Sự sống có thể đã không bao giờ xuất hiện trên Trái Đất nếu không có Mặt Trăng

Sự sống có thể đã không bao giờ xuất hiện trên Trái Đất nếu không có Mặt Trăng. (Nguồn: dzen.ru)

Mỗi khi ngước nhìn lên Mặt Trăng, chúng ta chắc không có ai lại nghĩ đến tầm quan trọng của nó đối với toàn bộ sự sống trên Trái Đất chúng ta.

Hơn nữa, xét về logic, thật khó có thể liên hệ Mặt Trăng với sự xuất hiện của một điều gì đó cực kỳ quan trọng trên Trái Đất.

Ấy vậy mà nếu không có Mặt Trăng, thứ đã lơ lửng trên bầu trời Trái Đất hàng triệu năm, hành tinh của chúng ta rất có thể vẫn là một sa mạc lạnh lẽo và không có sự sống.

Vâng, chính Mặt Trăng lại đóng vai trò quan trọng trong việc khởi động cơ chế dẫn đến sự xuất hiện của sự sống và tiếp đó - bảo vệ sự sống trên Trái Đất.

Khoảng bốn tỷ năm trước, trên Trái Đất non trẻ không hề có cây cối, động vật, thậm chí ngay cả vi trùng, vi khuẩn cũng không tồn tại. Ngày đó, Trái Đất là một đại dương khổng lồ ấm áp, trong đó chứa nhiều hợp chất hữu cơ - các axit amin, chất béo và các phân tử hữu cơ khác.

Dường như sự sống sẽ chẳng bao giờ có thể nảy sinh từ những thứ hợp chất hữu cơ tầm thường như vậy.

Nhưng điều không tưởng đã xảy ra: các phân tử bắt đầu kết hợp với nhau thành những cấu trúc có khả năng tự sinh sản. Đây là bước đầu tiên hướng tới sự xuất hiện của sự sống. Xác suất để xảy ra một sự việc như vậy là vô cùng nhỏ, ấy vậy mà nó đã xảy ra. Tại sao vậy?

Điều đáng ngạc nhiên ở đây là, chìa khóa dẫn đến sự đột biến bí ẩn này lại nằm ở... Mặt Trăng.

Vào thời xa xưa đó, Mặt Trăng quay xung quanh Trái Đất với một quỹ đạo thấp hơn nhiều so với hiện nay - chỉ khoảng 30.000 km, trong khi hiện tại quỹ đạo của Mặt Trăng nằm cách xa chúng ta tận 384.000 km.

Với một khoảng cách gần như vậy, ảnh hưởng của lực hấp dẫn của Mặt Trăng lên các đại dương trên Trái Đất là vô cùng lớn.

Thủy triều lên và xuống mạnh (do Mặt Trăng nằm quá gần Trái Đất gây ra) đã khuấy động mạnh đại dương, tạo điều kiện cho các phản ứng hóa học diễn ra mạnh mẽ trong lòng đại dương.

Chiếc "máy trộn" khổng lồ này đã đẩy nhanh quá trình hình thành các phân tử hữu cơ ngày càng phức tạp hơn cho đến khi một trong số chúng có khả năng tự sinh sản. Chính trong môi trường hỗn loạn và bất ổn này, những tế bào sống đầu tiên đã xuất hiện.

Nói một cách khác, nếu không có Mặt Trăng khuấy động các đại dương trên Trái Đất, thì Trái Đất vẫn sẽ mãi chỉ là một hành tinh hoang vu, cho dù có những vùng có thể sinh sống.

Nhưng sự sống xuất hiện chưa đồng nghĩa với việc nó sẽ tồn tại dài lâu trên Trái Đất. Ngay cả khi sự sống đã bắt đầu bén rễ trên Trái Đất, nó vẫn rất cần được bảo vệ trước những điều kiện khắc nghiệt của không gian vũ trụ xung quanh.

Ví dụ, Mặt Trời mang lại ánh sáng và sự ấm áp cho Trái Đất chúng ta, nhưng đồng thời cũng đem tới nhiều tia bức xạ nguy hiểm. Thỉnh thoảng, Mặt Trời lại phóng ra những luồng hạt tích điện mạnh vào không gian, còn được gọi là những cơn bão Mặt Trời.

