Tết trồng cây - Mùa xuân từ lời Bác

Từ lời dạy của Bác đến những cánh rừng xanh

Sinh thời, Hồ Chí Minh từng căn dặn: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây, vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Lời dạy ấy không chỉ khẳng định vai trò của cây xanh đối với phát triển bền vững mà còn đặt nền móng cho tư duy dài hạn về bảo vệ tài nguyên, môi trường. Hơn sáu thập niên qua, Tết trồng cây đã vượt ra khỏi ý nghĩa khởi đầu của một phong trào, trở thành việc làm thường xuyên, liên tục của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân. Tại Cao Bằng - địa phương có tỷ lệ che phủ rừng thuộc nhóm cao của cả nước, Tết trồng cây không chỉ mang ý nghĩa biểu tượng, mà còn gắn trực tiếp với mục tiêu phát triển lâm nghiệp, sinh kế người dân và bảo đảm an ninh sinh thái vùng đầu nguồn.

Theo số liệu của tỉnh, năm 2025, trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, hạn hán, lũ lụt, sạt lở xảy ra bất thường, đặc biệt là ảnh hưởng của các cơn bão số 10 và 11, toàn tỉnh vẫn trồng được 586,61 ha rừng. Trong đó, trồng lại rừng sản xuất sau khai thác 209,14 ha, trồng rừng thay thế trên đất quy hoạch rừng phòng hộ 336,34 ha, trồng rừng khác (hộ gia đình, cá nhân) 41,13 ha, trong đó rừng sản xuất 29,27 ha, rừng phòng hộ 11,86 ha.

Bên cạnh đó, các cơ sở sản xuất, kinh doanh giống lâm nghiệp trên địa bàn đã cung ứng 4.404.730 cây giống các loại như keo, mỡ, quế, hồi, lát, thông, sa mộc, bạch đàn, tông dù… cùng 9.950 cây trồng phân tán. Sản lượng khai thác gỗ đạt trên 32.891 m³, tỷ lệ che phủ rừng ước đạt 54,64%...

Những con số này cho thấy nỗ lực lớn của địa phương trong cân bằng giữa khai thác và tái tạo tài nguyên rừng, giữa phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường. Lâm nghiệp tiếp tục đóng góp quan trọng vào tăng trưởng ngành nông nghiệp, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân vùng cao.

Đồng chí Nông Quốc Hùng, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường nhìn nhận thẳng thắn: Giữ được độ che phủ 54,64% là đáng ghi nhận, nhưng thách thức lớn hơn là nâng chất lượng rừng. Nếu không quản lý chặt chẽ, chăm sóc sau trồng không tốt, thì diện tích tăng mà giá trị không tăng. Thực tế đặt ra hiện nay cho thấy, chất lượng rừng trồng chưa đồng đều; tỷ lệ rừng gỗ lớn còn thấp; nguy cơ cháy rừng trong mùa khô luôn tiềm ẩn; tình trạng vi phạm pháp luật về lâm nghiệp vẫn xảy ra ở một số nơi. Nguồn lực đầu tư cho bảo vệ và phát triển rừng còn hạn chế, trong khi đời sống một bộ phận người dân sống dựa vào rừng vẫn còn khó khăn

Chính vì vậy, Tết trồng cây Xuân Bính Ngọ 2026 không chỉ là hoạt động mang tính khởi động đầu năm, mà được xác định là điểm mở đầu cho một chuỗi giải pháp đồng bộ về quản lý, bảo vệ, phát triển rừng bền vững.

Trồng cây đi đôi với giữ rừng

Mục tiêu tổng quát năm 2026 là tiếp tục đẩy mạnh công tác quản lý, bảo vệ, phát triển và sử dụng rừng; phát huy kết quả đạt được, khắc phục tồn tại của năm trước. Trọng tâm là bảo vệ diện tích rừng hiện có, đặc biệt là rừng tự nhiên thuộc diện đặc dụng và phòng hộ; ngăn chặn, giảm thiểu tình trạng phá rừng, khai thác trái phép; nâng cao hiệu quả phòng cháy, chữa cháy rừng; tăng cường bảo tồn đa dạng sinh học, phục hồi hệ sinh thái rừng, thích ứng biến đổi khí hậu.

Nhiều hộ dân phát triển sinh kế từ trồng rừng.

Năm 2026 tỉnh phấn đấu, bảo vệ 322.091,48 ha rừng, gồm: Rừng đặc dụng 9.196,76 ha; Rừng phòng hộ 197.308,38 ha; Rừng sản xuất là rừng tự nhiên 115.586,34 ha. Khoanh nuôi xúc tiến tái sinh tự nhiên 1.000 ha; hỗ trợ 20 cộng đồng vùng đệm. Trồng 300 ha rừng, trong đó 100 ha rừng thay thế (rừng phòng hộ) và 200 ha trồng sau khai thác. Trồng cây phân tán 400 ha (quy đổi 1.000 cây/ha). Nâng tỷ lệ che phủ rừng đạt 55,43%.

