Ratcliffe đang đẩy MU xuống vực thẳm

Tháng 2/2024, Sir Jim Ratcliffe mua 27,7% cổ phần Manchester United từ gia đình Glazer và nắm quyền điều hành các hoạt động bóng đá. Khi ấy, ông xuất hiện với hình ảnh một doanh nhân quyết đoán, hiểu rõ những vấn đề của CLB và biết phải làm gì để đưa đội bóng trở lại vị thế vốn có.

Gần ba năm trôi qua, MU đang nằm trong nhóm xuống hạng Premier League. Michael Carrick vẫn được giữ lại dù đội bóng mới thắng một trận tại giải quốc nội từ đầu mùa. Những gì diễn ra tại Old Trafford khiến người ta phải nhìn lại các cam kết của Ratcliffe, đặc biệt là cách ông từng chỉ trích những người tiền nhiệm.

Khi tiếp quản, Ratcliffe đưa ra mục tiêu rất rõ ràng: MU phải đủ sức cạnh tranh chức vô địch Premier League và Champions League. Ông cũng nhấn mạnh trách nhiệm của CLB với những người hâm mộ luôn dành thời gian, tiền bạc và tình cảm để đến Old Trafford cổ vũ đội bóng.

Ratcliffe cho rằng MU cần thời gian để sửa chữa hậu quả từ "12 năm đưa ra những quyết định ngu ngốc" dưới quyền nhà Glazer. Trong cuộc phỏng vấn với The Times, ông không ngần ngại chỉ trích cách điều hành của những người tiền nhiệm.

"Nhà Glazer chỉ quản lý CLB mà gần như bỏ mặc hoạt động bóng đá. Họ đưa ra hàng loạt quyết định tồi tệ trong suốt 12 năm. Thật kinh khủng", Ratcliffe nói.

Ông đặc biệt nhắm vào Ed Woodward và Richard Arnold, những người từng nắm giữ các vị trí điều hành quan trọng tại MU. Theo Ratcliffe, Woodward không đủ kiến thức bóng đá nhưng vẫn trực tiếp tham gia tuyển dụng cầu thủ, khiến CLB chi tiền thiếu định hướng trên thị trường chuyển nhượng.

"Tôi sẽ không bao giờ chấp nhận những người như Ed Woodward hay Richard Arnold", tỷ phú Anh tuyên bố.

Trớ trêu thay, những sai lầm Ratcliffe từng lên án đang xuất hiện ngay trong bộ máy do chính ông xây dựng.

Ratcliffe đang lặp lại sai lầm của nhà Glazer

Không thể phủ nhận Ratcliffe đã chỉ ra đúng nhiều vấn đề của MU. Sau khi Sir Alex Ferguson giải nghệ năm 2013, CLB liên tục thay HLV, chi những khoản tiền khổng lồ trên thị trường chuyển nhượng nhưng không xây dựng được đội hình đủ sức cạnh tranh các danh hiệu lớn.

Tuy nhiên, nhận ra vấn đề và giải quyết được vấn đề là hai chuyện khác nhau. Ratcliffe có thể là doanh nhân thành công, nhưng kinh nghiệm điều hành bóng đá của ông chưa tương xứng với quy mô và những đòi hỏi tại Old Trafford.

Sir Jim Ratcliffe tiếp quản hoạt động bóng đá tại MU từ tháng 2/2024, sau thương vụ mua 27,7% cổ phần CLB.

Theo ESPN, các quyết định nhân sự của Ratcliffe góp phần đẩy MU vào tình cảnh tồi tệ nhất trong 40 năm. Nguy cơ xuống hạng, điều tưởng như không thể xảy ra với một CLB từng thống trị bóng đá Anh, giờ trở thành nỗi lo thực sự.

Một cựu lãnh đạo CLB Premier League chia sẻ với ESPN rằng Ratcliffe không phải mẫu người sẵn sàng lắng nghe ý kiến trái chiều.

