Rộ tin Mỹ thúc đẩy ly khai tỉnh Alberta, Thủ tướng Canada lên tiếng

Ngày 29-1, bình luận về các thông tin cho rằng quan chức Mỹ đã gặp những người theo chủ nghĩa ly khai tìm cách giành độc lập cho tỉnh bang Alberta (miền tây Canada), Thủ tướng Canada Mark Carney nói rằng ông kỳ vọng chính quyền Mỹ sẽ tôn trọng chủ quyền của Canada, theo hãng tin Reuters.

Tờ Financial Times trước đó đưa tin rằng các quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ đã tổ chức ba cuộc gặp với Alberta Prosperity Project (APP), một nhóm đang thúc đẩy việc tổ chức trưng cầu ý dân về việc liệu tỉnh bang này có nên tách khỏi Canada hay không.

“Chúng tôi kỳ vọng chính quyền Mỹ sẽ tôn trọng chủ quyền của Canada. Tôi luôn nói rõ điều đó trong các cuộc trao đổi với Tổng thống [Mỹ Donald] Trump” - ông Carney nói tại một cuộc họp báo.

Nhà lãnh đạo Canada nói thêm rằng ông Trump chưa bao giờ nêu vấn đề ly khai của Alberta với ông.

Thủ tướng Canada Mark Carney (phải) và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh:WHITE HOUSE

Theo Financial Times, APP - tổ chức cho rằng các chính sách của Ottawa kìm hãm Alberta - muốn gặp lại các quan chức Bộ Ngoại giao và Bộ Tài chính Mỹ vào tháng tới để đề nghị cấp một hạn mức tín dụng trị giá 500 tỉ USD.

Thủ hiến Alberta - ông Danielle Smith cho biết bà muốn tiếp tục là một phần của Canada, nhưng lưu ý rằng các cuộc thăm dò cho thấy 30% dân số đã chán ngán điều mà họ coi là sự can thiệp quá mức của Ottawa.

Alberta là tỉnh không giáp biển, và bà Smith đang thúc đẩy việc xây dựng thêm một đường ống dẫn dầu ra bờ Thái Bình Dương. Tuyến đường này sẽ phải đi qua tỉnh bang láng giềng British Columbia, nơi Thủ hiến David Eby đã bác bỏ ý tưởng đó.

Ông Eby, người thường có quan hệ căng thẳng với bà Smith, trước đó nói với các phóng viên rằng “đến một quốc gia nước ngoài và xin hỗ trợ để chia cắt Canada là hành vi phản quốc”.

Tuần trước, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói với một đài phát thanh: “Tôi nghĩ chúng ta nên để họ sang Mỹ”.

Khi được hỏi về khả năng tổ chức trưng cầu ý dân tại Alberta, ông trả lời: “Người dân muốn chủ quyền. Họ muốn những gì Mỹ đang có”.

Thủ tướng Carney và Tổng thống Trump đã nhiều lần khẩu chiến trong những tuần gần đây.

Phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos (Thụy Sĩ) hôm 20-1, ông Carney lên án việc các cường quốc sử dụng sức ép kinh tế đối với những quốc gia nhỏ hơn, mà không nêu đích danh ông Trump. Ông Carney viện dẫn các mức thuế của Mỹ áp lên những mặt hàng nhập khẩu chủ chốt từ Canada đang thúc đẩy việc đa dạng hóa thương mại, giảm phụ thuộc vào Mỹ.

Ông Trump sau đó cảnh báo sẽ áp thuế 100% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Canada nếu Ottawa ký kết một thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.

THẢO VY