Theo chủ trương của tỉnh, Tết trồng cây năm nay phải gắn chặt với các chỉ tiêu cụ thể. Trồng 300 ha rừng mới, bảo vệ hơn 322 nghìn ha rừng hiện có và nâng độ che phủ lên 55,43% không chỉ là nhiệm vụ của ngành lâm nghiệp mà của cả hệ thống chính trị.

UBND tỉnh yêu cầu tổ chức Tết trồng cây bảo đảm thiết thực, hiệu quả, tránh hình thức; lựa chọn loài cây phù hợp với điều kiện sinh thái từng vùng; ưu tiên trồng cây phân tán tại khu dân cư, trường học, bệnh viện, khu công nghiệp, ven đường giao thông, bờ sông, kênh mương… nhằm tạo cảnh quan, giảm ô nhiễm, xây dựng không gian sống xanh

Điểm mới là nhấn mạnh trách nhiệm quản lý, chăm sóc, bảo vệ cây sau trồng, bảo đảm tỷ lệ sống cao và sinh trưởng bền vững. Tư duy “trồng cây nào, sống cây đó” được đặt ra như một yêu cầu bắt buộc, thay cho cách làm chạy theo số lượng.

Song song với trồng mới, tỉnh tăng cường kiểm soát chất lượng giống; khuyến khích nghiên cứu, ứng dụng công nghệ sinh học, giống bản địa chất lượng cao, thích ứng biến đổi khí hậu; thúc đẩy phát triển rừng trồng gỗ lớn, nâng cao giá trị gia tăng. Ứng dụng công nghệ thông tin, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong quản lý, bảo vệ rừng; theo dõi cảnh báo biến động rừng, cảnh báo cháy rừng để kịp thời xử lý

Bên cạnh đó, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng tiếp tục được triển khai; thúc đẩy quản lý rừng bền vững, cấp chứng chỉ rừng; phát triển dịch vụ hấp thụ và lưu giữ các-bon rừng; khai thác giá trị lâm sản ngoài gỗ, cây dược liệu dưới tán rừng, du lịch sinh thái. Đây là hướng đi nhằm biến “tài nguyên rừng” thành “nguồn lực phát triển”, gắn bảo vệ rừng với lợi ích thiết thực của người dân.

Bà Triệu Thị Lý, hộ dân tham gia trồng quế và hồi dưới tán rừng xã Bảo Lâm chia sẻ: Khi được hỗ trợ kỹ thuật và hưởng chi trả dịch vụ môi trường rừng, chúng tôi thấy rõ rừng mang lại thu nhập ổn định. Có lợi ích thiết thực thì người dân sẽ gắn bó lâu dài với rừng.

Gieo mầm hôm nay, giữ màu xanh ngày mai

Tết trồng cây, không chỉ là câu chuyện của một ngày ra quân đầu xuân. Đó là lời nhắc về trách nhiệm liên thế hệ. Mỗi cây xanh được trồng xuống hôm nay là một cam kết với tương lai; mỗi cánh rừng được giữ gìn là một tấm lá chắn trước thiên tai, biến đổi khí hậu.

Tết trồng cây trở thành nét đẹp văn hóa gắn với trách nhiệm bảo vệ môi trường của mỗi người dân.

Trong bối cảnh thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, rừng không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn là hạ tầng sinh thái quan trọng, bảo vệ nguồn nước, chống xói mòn, sạt lở, điều hòa khí hậu. Tỷ lệ che phủ rừng 54,64% của Cao Bằng là một thành quả đáng ghi nhận, nhưng cũng là áp lực phải giữ vững và nâng cao chất lượng.

Giữ rừng không thể chỉ bằng mệnh lệnh hành chính, mà cần sự đồng thuận xã hội. Khi người dân thấy rõ lợi ích từ rừng - từ dịch vụ môi trường rừng, lâm sản ngoài gỗ đến du lịch sinh thái, họ sẽ trở thành lực lượng bảo vệ rừng hiệu quả nhất.

Tết trồng cây vì thế vừa là biểu tượng, vừa là hành động cụ thể. Từ một hố đất nhỏ đầu xuân, những mầm xanh được gieo xuống, nối dài lời dạy của Bác thành những cánh rừng bạt ngàn. Ở đó, lòng biết ơn được thể hiện không bằng khẩu hiệu, mà bằng những hàng cây vươn thẳng giữa nắng gió biên cương - bền bỉ, lặng thầm và đầy hy vọng.

Minh Hòa