Sản phẩm OCOP sử dụng bao bì thân thiện môi trường
Không dừng ở việc gia tăng số lượng, Điện Biên từng bước nâng chất lượng và giá trị các sản phẩm OCOP theo hướng xanh, an toàn, bền vững. Trong đó, chuyển đổi, thay thế vỏ chai nhựa bằng chai thủy tinh, sành và các loại bao bì thân thiện với môi trường được xác định là một trong những giải pháp quan trọng, góp phần nâng tầm thương hiệu nông sản, đặc sản địa phương.

Sản phẩm bánh khẩu xén của HTX Hoa Ban Trắng sử dụng bao bì thân thiện với môi trường.
Hiện toàn tỉnh có 147 sản phẩm OCOP, trong đó 142 sản phẩm đạt 3 sao và 5 sản phẩm đạt 4 sao. Năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu phát triển mới 70 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, nâng tổng số sản phẩm OCOP của tỉnh lên 217 sản phẩm. Cùng với việc phát triển sản phẩm đạt OCOP, tỉnh chú trọng nâng cao chất lượng, bao bì sản phẩm theo hướng thân thiện với môi trường. Điều này phù hợp định hướng Nghị quyết số 11-NQ/TU, ngày 31/12/2025 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh về cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng hàng hóa tập trung, xanh, thông minh, bền vững giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035.
Trong khi đó, toàn tỉnh hiện có 19 sản phẩm OCOP trực tiếp sử dụng vỏ chai nhựa như: Mật ong Chà Nưa, Mật ong rừng lên men Tân Thái Dương, Chẩm chéo Sâm Điêu...
Việc sử dụng vỏ chai nhựa giảm chi phí và thuận lợi trong sản xuất nhưng đặt ra những vấn đề về môi trường. Vì vậy, chuyển đổi bao bì được xem là một bước đi cần thiết để các sản phẩm OCOP thích ứng với xu hướng tiêu dùng xanh và yêu cầu của thị trường. UBND tỉnh đã ban hành kế hoạch chuyển đổi, thay thế vỏ chai nhựa đối với các sản phẩm OCOP trên địa bàn tỉnh. Theo kế hoạch, việc chuyển đổi bao bì được triển khai theo lộ trình, phù hợp với đặc điểm từng nhóm sản phẩm. Trong đó, nhóm đồ uống như rượu, nước hoa quả và nhóm thực phẩm ưu tiên thực hiện trước. Mục tiêu thay thế toàn bộ 100% vỏ chai rượu bằng nhựa sản phẩm OCOP sang chai sành hoặc chai thủy tinh. Đến hết năm 2028 phấn đấu 100% sản phẩm OCOP thuộc nhóm thực phẩm, đồ uống được chứng nhận trên địa bàn tỉnh không sử dụng bao bì nhựa dùng một lần.
Năm 2024, sản phẩm bánh khẩu xén, chí chọp của Hợp tác xã (HTX) Hoa Ban Trắng, phường Mường Lay được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao. Năm vừa qua, HTX sản xuất, tiêu thụ hơn 35 tấn bánh. Sản phẩm bánh của HTX chủ yếu đóng gói bằng bao giấy. Chị Lò Chúc Chi, Giám đốc HTX Hoa Ban Trắng cho biết: HTX tiếp tục quan tâm cải tiến mẫu mã, bao bì theo hướng thuận tiện, an toàn và thân thiện với môi trường. Đồng thời từng bước hoàn thiện thiết kế, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường.
Tương tự, các sản phẩm trà xanh Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa, Bạch trà Shan tuyết cổ thụ Tủa Chùa... của Công ty TNHH Hương Linh Điện Biên đã được công nhận OCOP 3 sao. Theo chị Nguyễn Mỹ Linh, Giám đốc Công ty TNHH Hương Linh Điện Biên, Công ty đã đưa vào sử dụng hộp giấy cứng, ống gỗ, tre, vừa tăng tính thẩm mỹ, vừa tạo cảm giác sang trọng, phù hợp với dòng chè Shan tuyết cổ thụ; đồng thời nghiên cứu, thử nghiệm các loại bao bì thân thiện với môi trường.
Ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động các chủ thể có sản phẩm OCOP chủ động xây dựng lộ trình, từng bước chuyển đổi, thay thế bao bì nhựa bằng các vật liệu thân thiện với môi trường. Trong đó, việc chuyển đổi được định hướng phù hợp với đặc tính từng sản phẩm, bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm, khả năng bảo quản và vận chuyển. Cùng với tuyên truyền, ngành tăng cường kết nối các chủ thể OCOP với đơn vị cung ứng bao bì thủy tinh, sành, giấy có lớp phủ sinh học và các vật liệu thân thiện với môi trường, qua đó giúp các cơ sở có thêm lựa chọn và điều kiện thuận lợi để thực hiện chuyển đổi.
Việc chuyển đổi bao bì là bài toán không đơn giản, nhất là với cơ sở quy mô nhỏ, nguồn lực hạn chế. Vì vậy, tỉnh sẽ hỗ trợ kết nối chủ thể OCOP với đơn vị cung ứng bao bì thân thiện môi trường, tư vấn kỹ thuật và xây dựng danh mục nhà cung cấp uy tín, giúp lựa chọn loại bao bì phù hợp với từng sản phẩm. Tỉnh định hướng xây dựng cơ chế hỗ trợ một phần kinh phí chuyển đổi, thay thế vỏ chai nhựa đối với các sản phẩm OCOP đã được công nhận. Các sản phẩm OCOP từ 3 sao trở lên, sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu hoặc được tiêu thụ rộng rãi trong cộng đồng sẽ ưu tiên hỗ trợ.
Chị Bùi Thị Việt Hà, chủ cơ sở cà phê Hà Chung có nhiều dòng sản phẩm, trong đó có sản phẩm Cà phê muối Arabica Hà Chung bằng chai nhựa, chia sẻ thời gian tới cơ sở sẽ từng bước nghiên cứu, lựa chọn loại bao bì phù hợp để thay thế chai nhựa. Theo chị Hà, đây là hướng đi cần thiết để sản phẩm vừa đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường, vừa nâng cao hình thức, giá trị và khả năng cạnh tranh trên thị trường.
Thay thế vỏ chai nhựa không chỉ là giải pháp giảm tác động đến môi trường mà còn mở ra cơ hội nâng cao giá trị, hình ảnh và sức cạnh tranh cho sản phẩm OCOP. Đây không chỉ là bước chuyển về vật liệu, mà còn là cách để OCOP Điện Biên nâng tầm giá trị sản phẩm theo hướng xanh, bền vững và phù hợp với thị trường hiện đại.
