Quảng Trị:Những người lính bền bỉ tìm lại tên cho liệt sĩ
Sau 190 ngày triển khai Chiến dịch 500 ngày đêm, lực lượng quân đội cùng các đơn vị liên quan tại Quảng Trị đã hoàn thành việc khai quật 22.864 phần mộ, thu 13.221 mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, tạo cơ sở để từng bước xác định danh tính những người đã hy sinh.

Sau mỗi lần lấy mẫu, cán bộ, chiến sĩ Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 584 đều thắp nén hương tri ân trước những phần mộ liệt sĩ chưa xác định danh tính, tiếp thêm quyết tâm cho hành trình đưa các anh trở về với tên tuổi và gia đình
Đến ngày 20.9, công việc khai quật, lấy mẫu đã được triển khai tại 130/130 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh. Các lực lượng cũng hoàn thành lấy mẫu đối với 73 hài cốt liệt sĩ mới quy tập; từ đầu chiến dịch đến nay đã tìm kiếm, quy tập được 175 hài cốt liệt sĩ.
Trả lại tên tuổi cho các liệt sĩ không chỉ là nhiệm vụ, mà còn là mệnh lệnh từ trái tim.
Thượng tá Ngô Thanh Liêm, Đội trưởng Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 584
Bộ CHQS tỉnh Quảng Trị, cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo tỉnh, phối hợp với các sở, ngành và địa phương rà soát danh sách, xác định vị trí phần mộ, tổ chức khai quật, lấy mẫu và bàn giao theo quy định. Mỗi mẫu sinh phẩm đều phải được bảo quản, niêm phong và mã hóa chặt chẽ, không để xảy ra nhầm lẫn hoặc nhiễm chéo.
Ghi nhận của PV tại Nghĩa trang Liệt sĩ quốc gia Đường 9, công việc lấy mẫu tại 5.929 phần mộ chưa xác định thông tin được cán bộ, chiến sĩ Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 584 thực hiện lần lượt, thận trọng. Trước khi mở từng phần mộ, lực lượng làm nhiệm vụ rà lại hồ sơ, đối chiếu vị trí và thống nhất phương án với bộ phận chuyên môn.

Cán bộ, chiến sĩ Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 584 cẩn trọng mở phần mộ để lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, với hy vọng sớm xác định danh tính các liệt sĩ
Trong những ngày nắng nóng xen lẫn các đợt mưa bất chợt, công việc có thời điểm bị gián đoạn nhưng quy trình lấy mẫu vẫn được giữ chặt. Sau khi mẫu sinh phẩm được thu thập, niêm phong và mã hóa, phần mộ được hoàn trả; khuôn viên nghĩa trang được vệ sinh, chỉnh trang như ban đầu.
Thượng tá Ngô Thanh Liêm, Đội trưởng Đội Quy tập hài cốt liệt sĩ 584 cho biết, cán bộ, chiến sĩ của đơn vị luôn thận trọng trong từng thao tác. Mỗi người đều mong mẫu sinh phẩm bảo đảm yêu cầu giám định, góp phần sớm xác định danh tính và đưa liệt sĩ trở về với gia đình.

Những lớp đất đầu tiên được bóc tách cẩn trọng, từng động tác nhẹ như sợ làm tổn thương những gì còn sót lại
Việc hoàn thành lấy mẫu chưa đồng nghĩa với việc đã xác định được danh tính, đây mới là một khâu trong quy trình gồm giám định ADN, thu nhận mẫu của thân nhân, rà soát hồ sơ và đối sánh dữ liệu; kết quả chỉ được khẳng định khi có đủ căn cứ.
Quá trình tiếp theo vẫn còn nhiều trở ngại do hồ sơ có thể thất lạc, địa danh thay đổi, thân nhân gần ngày càng ít. Chất lượng mẫu sau thời gian dài trong lòng đất cũng ảnh hưởng đến khả năng phân tích ADN.

Hàng ngày, từ lúc trời còn mờ sương, những người lính thuộc đội quy tập hài cốt liệt sĩ thuộc Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh Quảng Trị phải băng qua suối đá, mang theo cuốc xẻng và niềm tin, bắt đầu hành trình tìm lại những đồng đội chưa trở về
Cùng với lấy mẫu, lực lượng quân đội tiếp tục thu thập thông tin từ nhân chứng, nghiên cứu tài liệu lịch sử, đối chiếu sơ đồ chiến đấu và xác minh nguồn tin về nơi chôn cất liệt sĩ. Tại Câu Nhi, Cồn Tiên, Dốc Miếu, Thành Cổ và các địa bàn miền núi, thông tin đều phải được kiểm tra qua tài liệu, nhân chứng và thực địa trước khi tổ chức tìm kiếm.
Thời gian tới, Bộ CHQS tỉnh tiếp tục tham mưu đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập trên địa bàn Quảng Trị và tại Lào, ưu tiên khu vực đã có thông tin về mộ liệt sĩ. Tỉnh đặt mục tiêu quy tập 430 hài cốt trong toàn chiến dịch.