Nếu không được bao bọc bởi một lớp khí quyển dày đặc, Trái Đất sẽ bị những cơn bão Mặt Trời kia tàn phá và nhanh chóng biến thành một khối đá vô hồn, giống như sao Hỏa.

Cái gì luôn giữ cho bầu khí quyển ổn định và bảo vệ bề mặt Trái Đất?

Trái Đất giống như một thỏi nam châm khổng lồ, nghĩa là nó có từ trường. Từ trường của Trái Đất được tạo ra bởi lõi sắt-niken quay. Chính từ trường này đã làm làm chệch hướng các hạt bức xạ Mặt Trời và bảo vệ mọi sinh vật sống trên Trái Đất.

Tuy nhiên, để lõi sắt-niken liên tục quay và tạo ra từ trường cho Trái Đất, cần có một "máy bơm năng lượng" liên tục hoạt động. Và ở đây, Mặt Trăng lại đóng vai trò quan trọng.

Mặt Trăng không chỉ tạo ra thủy triều ở các đại dương mà còn ảnh hưởng đến sự chuyển động của vật chất bên trong lòng Trái Đất. Chính lực hấp dẫn của Mặt Trăng đã liên tục tạo ra các rung động cơ học kích thích sự chuyển động trong lòng lõi lỏng của Trái Đất. Nếu không có điều này, Trái Đất của chúng ta có thể đã mất từ trường từ lâu.

Ví dụ, trên sao Hỏa, lõi của hành tinh này không còn chuyển động nữa và do đó sao Hỏa hầu như không có từ trường. Bầu khí quyển của sao Hỏa đang ngày càng loãng khiến hành tinh này trở nên lạnh lẽo.

Tình trạng không có từ trường khiến cho sao Hỏa không có khả năng tự vệ trước các bức xạ độc hại của Mặt Trời.

Nhưng đó chưa phải là tất cả. Mặt Trăng còn đóng một vai trò quan trọng khác: nó giúp ổn định độ nghiêng của trục Trái Đất. Về phần mình, độ nghiêng này quyết định sự thay đổi của các mùa trên Trái Đất, và sự ổn định của độ nghiêng này giúp Trái Đất tránh được những biến đổi thảm khốc của khí hậu.

Nếu trục quay của Trái Đất bị lệch đi một cách đáng kể, thì cứ sau vài trăm nghìn năm Trái Đất sẽ phải trải qua sự luân phiên giữa các kỷ băng hà và các kỷ nắng nóng cực độ. Những sự biến đổi khí hậu khốc liệt như vậy chắc chắn sẽ làm giảm đáng kể cơ hội sống còn của các loài sinh vật cao cấp, trong đó có loài người.

Lực hấp dẫn của Mặt Trăng giúp ổn định độ nghiêng của trục quay Trái Đất, khiến trục quay của Trái Đất chỉ dao động trong phạm vi hẹp, đảm bảo sự ổn định tương đối của khí hậu trong khoảng thời gian dài hàng triệu năm.

Ngoài ra, khối lượng khổng lồ của Mặt Trăng cũng đóng vai trò như một lá chắn, che đỡ Trái Đất khỏi các cuộc tấn công của các tiểu hành tinh và sao chổi. Nếu không có Mặt Trăng thì các tiểu hành tinh và sao chổi này sẽ tấn công trực diện vào Trái Đất , gây ra không biết bao nhiêu thảm họa cho hành tinh chúng ta.

Mặt Trăng đã giúp kết hợp các nguyên tố hóa học đầu tiên để tạo ra sự sống trên Trái Đất. Mặt Trăng đã giúp quay lõi để tạo ra và duy trì từ trường trên Trái Đất. Mặt Trăng giúp ổn định hóa khí hậu trên Trái Đất, giúp Trái Đất tránh được những chu kỳ biến đổi khí hậu mất kiểm soát.

Mặt Trăng bảo vệ hành tinh chúng ta khỏi những mối hiểm nguy xuất phát từ không gian vũ trụ. Nếu không có Mặt Trăng, Trái Đất chắc chắn sẽ là một hành tinh hoàn toàn khác./.

(Vietnam+)