"Tôi không nghĩ Jim chịu lắng nghe nhiều người. Theo kinh nghiệm của tôi, các ông chủ thường phải mất khoảng 5 năm mới rút ra được bài học và bắt đầu nhận trách nhiệm. Trong ba hoặc bốn năm đầu tiên, họ vẫn thường đổ lỗi cho những vấn đề được thừa hưởng", nhân vật này nhận xét.

Cách Ratcliffe xây dựng bộ máy điều hành MU càng khiến những nghi ngờ ấy có cơ sở.

Omar Berrada được đưa về từ Manchester City để đảm nhiệm vị trí giám đốc điều hành. Tuy nhiên, trước khi gia nhập MU, ông chỉ giữ chức giám đốc vận hành tại Man City, một vị trí được ESPN mô tả là đứng thứ tư hoặc thứ năm trong hệ thống quản lý.

Jason Wilcox cũng từng làm việc tại Man City. Ông trở thành giám đốc bóng đá MU sau chưa đầy một năm đảm nhiệm vai trò tương tự ở Southampton.

Cả Berrada lẫn Wilcox đều có kinh nghiệm làm việc trong môi trường bóng đá chuyên nghiệp. Vấn đề nằm ở chỗ họ chưa từng chứng minh được năng lực điều hành một CLB đang khủng hoảng ở quy mô như MU.

Ratcliffe còn trực tiếp giám sát việc bổ nhiệm Ruben Amorim rồi Michael Carrick. Cả hai đều chưa có kinh nghiệm dẫn dắt đội bóng tại Premier League trước khi nhận công việc ở Old Trafford.

Trong khi ấy, những người từng có kinh nghiệm ở vị trí tương ứng lại không được trọng dụng.

Ratcliffe cùng Omar Berrada và Jason Wilcox, những nhân vật giữ vai trò quan trọng trong bộ máy điều hành MU.

Trường hợp Dan Ashworth là ví dụ rõ nhất. Cựu giám đốc bóng đá MU từng làm việc tại Brighton và Newcastle, có kinh nghiệm xây dựng hệ thống tuyển dụng và quản lý chuyên môn. Khi Ratcliffe muốn bổ nhiệm Amorim từ Sporting CP vào tháng 11/2024, Ashworth phản đối và đề xuất Eddie Howe hoặc Marco Silva.

Bất đồng quanh quyết định lựa chọn HLV khiến Ashworth mất việc. Điều đáng nói là Ratcliffe từng chỉ trích nhà Glazer vì trao quyền điều hành cho những người thiếu chuyên môn bóng đá. Nhưng khi có cơ hội tự xây dựng bộ máy, ông lại đặt niềm tin vào những nhân sự chưa có thành tích đủ thuyết phục ở cấp độ tương đương.

Ai phải chịu trách nhiệm cho cuộc khủng hoảng?

Vấn đề của MU không chỉ nằm ở năng lực những người được bổ nhiệm. Cách Ratcliffe phản ứng trước những ý kiến trái chiều cũng đặt ra câu hỏi về môi trường làm việc tại Old Trafford.

Ashworth không đồng tình với lựa chọn HLV của ban lãnh đạo và phải ra đi. Amorim cũng chịu kết cục tương tự sau khi công khai chỉ trích Wilcox. Nhà cầm quân người Bồ Đào Nha bị sa thải trong vòng 24 giờ sau những phát biểu nhắm vào cấp trên ở mùa giải trước.

Telegraph đặt vấn đề liệu Berrada, Wilcox và Carrick có sẵn sàng phản biện Ratcliffe khi cần thiết, hay họ hiểu rằng bất đồng với người nắm quyền có thể khiến bản thân mất việc.

Một CLB lớn không thể vận hành hiệu quả nếu mọi quyết định chỉ xoay quanh quan điểm của ông chủ. Người điều hành cần những cộng sự đủ năng lực chuyên môn và đủ bản lĩnh để phản đối khi nhận thấy một lựa chọn có thể gây tổn hại cho đội bóng.

