Sa sút trí tuệ ở người Việt Nam thường kèm đa bệnh lý

Theo Bộ Y tế, hưởng ứng Tháng Alzheimer thế giới, Bệnh viện 30/4 (Bộ Công an) phối hợp Bệnh viện Thống Nhất tổ chức Hội nghị khoa học “Sa sút trí tuệ ở người cao tuổi đa bệnh lý”.

Kết nối chuyên môn y tế đến các cơ sở Công an nhân dân

Phát biểu tại hội nghị, PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương cho biết, Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh. Điều này đòi hỏi ngành y tế chuyển mạnh từ điều trị sang chủ động phòng bệnh, phát hiện sớm và quản lý sức khỏe lâu dài.

Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị đặt mục tiêu người dân được khám sức khỏe định kỳ hoặc khám sàng lọc miễn phí, đồng thời có hồ sơ sức khỏe điện tử để quản lý sức khỏe suốt đời.

Trong bối cảnh già hóa dân số, sa sút trí tuệ trở thành thách thức lớn, ảnh hưởng đến trí nhớ, khả năng nhận thức và chất lượng sống của người bệnh, đồng thời tạo gánh nặng cho gia đình và xã hội. Tuy nhiên, tại Việt Nam, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi bệnh đã ở giai đoạn trung bình hoặc nặng.

PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương phát biểu khai mạc. Ảnh: MOH

Thứ trưởng Nguyễn Thị Liên Hương đề nghị từng bước đưa sàng lọc suy giảm nhận thức vào khám sức khỏe định kỳ cho người cao tuổi, đặc biệt là những người đang được quản lý tăng huyết áp, đái tháo đường.

Cùng với phát hiện sớm, cần quản lý toàn diện người cao tuổi mắc nhiều bệnh. Thay vì để người bệnh phải khám ở nhiều chuyên khoa với những đơn thuốc riêng lẻ, ngành y tế cần tăng cường phối hợp giữa thần kinh, lão khoa, tim mạch, nội tiết, cơ xương khớp, phục hồi chức năng...

Đặc biệt, với người mắc sa sút trí tuệ, cần rà soát việc sử dụng nhiều thuốc, nguy cơ tương tác và lựa chọn thuốc phù hợp với chức năng nhận thức, bảo đảm an toàn và hiệu quả điều trị.

Thứ trưởng cũng nhấn mạnh vai trò của người chăm sóc và mô hình chăm sóc dài hạn tại gia đình, cộng đồng. Người chăm sóc được ví như “cánh tay nối dài” của nhân viên y tế trong theo dõi, hỗ trợ người bệnh. Cùng với đó, cần đẩy mạnh truyền thông để giảm kỳ thị, giúp người mắc sa sút trí tuệ được chăm sóc và sống có phẩm giá.

Ngành Y tế cũng được đề nghị tăng cường đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, hội chẩn từ xa, Telehealth nhằm đưa chuyên môn đến tuyến dưới và các cơ sở y tế trong lực lượng Công an nhân dân.

Đối với các liệu pháp mới trong điều trị Alzheimer, Thứ trưởng Nguyễn Thị Liên Hương cho rằng, cần tiếp tục cập nhật, đồng thời đánh giá đầy đủ về chỉ định, độ an toàn và chi phí - hiệu quả trước khi xem xét áp dụng phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Sa sút trí tuệ ở người cao tuổi thường đi kèm đa bệnh lý

Theo Thiếu tướng Dương Thị Thu Hằng - Giám đốc Bệnh viện 30/4, WHO ước tính khoảng 57 triệu người trên thế giới đang sống chung với sa sút trí tuệ, mỗi năm có gần 10 triệu ca mắc mới; Alzheimer chiếm khoảng 60-70%.

Thiếu tướng Dương Thị Thu Hằng chia sẻ tại chương trình. Ảnh: MOH

Tại Việt Nam, với hơn 14 triệu người cao tuổi, sa sút trí tuệ hiếm khi xuất hiện đơn độc. Người bệnh thường đồng thời mắc nhiều bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, thoái hóa khớp...

Các bệnh lý này có thể tác động đến suy giảm nhận thức. Ngược lại, khi trí nhớ giảm sút, người bệnh dễ quên uống thuốc, bỏ tái khám, khiến việc kiểm soát bệnh mạn tính càng khó khăn.

Đồng quan điểm, PGS.TS.BS Nguyễn Trung Anh, Giám đốc Bệnh viện Lão khoa Trung ương, Chủ tịch Hội Lão khoa Việt Nam nhận định, đa bệnh lý ở người cao tuổi là tình trạng phổ biến. Phần lớn người bệnh phải sử dụng nhiều loại thuốc, vì vậy nguyên tắc cốt lõi của lão khoa là điều trị một con người, không điều trị từng căn bệnh riêng rẽ.