Tạo cơ sở xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường nông sản địa phương
Phát triển chuỗi giá trị đang được Ninh Bình xác định là hướng đi quan trọng nhằm nâng cao chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh của nông sản địa phương.
Thông qua tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp và các chủ thể sản xuất, nhiều sản phẩm từng bước được chuẩn hóa quy trình, xây dựng thương hiệu, mở rộng thị trường, góp phần nâng cao thu nhập cho người sản xuất và thúc đẩy phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững.
Gia tăng sức cạnh tranh nông sản

Cánh đồng lúa ở Tam Cốc (Ninh Bình) vào vụ thu hoạch.
Hợp tác xã Vân Trà, phường Yên Thắng đang đẩy mạnh liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị, nâng cao chất lượng và hiệu quả trên diện tích hơn 300 ha lúa. Hợp tác xã chủ động phối hợp với các đơn vị uy tín trong cung ứng giống, chuyển giao khoa học kỹ thuật; đồng thời đánh giá chất lượng, hiệu quả của các giống mới và mô hình sản xuất trước khi triển khai rộng rãi. Trên cơ sở kết quả thực tế, hợp tác xã tuyên truyền, vận động hội viên áp dụng, nhân rộng những mô hình phù hợp, từng bước đổi mới phương thức canh tác, nâng cao hiệu quả sản xuất lúa.
Ông Mai Văn Nam, Giám đốc Hợp tác xã Vân Trà cho biết, bên cạnh nâng cao chất lượng sản xuất, hợp tác xã xác định liên kết tiêu thụ là khâu quan trọng để nâng cao giá trị hạt lúa. Hợp tác xã đang tích cực kết nối với doanh nghiệp, tìm kiếm đầu ra ổn định, từng bước giúp thành viên yên tâm sản xuất và nâng cao thu nhập.
Việc tổ chức sản xuất theo chuỗi giúp Hợp tác xã Vân Trà chủ động điều hành, thống nhất thời vụ và hướng dẫn kỹ thuật, bảo đảm các khâu sản xuất đồng bộ, góp phần nâng cao chất lượng nông sản. Nhờ đó, giá trị thu được trên mỗi hecta lúa cao hơn so với phương thức canh tác truyền thống. Bên cạnh đó, hợp tác xã chú trọng xây dựng liên kết ổn định với các đối tác, giúp thành viên tiếp cận nguồn vật tư đầu vào chất lượng và tiến bộ kỹ thuật mới. Việc lựa chọn đối tác được thực hiện trên cơ sở đánh giá hiệu quả thực tế, phù hợp với điều kiện đồng ruộng và nhu cầu sản xuất của người dân.
Với phương châm xây dựng chuỗi giá trị để hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng sản phẩm, Hợp tác xã Nông sản và Dược liệu Yên Quang, xã Nho Quan đã mở rộng vùng nguyên liệu sản xuất và lắp đặt hệ thống máy móc sản xuất theo chuỗi, từ đó chất lượng sản phẩm được nâng lên và tiếp cận với thị trường lớn hơn. Bên cạnh đó, hợp tác xã hướng dẫn thành viên lựa chọn giống, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, tuân thủ quy trình canh tác, từng bước nâng cao chất lượng, hiệu quả sản xuất và thúc đẩy liên kết tiêu thụ nông sản.
Ông Bùi Văn Tôn, Phó Giám đốc Hợp tác xã Nông sản và Dược liệu Yên Quang cho biết, liên kết sản xuất tạo điều kiện để các thành viên hỗ trợ nhau, thống nhất thời vụ, kỹ thuật chăm sóc và kiểm soát chất lượng sản phẩm. Hợp tác xã cũng hướng dẫn thành viên tuân thủ quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng nông sản, chủ động kết nối với các đơn vị liên kết nhằm ổn định đầu vào, đầu ra, hạn chế rủi ro thị trường và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Sau gần 6 năm hoạt động, Hợp tác xã Nông sản và Dược liệu Yên Quang đã phát triển vùng nguyên liệu gần 300 ha. Từ đầu năm đến nay, sản lượng tinh dầu tiêu thụ đạt 1,2 tấn, doanh thu tăng gấp 3 lần so với cùng kỳ năm trước. Mô hình không chỉ tạo hướng chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phá thế độc canh cây lúa mà còn góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, gia tăng giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.
