Tầm nhìn chung cho một điểm đến ASEAN với sức cạnh tranh toàn cầu

Phục hồi nhanh và phát triển ổn định, có chiều sâu

Trong bối cảnh du lịch toàn cầu đang bước vào giai đoạn tái định hình sau những cú sốc kéo dài từ đại dịch, xung đột địa chính trị và biến đổi khí hậu, Hội nghị Du lịch ASEAN và Hội nghị Bộ trưởng Du lịch ASEAN lần thứ 29 được nhìn nhận như một dấu mốc quan trọng.

Hội nghị lần này không chỉ để rà soát tiến độ hợp tác, mà còn để định hình rõ hơn tầm nhìn chiến lược đưa ASEAN trở thành một điểm đến chung có bản sắc, có sức cạnh tranh toàn cầu và khả năng thích ứng cao trước các biến động tương lai.

Các báo cáo và thảo luận tại Hội nghị cho thấy du lịch ASEAN đã lấy lại đà phục hồi vững chắc và đang từng bước chuyển sang giai đoạn phát triển ổn định, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Việc duy trì tăng trưởng khách, đa dạng hóa sản phẩm và thị trường, tăng cường kết nối nội khối và hợp tác với các đối tác quốc tế đã góp phần củng cố hình ảnh ASEAN như một khu vực du lịch an toàn, năng động và giàu bản sắc.

Công bố và giới thiệu Tuyên bố về triển khai Kế hoạch ngành Du lịch ASEAN 2026 - 2030

Điểm đáng chú ý là tư duy phát triển du lịch ASEAN ngày càng dịch chuyển rõ rệt, từ mục tiêu phục hồi ngắn hạn sang xây dựng nền tảng phát triển dài hạn. Trong đó các khái niệm như khả năng phục hồi, bao trùm, bền vững và chuyển đổi số trở thành trụ cột xuyên suốt.

Du lịch không còn được nhìn nhận đơn thuần như ngành tạo ra dòng khách, mà còn là công cụ thúc đẩy tăng trưởng bao trùm, tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng và tăng cường gắn kết khu vực.

Phát biểu tại Hội nghị Du lịch ASEAN, Thứ trưởng Hồ An Phong nhấn mạnh ASEAN cần tiếp tục khẳng định đây không phải là tập hợp rời rạc của các điểm đến riêng lẻ, mà là một điểm đến chung, hấp dẫn, an toàn, thân thiện và giàu bản sắc; được định vị bằng một thông điệp thống nhất và giá trị khác biệt rõ nét trên bản đồ du lịch toàn cầu.

Theo Thứ trưởng, việc tăng cường liên kết điểm đến, phát triển các sản phẩm liên quốc gia, đẩy mạnh xúc tiến và quảng bá chung cần được coi là ưu tiên hành động ngay trong giai đoạn 2026 - 2030. Đây chính là nền tảng để ASEAN nâng cao năng lực cạnh tranh tập thể, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh điểm đến ngày càng gay gắt ở châu Á - Thái Bình Dương.

Đáng chú ý, Việt Nam đưa ra thông điệp nhất quán về việc phát triển du lịch phải gắn với trao quyền và nâng cao năng lực cho con người, từ người lao động trực tiếp trong ngành đến cộng đồng địa phương. Thứ trưởng Hồ An Phong nhấn mạnh, đầu tư cho nguồn nhân lực, chuyển đổi số và chất lượng dịch vụ cần được triển khai đồng thời, với sự tham gia ngay từ đầu của khu vực tư nhân và các đối tác quốc tế.

Các đại biểu dự Hội nghị

Những trụ cột then chốt

Các nội dung thảo luận tại Hội nghị cho thấy sự đồng thuận cao của các nước ASEAN quanh những trụ cột chiến lược của Kế hoạch ngành Du lịch ASEAN 2026 - 2030. Trong đó, du lịch có khả năng phục hồi được đặt ở vị trí trung tâm, nhằm giúp ngành Du lịch khu vực chủ động hơn trước thiên tai, khủng hoảng y tế, biến đổi khí hậu và các cú sốc kinh tế.

Song song với đó là yêu cầu trao quyền cho cộng đồng và nâng cao năng lực nguồn nhân lực du lịch, coi con người là nền tảng cốt lõi của chất lượng điểm đến. Các sáng kiến về đào tạo kĩ năng, chuẩn hóa nghề du lịch, bảo vệ sinh kế cho người lao động khi xảy ra khủng hoảng được xem là điều kiện tiên quyết để bảo đảm tăng trưởng bền vững.

Hội nghị cũng nhấn mạnh tới du lịch dễ tiếp cận và di chuyển linh hoạt, thông qua cải thiện kết nối hàng không, đường biển, tạo thuận lợi thị thực và phát triển các mô hình du lịch liên tuyến, liên quốc gia.

Cùng với đó, du lịch số được coi là đòn bẩy quan trọng để nâng cao trải nghiệm du khách, cá nhân hóa sản phẩm, tối ưu quản lí điểm đến và tăng cường chia sẻ dữ liệu trong khu vực.

Đa dạng hóa sản phẩm và thị trường, gắn với các giá trị văn hóa, di sản, ẩm thực và du lịch cộng đồng tiếp tục là hướng đi được nhiều quốc gia ASEAN chia sẻ, nhằm giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống và kiểm soát tốt hơn áp lực quá tải điểm đến.

Từ thực tiễn phát triển của mình, Việt Nam được nhìn nhận là một trong những thị trường năng động và có đóng góp ngày càng rõ nét cho du lịch khu vực.

Thứ trưởng Bộ VHTTDL Hồ An Phong phát biểu tại Hội nghị

Năm 2025, Việt Nam đón khoảng 3 triệu lượt khách từ các nước ASEAN, tăng 44% so với năm 2024, chiếm khoảng 14% tổng lượng khách quốc tế đến Việt Nam, con số cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của thị trường nội khối ASEAN trong chiến lược phát triển du lịch Việt Nam.

Hơn thế, Việt Nam còn thể hiện vai trò đối tác chủ động, có trách nhiệm trong việc chia sẻ kinh nghiệm, tham gia xây dựng và triển khai các cơ chế hợp tác chung của ASEAN, đặc biệt trong các lĩnh vực mà Việt Nam có thế mạnh như phát triển du lịch bền vững, du lịch cộng đồng, chuyển đổi số và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Việc Việt Nam nhất trí với rà soát, cập nhật Hiệp định Du lịch ASEAN, sau hơn 20 năm triển khai cho thấy cam kết mạnh mẽ trong việc hiện đại hóa khuôn khổ pháp lí, bảo đảm tính bao trùm, đồng bộ và phù hợp với bối cảnh phát triển mới của khu vực.

Hội nghị Bộ trưởng Du lịch ASEAN lần thứ 29 đạt được sự thống nhất cao về tầm nhìn và hành động, hướng tới một ASEAN nơi du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, là cầu nối văn hóa, động lực gắn kết cộng đồng và công cụ nâng cao vị thế khu vực trên trường quốc tế.

Trong bức tranh đó, thông điệp từ Việt Nam được thể hiện rõ nét qua các phát biểu của Thứ trưởng Hồ An Phong, cho thấy một tư duy phát triển du lịch có chiều sâu, lấy bền vững, bao trùm và khả năng phục hồi làm nền tảng, đồng thời coi liên kết khu vực là chìa khóa để ASEAN bước vào giai đoạn phát triển mới với bản sắc rõ nét và sức cạnh tranh toàn cầu ngày càng vững chắc.

HÙNG NGHIÊM - TỐ LINH (từ Cebu, Philippines)