết bị như máy rửa, bếp nhập khẩu từ Đức, Italy và Thụy Sĩ sẽ được vận chuyển tới công trường và bắt đầu lắp đặt trong tháng 9/2026.

TĂNG TỐC TRÊN HÀNH LAN KẾT NỐI

Từ Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đến Trung tâm Hội nghị APEC, ĐT975 là tuyến kết nối trực tiếp với mặt cắt rộng 62 m, gồm 10 làn xe cơ giới. Tuyến đường sắt nhẹ (LRT) Phú Quốc được bố trí tại dải phân cách trung tâm của ĐT975, khiến hai dự án phải phối hợp chặt chẽ về không gian thi công bên cạnh yêu cầu chung về tiến độ.

Phối cảnh đường ĐT975. Ảnh: Sun Group.

Đến đầu tháng 9, hào kỹ thuật trên ĐT975 hoàn thành khoảng 65%; hệ thống thoát nước dọc và các hạng mục nền móng đường đạt gần 50%. Cả bốn cây cầu trên tuyến đều đã được triển khai, với khối lượng thực hiện trên 55%. Theo kế hoạch, việc thảm bê tông nhựa hai bên tuyến sẽ lần lượt được thực hiện từ cuối năm 2026 đến quý I/2027.

Các hạng mục không chờ nhau hoàn thành toàn tuyến. Nền đường, cầu, thoát nước và hào kỹ thuật được triển khai đồng thời, từng khu vực đạt điều kiện sẽ được chuyển sang công đoạn tiếp theo. Trong điều kiện mùa mưa và địa chất phức tạp, công trường duy trì ba ca liên tục 24/7 để bám sát đường găng tiến độ.

Phần việc phía trước của ĐT975 là đưa các hạng mục đang thi công về cùng một mặt bằng để có thể triển khai lớp mặt đường. Vì tuyến đường sắt nhẹ LRT nằm ngay trong dải phân cách trung tâm, trình tự thi công cũng phải được phối hợp để không tạo ra xung đột về không gian giữa đường bộ và đường sắt.

Tuyến đường sắt nhẹ LRT Phú Quốc dài 17,59 km đường đôi, gồm 14,81 km trên mặt đất, 0,78 km trên cao và 2 km đi ngầm qua khu vực lõi APEC, với 6 nhà ga. Tuyến có tổng vốn đầu tư gần 9.000 tỷ đồng, sử dụng đoàn tàu chạy điện, khổ đường tiêu chuẩn 1.435 mm.

Đến đầu tháng 9, các hạng mục hầm, cầu và nhà ga vẫn đang thi công phần thô, nhưng công tác lắp đặt đường ray đã được mở tại những đoạn nền đường đủ điều kiện. Theo kế hoạch, toàn bộ 17,59 km đường đôi sẽ hoàn thành lắp ray trong khoảng 6 tháng, trước khi bàn giao cho chủ đầu tư chạy thử.

Hệ thống sử dụng ray rãnh 60R2, mỗi thanh dài 25 m. Tập đoàn Đường sắt Việt Nam và Công ty TNHH Tập đoàn Cục 16 Đường sắt Trung Quốc (CRCC16) đang triển khai gói thầu cung cấp, thi công, lắp đặt và hiệu chỉnh hệ thống ray.

Theo ông Đặng Sỹ Mạnh, Chủ tịch Tập đoàn Đường sắt Việt Nam, các công việc chính của dự án như bê tông cốt thép, lao lắp kết cấu, đặt ray và hàn ray đều là những công việc ngành đường sắt đã có kinh nghiệm thực hiện. Đường sắt Việt Nam từng tham gia các dự án đường sắt đô thị như Cát Linh - Hà Đông, Bến Thành - Suối Tiên, đồng thời cử cán bộ, kỹ sư và công nhân học tập, nghiên cứu công nghệ trong và ngoài nước.

Với LRT Phú Quốc, ông Đặng Sỹ Mạnh cho biết vấn đề chính không nằm ở công nghệ mà ở việc tổ chức thi công trong quỹ thời gian ngắn. Các hạng mục có yêu cầu kỹ thuật khác nhau phải được thi công, kiểm tra và nghiệm thu từng bước, trong khi mặt bằng phải được bàn giao đủ điều kiện cho các mũi tiếp theo.

Mặt bằng và thời tiết vì vậy trở thành những yếu tố có thể tác động trực tiếp đến tiến độ. Mùa mưa tại Phú Quốc có thể kéo dài nhiều ngày, trong khi công việc lắp ray và hoàn thiện cần mặt bằng đủ điều kiện. Các mũi thi công phải điều chỉnh nhân lực, thiết bị theo từng khu vực để tận dụng thời gian có thể làm việc.

Tại mũi lắp ray, yêu cầu này được thể hiện trực tiếp trong cách tổ chức thi công. Ông Đinh Bá Long, Chỉ huy mũi thi công lắp đặt ray LRT Phú Quốc, cho biết các tổ duy trì 3-4 kíp mỗi ngày, tranh thủ từng khoảng thời tiết thuận lợi để đẩy khối lượng. Khi trời mưa, kỹ sư và công nhân dựng lều che mưa di động để tiếp tục công việc. Riêng hạng mục lắp đặt đường ray phải hoàn thành trước tháng 3/2027 để bàn giao cho chủ đầu tư chạy thử.