Đưa nông sản vươn xa

Mô hình trồng dưa lưới trong nhà màng ứng dụng công nghệ cao ở xã Yên Mô, Ninh Bình.
Những năm gần đây, tỉnh Ninh Bình đẩy mạnh xây dựng các mô hình hợp tác, liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản theo chuỗi giá trị. Các địa phương khuyến khích hợp tác xã làm đầu mối kết nối nông dân với doanh nghiệp, hình thành vùng sản xuất tập trung, thống nhất quy trình kỹ thuật, gắn sản xuất với chế biến, tiêu thụ và truy xuất nguồn gốc. Qua đó, từng bước nâng cao chất lượng, giá trị và sức cạnh tranh của nông sản, đáp ứng nhu cầu thị trường, nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp.
Ông Hoàng Minh Thịnh, Phó Chủ tịch UBND xã Khánh Trung cho rằng, để nâng cao giá trị và xây dựng thương hiệu nông sản, cần đẩy mạnh liên kết giữa người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp; đồng thời phát triển vùng sản xuất tập trung, lựa chọn cây trồng phù hợp và tuân thủ quy trình kỹ thuật. Qua đó, nâng cao chất lượng, tính đồng đều của sản phẩm, đáp ứng yêu cầu thị trường và bảo đảm đầu ra ổn định.
Đến nay, toàn tỉnh đã xây dựng được 123 chuỗi liên kết sản xuất, cung ứng nông sản an toàn gắn với truy xuất nguồn gốc. Các chuỗi tập trung ở nhiều lĩnh vực như sản xuất lúa gạo, rau quả, góp phần kiểm soát chất lượng từ vùng nguyên liệu đến sản phẩm cuối cùng, tạo cơ sở xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.
Cùng với phát triển chuỗi liên kết, Ninh Bình chú trọng xây dựng vùng nguyên liệu tập trung phục vụ sản xuất hàng hóa. Toàn tỉnh hiện có trên 470 mô hình “cánh đồng lớn”, vùng nguyên liệu được cấp mã số vùng trồng với tổng diện tích 7.680 ha. Trong lĩnh vực thủy sản, có 2 vùng ngao đủ điều kiện thu hoạch phục vụ chế biến xuất khẩu; riêng vùng nuôi gần 1.600 ha tại xã Rạng Đông và Kim Đông đạt chứng nhận ASC, góp phần nâng cao chất lượng và đáp ứng yêu cầu thị trường.
Hướng tới phát triển nông nghiệp bền vững, tỉnh tập trung hoàn thiện cơ chế, chính sách, thu hút doanh nghiệp đầu tư, mở rộng vùng nguyên liệu và tăng cường liên kết chuỗi giá trị. Đồng thời, đẩy mạnh phát triển sản phẩm OCOP gắn với vùng nguyên liệu, nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu có thêm 200 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, trong đó ít nhất 4 sản phẩm đạt 5 sao.
Ông Nguyễn Hải Đăng, Chi cục trưởng Chi cục Phát triển nông thôn, Sở Nông nghiệp và Môi trường Ninh Bình cho biết, phát triển sản phẩm OCOP cần gắn với vùng nguyên liệu ổn định và tổ chức sản xuất theo chuỗi giá trị. Việc kiểm soát vùng nguyên liệu, chuẩn hóa quy trình sản xuất sẽ góp phần nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và tăng sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.
Thời gian tới, ngành Nông nghiệp Ninh Bình tiếp tục phối hợp với các địa phương hỗ trợ các chủ thể OCOP nâng cao chất lượng sản phẩm, đẩy mạnh liên kết sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật và truy xuất nguồn gốc. Đồng thời, tỉnh tăng cường kết nối với các hệ thống phân phối, mở rộng thị trường tiêu thụ, góp phần nâng cao giá trị, sức cạnh tranh của nông sản và thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững.

