Tập trung tháo gỡ khó khăn, quyết liệt xử lý nhà, đất dôi dư
Sau khi thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy, đơn vị hành chính, Ninh Bình tập trung chỉ đạo công tác quản lý, xử lý nhà, đất dôi dư, khắc phục tình trạng bỏ trống, lãng phí hoặc sử dụng sai mục đích. Yêu cầu đặt ra là đẩy nhanh tiến độ xử lý nhưng phải bảo đảm đúng quy định, ưu tiên bố trí trụ sở làm việc, cung cấp dịch vụ công và phục vụ nhu cầu của địa phương. Những vướng mắc về hồ sơ pháp lý, quy hoạch, đất đai đang được tỉnh chỉ đạo giải quyết, gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị.

Trụ sở Sở Tài chính (tỉnh Nam Định cũ) đã được chuyển đổi mục đích sử dụng, bảo đảm khai thác hiệu quả nhà, đất dôi dư sau sắp xếp, sáp nhập. Ảnh: Tiến Đoàn
Tập trung chỉ đạo, hoàn thành xử lý các cơ sở dôi dư
Để đẩy nhanh việc sắp xếp, xử lý nhà, đất dôi dư, UBND tỉnh đã phê duyệt phương án tổng thể đối với các cơ sở thuộc phạm vi quản lý, quy định rõ thời hạn và trách nhiệm của UBND các xã, phường, các sở, ngành liên quan. Sở Tài chính được giao chủ trì tham mưu, theo dõi, đôn đốc, hướng dẫn các cơ quan, tổ chức, đơn vị thực hiện, không để thất thoát, lãng phí, tiêu cực.
Cùng với đó, tỉnh liên tục chỉ đạo thực hiện các kiến nghị qua thanh tra; khắc phục tồn tại, hạn chế trong quản lý tài sản công; xử lý, đưa vào khai thác, sử dụng những cơ sở bỏ trống, xuống cấp, sử dụng kém hiệu quả. Sau sắp xếp đơn vị hành chính, phường Phủ Lý có khối lượng nhà, đất cần rà soát, kiểm kê, phân loại và xây dựng phương án xử lý lớn, trong khi thời gian thực hiện có hạn.
UBND phường đã ban hành 14 văn bản chỉ đạo, điều hành liên quan đến quản lý, sử dụng và xử lý nhà, đất dôi dư. Phường chỉ đạo Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức thực hiện; phân công rõ trách nhiệm của từng cơ quan, tập thể, cá nhân; thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, tổng hợp kết quả.
Đồng chí Nguyễn Tiến Dũng, Trưởng phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường cho biết: Tại thời điểm ngày 30/4/2026, địa phương quản lý 100 cơ sở nhà, đất, gồm 82 cơ sở đang sử dụng và 18 cơ sở dôi dư. Trong số cơ sở dôi dư đã lập phương án xử lý, có 6 cơ sở hoàn thành; 12 cơ sở đã có phương án nhưng chưa hoàn thành.
Đến ngày 30/9/2026, cả 18 cơ sở đã hoàn thành xử lý theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Các trụ sở đã hoàn thiện bàn giao cho các đơn vị sử dụng đúng quy định, đúng mục đích, bảo đảm công khai, minh bạch và phòng ngừa thất thoát tài sản nhà nước. Công việc được phường tập trung thực hiện là đối chiếu hồ sơ quản lý tài sản, hồ sơ địa chính, sổ sách kế toán với hiện trạng sử dụng thực tế; rà soát tình trạng pháp lý của từng cơ sở làm căn cứ xây dựng phương án xử lý.
Các đơn vị kê khai, cập nhật thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về tài sản công, bổ sung hồ sơ phục vụ quản lý. Việc bố trí sử dụng ưu tiên nhiệm vụ quản lý nhà nước, cung cấp dịch vụ công và nhu cầu của địa phương. Trường hợp không còn nhu cầu sử dụng thì thực hiện điều chuyển, chuyển giao, thu hồi, bán tài sản trên đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất hoặc hình thức xử lý khác theo quy định.
Phường đồng thời chỉ đạo kiểm điểm trách nhiệm đối với các tập thể, cá nhân có liên quan, khắc phục những tồn tại, hạn chế được thanh tra chỉ ra. Trên phạm vi toàn tỉnh, công tác tiếp nhận, quản lý nhà, đất do Bộ Tài chính chuyển giao được tỉnh thực hiện đúng thời hạn.
Tính đến ngày 13/10/2026, Ninh Bình đã hoàn thành tiếp nhận 111/111 cơ sở, với tổng diện tích đất 124.286,4m2 , tổng diện tích sàn sử dụng 68.953,4m2 . Không có cơ sở nào đã có quyết định chuyển giao mà tỉnh chưa tiếp nhận hoặc tiếp nhận quá thời hạn.
Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh được giao 79 cơ sở; UBND 23 xã, phường được giao 28 cơ sở; các sở, ngành được giao 4 cơ sở. Các đơn vị tiếp nhận có trách nhiệm bảo vệ, bảo quản, quản lý chặt chẽ tài sản, phòng ngừa hư hỏng, xuống cấp, lấn chiếm, thất thoát, lãng phí.
Toàn bộ 111 cơ sở đã được rà soát, đề xuất phương án quản lý, khai thác, xử lý; trong đó 100 cơ sở đã có quyết định hoặc văn bản phê duyệt, chấp thuận phương án. Cụ thể, 39 cơ sở có quyết định của UBND tỉnh, UBND cấp xã; 61 cơ sở có văn bản chấp thuận của UBND tỉnh, đang tổ chức thực hiện. Còn 11 cơ sở đã có đề xuất phương án, đang hoàn thiện thủ tục trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.
Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, giải quyết vướng mắc
Qua quá trình thực hiện, khó khăn được các địa phương và cơ quan chuyên môn xác định là nhiều cơ sở nhà, đất hình thành lâu năm, trải qua nhiều thời kỳ quản lý nên việc xác định phạm vi, trách nhiệm quản lý còn vướng mắc. Hồ sơ pháp lý của một số cơ sở chưa đầy đủ, thiếu đồng bộ hoặc chênh lệch với hiện trạng thực tế về diện tích, ranh giới, tình hình sử dụng.
Tại phường Phủ Lý, công tác quản lý, lưu trữ hồ sơ ở một số cơ quan, đơn vị trước khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp chưa chặt chẽ; bàn giao hồ sơ, cập nhật biến động tài sản và đối chiếu dữ liệu có thời điểm chưa kịp thời. Việc phối hợp trao đổi thông tin, hoàn thiện hồ sơ, giải quyết các vấn đề về quy hoạch, đất đai đối với một số cơ sở còn chậm.
Cùng với đó, việc sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã, kết thúc hoạt động cấp huyện diễn ra đồng thời, làm thay đổi đầu mối quản lý, tiếp nhận tài sản. Các địa phương đang phải sắp xếp trụ sở dôi dư, đồng thời tiếp nhận nhiều cơ sở do các bộ, ngành chuyển giao thành nhiều đợt. Nhiều cơ sở chuyển giao trong tháng 9/2026, tạo áp lực hoàn thành bàn giao, đưa vào khai thác, sử dụng trong năm.
Đối với 59 cơ sở dự kiến xử lý theo pháp luật về đất đai, có 33 cơ sở diện tích dưới 200m2 . Phần lớn các cơ sở thuộc nhóm này có diện tích nhỏ, nằm xen kẹt trong khu dân cư; nhiều cơ sở chưa phù hợp quy hoạch, chỉ tiêu sử dụng đất nên phải điều chỉnh trước khi đấu giá. Một số cơ sở đã có phương án cho thuê nhưng chưa lựa chọn được đối tượng thuê; nhiều cơ sở xuống cấp, cần kinh phí sửa chữa, cải tạo, chuyển đổi công năng, trong khi ngân sách địa phương còn hạn chế.
Để tháo gỡ những vướng mắc này, UBND tỉnh đã thành lập Tổ công tác liên ngành gồm Sở Tài chính, Sở Xây dựng, Sở Nông nghiệp và Môi trường để kiểm tra, hướng dẫn các địa phương xây dựng phương án xử lý, khai thác. Tổ công tác đã ban hành hướng dẫn, tập trung vào hoàn thiện hồ sơ pháp lý, trình tự, thủ tục trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn hoàn thiện thủ tục đất đai đối với trụ sở cơ quan, đất công trình sự nghiệp.
Song song với đó, UBND tỉnh tiếp tục chỉ đạo điều chỉnh chỉ tiêu sử dụng đất, lập, điều chỉnh quy hoạch đô thị và nông thôn làm cơ sở thực hiện phương án xử lý nhà, đất dôi dư, trong đó có 59 cơ sở do Bộ Tài chính chuyển giao. Việc xử lý dứt điểm nhà, đất dôi dư sau sắp xếp góp phần khắc phục tình trạng tài sản bỏ trống, xuống cấp, lãng phí; đáp ứng nhu cầu về trụ sở làm việc, giáo dục, y tế và các mục đích công cộng của địa phương.
UBND tỉnh yêu cầu các sở, ngành, địa phương khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, đất đai, thực hiện phương án đã được phê duyệt; tăng cường kiểm tra, đôn đốc, quản lý chặt chẽ tài sản trong quá trình xử lý, bảo đảm đưa nhà, đất vào khai thác, sử dụng đúng quy định, tiết kiệm, hiệu quả.

