Rượu không rõ nguồn gốc: Mối nguy rình rập sau những bữa tiệc Tết
Bác sĩ khuyến cáo người dân tránh uống rượu trôi nổi, rượu ngâm tự phát để phòng ngộ độc methanol nguy hiểm.
Không ít cuộc vui rượu trong những ngày giáp Tết và Tết Nguyên đán tưởng chừng vô hại, song thực tế đã và đang để lại những hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe, thậm chí cướp đi sinh mạng người uống. Các bệnh viện lớn trên cả nước liên tục tiếp nhận bệnh nhân ngộ độc rượu, trong đó nhiều trường hợp liên quan trực tiếp đến methanol – một chất độc cực mạnh thường xuất hiện trong rượu không rõ nguồn gốc.
Bác sĩ khuyến cáo người dân tránh uống rượu trôi nổi, rượu ngâm tự phát để phòng ngộ độc methanol.
Mới đây, Khoa Cấp cứu – Bệnh viện Đại học Y Dược TP HCM tiếp nhận một bệnh nhân nam được chuyển đến trong tình trạng nguy kịch. Trước đó, người này tham gia uống rượu cùng đồng nghiệp và chỉ cảm thấy mệt nhẹ. Tuy nhiên, sau khoảng một ngày, bệnh nhân bắt đầu khó thở, lơ mơ và nhanh chóng rơi vào suy hô hấp nặng. Các bác sĩ phải đặt nội khí quản, thở máy và lọc máu liên tục. Kết quả xét nghiệm cho thấy người bệnh nhiễm toan chuyển hóa nặng, nồng độ methanol trong máu lên tới 103 mg/dL, được chẩn đoán theo dõi ngộ độc methanol.
Theo BS.CKII Nguyễn Viết Hậu, Trưởng Khoa Cấp cứu – Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM, vào dịp cuối năm và Tết Nguyên đán, số ca ngộ độc methanol thường gia tăng rõ rệt. Đáng lo ngại, methanol gây ngộ độc âm thầm, khiến nhiều người chủ quan, đến bệnh viện muộn khi tổn thương đã lan rộng. Methanol sau khi vào cơ thể sẽ chuyển hóa thành axít formic – chất gây tổn thương nghiêm trọng thần kinh thị giác, não, gan, thận và có thể dẫn đến tử vong.
“Rượu chứa methanol không khó uống, gây cảm giác say tương tự rượu thông thường nên rất dễ bị bỏ qua. Khi người uống xuất hiện triệu chứng rõ ràng thì thường đã suy giảm chức năng nhiều cơ quan. Ngộ độc methanol có thể gây mù lòa, tổn thương đa cơ quan và tử vong nếu không được phát hiện, điều trị kịp thời”, BS Hậu cảnh báo.
Tại Bệnh viện Gia An 115 (TP HCM), các bác sĩ cũng vừa tiếp nhận một trường hợp người đàn ông 45 tuổi tử vong đột ngột sau khi uống rượu. Theo người nhà, sau buổi nhậu với bạn bè, nạn nhân vẫn sinh hoạt bình thường, ăn uống rồi đi ngủ. Tuy nhiên, chỉ ít phút sau, người này xuất hiện đau ngực, nấc liên tục, miệng sùi bọt trắng và nhanh chóng rơi vào trạng thái bất tỉnh. Khi lực lượng cấp cứu đến nơi, bệnh nhân đã ngưng tim, ngưng thở và không thể cứu sống dù ê-kíp y tế nỗ lực hồi sinh tim phổi hơn 30 phút.
BS.CKII Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, Trưởng Khoa Cấp cứu – Bệnh viện Gia An 115, cho biết uống rượu, bia nhiều trong thời gian ngắn có thể gây rối loạn nhịp tim, làm tăng nguy cơ rung thất và ngưng tim đột ngột. Với những người có bệnh nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, nguy cơ càng cao.
Không chỉ tại TP HCM, Trung tâm Chống độc – Bệnh viện Bạch Mai (Hà Nội) gần đây tiếp nhận 6 bệnh nhân ngộ độc rượu được chuyển từ Hải Phòng trong tình trạng nguy kịch. Trong số này, có hai bệnh nhân bị tổn thương thần kinh thị giác, một người đã tử vong trước khi nhập viện. Vụ việc xuất phát từ một bữa tiệc gia đình, nơi các nạn nhân sử dụng rượu tự ngâm thảo dược được giới thiệu là “có nguồn gốc”. Kết quả xét nghiệm cho thấy nồng độ methanol trong máu bệnh nhân rất cao, mẫu rượu chứa tới 30,3% methanol, trong khi ethanol chỉ chiếm 1,84%.
TS-BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc – Bệnh viện Bạch Mai, cho biết methanol là chất không màu, mùi vị khó phân biệt với ethanol nên người uống rất dễ nhầm lẫn. Đặc biệt, quá trình chuyển hóa methanol diễn ra chậm, triệu chứng ngộ độc có thể xuất hiện sau 8–48 giờ, thậm chí muộn hơn, khiến việc chẩn đoán và điều trị gặp nhiều khó khăn. Nhiều trường hợp nhập viện khi đã hôn mê sâu, suy đa cơ quan.
Các bác sĩ khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng rượu không rõ nguồn gốc, rượu trôi nổi, rượu tự ngâm không kiểm soát thành phần. Trong những ngày Tết, nếu có người uống rượu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như mờ mắt, đau đầu, khó thở, nôn nhiều, lơ mơ hoặc hôn mê, cần nhanh chóng đưa đến cơ sở y tế gần nhất.
Đáng báo động, tỉ lệ tử vong do ngộ độc methanol tại Việt Nam hiện ở mức 30%, thậm chí có thể lên tới 50% tại vùng sâu, vùng xa. Ngay cả những bệnh nhân được cứu sống cũng có nguy cơ mang di chứng nặng nề, đặc biệt là mù lòa và tổn thương não kéo dài.