MU càng cần điều ấy trong giai đoạn hiện tại. Sau hơn một thập kỷ tuyển dụng thiếu hiệu quả, đội bóng phải giải quyết hàng loạt vấn đề, từ chất lượng đội hình, cấu trúc lương thưởng đến chiến lược phát triển dài hạn.

Những công việc ấy đòi hỏi người có kinh nghiệm thực tế, từng xử lý các vấn đề tương tự và hiểu rõ cách một CLB lớn phải vận hành.

Việc bổ nhiệm Michael Carrick chưa mang lại sự cải thiện như kỳ vọng, khi MU tiếp tục vật lộn ở nhóm cuối bảng Premier League.

Bản thân Ratcliffe từng sở hữu Nice tại Pháp và Lausanne tại Thụy Sĩ. Tuy nhiên, thành tích của hai đội bóng dưới quyền điều hành của ông không thực sự nổi bật, trong khi những bất mãn từ người hâm mộ vẫn xuất hiện.

MU lại là thử thách ở một cấp độ hoàn toàn khác. Mỗi quyết định chuyển nhượng, bổ nhiệm HLV hay thay đổi nhân sự cấp cao đều chịu sự giám sát của hàng triệu người hâm mộ.

Theo Guardian, Berrada, Wilcox và Carrick đang tỏ ra lúng túng trước áp lực. Bộ máy điều hành chưa cho thấy khả năng đưa ra những giải pháp đủ sức thay đổi tình hình, trong khi thành tích trên sân ngày càng đáng lo ngại.

Tất nhiên, Ratcliffe không phải người tạo ra toàn bộ vấn đề của MU. Nhà Glazer để lại một CLB đã sa sút trong nhiều năm, cùng đội hình thiếu những cầu thủ có kinh nghiệm chinh phục các danh hiệu lớn.

Nhưng Ratcliffe cũng không thể mãi lấy di sản ấy làm lý do bào chữa.

Ông đã có gần ba năm để lựa chọn nhân sự, định hình chiến lược và thay đổi cách vận hành CLB. Những người hiện nắm giữ các vị trí quan trọng nhất tại Old Trafford phần lớn đều được bổ nhiệm dưới quyền Ratcliffe. Vì vậy, ông phải chịu trách nhiệm về chất lượng bộ máy mình xây dựng.

Khi mới đến MU, Ratcliffe nói rất nhiều về những sai lầm của Woodward, Arnold và nhà Glazer. Ông tạo cảm giác rằng chỉ cần thay đổi cách quản lý, đội bóng sẽ dần tìm lại vị thế.

Nhưng bóng đá không đơn giản như một thương vụ kinh doanh. Cắt giảm chi phí, thay đổi nhân sự hay đưa về những người từng làm việc tại Man City không đồng nghĩa với việc MU sẽ trở thành một đội bóng chiến thắng.

Trong ngắn hạn, nhiệm vụ của Carrick là giúp MU thoát khỏi nhóm xuống hạng và ít nhất trở lại vị trí an toàn ở giữa bảng xếp hạng. Tuy nhiên, ngay cả khi đội bóng cải thiện được kết quả, những câu hỏi về năng lực điều hành của Ratcliffe vẫn còn nguyên.

Ratcliffe từng tuyên bố sẽ không chấp nhận cách quản lý yếu kém của những người tiền nhiệm. Nhưng gần ba năm sau, MU không tiến gần hơn đến mục tiêu cạnh tranh Premier League hay Champions League. Họ thậm chí đang phải lo giữ chỗ tại giải đấu cao nhất nước Anh.

Nhà Glazer từng bị chỉ trích vì không hiểu bóng đá và trao quyền cho sai người. Ratcliffe đến Old Trafford với lời hứa sẽ sửa chữa tất cả. Giờ đây, ông đang đối mặt với chính những lời chỉ trích ấy.

Và điều đáng lo nhất với người hâm mộ MU không chỉ nằm ở vị trí hiện tại trên bảng xếp hạng. Sau gần ba năm thay đổi, họ vẫn chưa nhìn thấy một bộ máy đủ năng lực để đưa đội bóng thoát khỏi cuộc khủng hoảng.