Thanh Hóa: Phát động phong trào bảo vệ môi trường, phòng chống dịch bệnh trong mùa mưa bão

Do ảnh hưởng của dải hội tụ nhiệt đới kết hợp hội tụ gió trên cao, từ ngày 13 đến ngày 17/9/2026, trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa xảy ra đợt mưa lớn diện rộng, lượng mưa phổ biến từ 300 đến 400 mm, có nơi cao hơn. Lũ trên sông Bưởi, sông Yên vượt báo động 3; sông Mã, sông Lèn, sông Cầu Chày vượt mức báo động. Mưa lũ làm hơn 8.000 hộ dân bị ngập, hàng nghìn hộ bị chia cắt tạm thời, một số nhà bị sập, nhiều nhà bị hư hỏng; hàng chục vị trí trên các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ bị ngập, sạt lở; hàng nghìn héc ta lúa, hoa màu và diện tích nuôi trồng thủy sản bị ngập; nhiều trường học phải cho học sinh tạm nghỉ.

Đồng chí Tô Anh Dũng, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phát biểu tại buổi lễ.

Ngay trong đợt mưa lũ, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đã chủ trì hội nghị triển khai nhiệm vụ ứng phó, yêu cầu các ngành, địa phương hoãn các cuộc họp chưa thật sự cần thiết để tập trung cho công tác ứng phó, đặt an toàn tính mạng Nhân dân lên trên hết, trước hết; ban hành Công điện khẩn ngày 17/9/2026 và trực tiếp kiểm tra, chỉ đạo tại các địa bàn ngập sâu. Lực lượng quân đội, công an đã huy động hàng chục nghìn lượt cán bộ, chiến sĩ; các công ty thủy lợi vận hành hết công suất các trạm bơm, cống tiêu; chính quyền cơ sở tổ chức sơ tán dân, cung cấp lương thực, nước uống cho các hộ bị cô lập. Tiếp đó, UBND tỉnh ban hành văn bản chỉ đạo tập trung khắc phục hậu quả mưa lũ, bảo đảm vệ sinh môi trường, phòng, chống dịch bệnh, sớm ổn định đời sống Nhân dân, giao nhiệm vụ cụ thể cho từng sở, ngành, đơn vị và UBND các xã, phường…

Sau đợt mưa lớn kéo dài, cấp uỷ, chính quyền tỉnh Thanh Hóa đã có những chỉ đạo quyết liệt trong công tác vệ sinh môi trường, phòng chống dịch bệnh. Đặc biệt, sáng ngày 21/9/2026, UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức Lễ ra quân phát động phong trào khơi thông cống rãnh, kênh mương, hệ thống thoát nước; bảo vệ môi trường, phòng, chống dịch bệnh và hỗ trợ Nhân dân thu hoạch nông sản trong mùa mưa bão. Đồng chí Tô Anh Dũng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh dự và chủ trì Lễ phát động.

Việc ra quân nhằm cụ thể hóa phong trào thi đua "Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp" do Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam phát động và chủ trương tổng vệ sinh môi trường hằng tuần mà tỉnh đã chỉ đạo, tập trung vào những việc cấp bách nhất sau mưa lũ.

Phát biểu tại buổi lễ, Chủ tịch UBND tỉnh Tô Anh Dũng nêu rõ ba nguy cơ sau mưa lũ cần được nhận rõ và xử lý ngay: nguy cơ ô nhiễm môi trường và dịch bệnh, thường phát sinh sau một, hai tuần ở những nơi chủ quan, làm chậm; nguy cơ tái ngập khi cống rãnh, kênh mương đang bị bùn đất, rác của đợt lũ vừa qua bồi lấp trong khi mùa mưa bão còn kéo dài; nguy cơ thiệt hại nông sản khi lúa mùa đã chín nhưng nhiều hộ già yếu, neo đơn, thiếu lao động chưa thể thu hoạch kịp. Từ đó, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa đề nghị các cấp, các ngành, các địa phương tập trung thực hiện ba nhiệm vụ trọng tâm và bốn yêu cầu về tổ chức thực hiện thống nhất trong toàn tỉnh.

Ông yêu cầu: "Tỉnh tổ chức phát động một lần trong toàn tỉnh; UBND các xã, phường không tổ chức lễ phát động riêng, không băng rôn, khẩu hiệu, không tập trung đông người mang tính hình thức, mà ngay sau buổi lễ triển khai các phần việc cụ thể trên địa bàn. Làm thực chất, làm dứt điểm từng địa bàn". Kết quả của phong trào được đánh giá bằng số tuyến cống đã thông, số điểm ngập đã được xử lý, khối lượng rác đã thu gom, diện tích nông sản đã thu hoạch, số học sinh trở lại trường; không đánh giá bằng số buổi ra quân hay số người tham gia.

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa cũng nêu rõ, những nơi nào đã ngập vừa rồi phải trả lời được câu hỏi “vì sao ngập, ai chịu trách nhiệm xử lý và xử lý xong trước ngày nào?". đồng thời nêu quan điểm "Sau lũ mà để xảy ra ổ dịch thì trách nhiệm trước hết thuộc về chính quyền xã, phường và ngành y tế trên địa bàn đó”.

Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh: UBND tỉnh Thanh Hoá cam kết bảo đảm kinh phí cho công tác tiêu úng, vệ sinh môi trường, phòng, chống dịch bệnh, khôi phục trường học, cơ sở y tế và hạ tầng thiết yếu; hỗ trợ các hộ bị thiệt hại theo đúng chính sách, không để hộ nào thiếu đói, không có chỗ ở, không có nước sạch sử dụng sau mưa lũ; lãnh đạo UBND tỉnh và các tổ công tác kiểm tra kết quả trực tiếp tại địa bàn, không nghe báo cáo trên giấy; nội dung vượt thẩm quyền được tổng hợp, báo cáo Trung ương kịp thời.

Về quan điểm chỉ đạo là lấy người dân làm trung tâm phục vụ. Mọi nhiệm vụ đều hướng tới việc người dân sớm trở lại cuộc sống bình thường, có nhà ở an toàn, có nước sạch, có đường đi lại, con em được đến trường, nông sản được thu hoạch và tiêu thụ. Kết quả được đánh giá bằng điều kiện sống thực tế và sự hài lòng của người dân.

Cùng với đó, mỗi việc một cơ quan chủ trì, một người chịu trách nhiệm đến cùng. Nhiệm vụ được giao rõ người, rõ việc, rõ địa bàn, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, việc thuộc thẩm quyền cấp nào thì cấp đó giải quyết ngay, không đùn đẩy, chờ đợi.

Nước rút đến đâu, vệ sinh môi trường đến đó, không để dịch bệnh phát sinh sau lũ. Ưu tiên khu dân cư, trường học, cơ sở y tế, chợ, nơi sơ tán dân, bãi sông, bãi biển.

Duy trì thường xuyên, không làm theo đợt. Gắn các phần việc của phong trào vào nền nếp tổng vệ sinh môi trường hằng tuần; làm liên tục đến hết mùa mưa bão và các năm tiếp theo.

Bảo đảm an toàn tuyệt đối trong quá trình khắc phục. Không huy động người dân, học sinh vào khu vực còn nguy cơ sạt lở, nước chảy xiết, ngập sâu; bố trí cảnh giới, rào chắn, biển cảnh báo tại ngầm tràn, cầu, cống và các đoạn đường chưa an toàn.

Phân công nhiệm vụ cho các đơn vị liên quan

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa cũng phân công nhiệm vụ cho UBND các xã, phường là lực lượng trực tiếp và chịu trách nhiệm chính trên địa bàn, lập danh sách từng tuyến cống, rãnh, kênh mương cần khơi thông, từng điểm ngập, từng diện tích cần hỗ trợ thu hoạch và từng hộ cần giúp; huy động lực lượng tại chỗ khơi thông dòng chảy, thu dọn bùn đất, rác thải, xác động vật; vệ sinh, khử khuẩn khu dân cư, trường học, trạm y tế, chợ, nơi sơ tán; làm sạch giếng, bể nước, công trình vệ sinh; rà soát nhà ở hư hỏng, bố trí chỗ ở tạm, hỗ trợ lương thực, nước uống, thuốc, nhu yếu phẩm cho hộ bị thiệt hại; khắc phục đường giao thông thuộc phạm vi quản lý; xử lý dứt điểm các trường hợp lấn chiếm, xây dựng trên cống, mương thoát nước, xả rác xuống cống; không tự ý đào, phá công trình hoặc tháo nước làm ảnh hưởng đến khu vực khác; nơi chưa thể vận chuyển rác thải ngay thì bố trí điểm lưu giữ tạm, không để phát tán; tổ chức giúp các hộ neo đơn, thiếu lao động thu hoạch nông sản.

Sau buổi lễ phát động, các lực lượng đã ra quân làm vệ sinh môi trường.

Ngoài ra, Sở Nông nghiệp và Môi trường khắc phục sự cố công trình thủy lợi, đê điều; theo dõi, xử lý rác thải tồn đọng, tình trạng quá tải bãi rác, khu xử lý chất thải, hướng dẫn phân luồng vận chuyển rác; kiểm soát hành vi xả thải trái quy định; hướng dẫn khôi phục sản xuất (chăm sóc diện tích còn khả năng phục hồi, gieo trồng lại diện tích mất trắng, khắc phục đồng ruộng bị bồi lấp, xử lý môi trường ao nuôi trước khi thả giống), xử lý xác động vật, tiêu độc khử trùng, phòng chống dịch bệnh động vật, tái đàn; đề xuất hỗ trợ giống, vật tư; phối hợp kết nối tiêu thụ nông sản. Chỉ đạo Công ty TNHH Một thành viên Sông Chu điều chỉnh vận hành cửa phai, đập tràn trên các kênh tiêu chính trong mùa mưa; phối hợp với UBND các phường giải tỏa công trình lấn chiếm dòng chảy sông Nhà Lê, sông Hạc, sông Vinh.

Sở Y tế bảo đảm thuốc, hóa chất, vật tư; hỗ trợ y tế tại nơi cơ sở khám, chữa bệnh chưa hoạt động trở lại; hướng dẫn vệ sinh, khử khuẩn, xử lý nước sinh hoạt, phòng chống côn trùng truyền bệnh đến tận thôn, tận hộ; giám sát dịch bệnh sau lũ; kiểm tra chất lượng nước sạch, an toàn thực phẩm tại khu vực bị ngập, nơi ở tạm, bếp ăn trường học.

Sở Giáo dục và Đào tạo rà soát các trường, điểm trường bị ảnh hưởng; ưu tiên vệ sinh, sửa chữa phòng học, điện, nước, nhà vệ sinh, bếp ăn; chỉ tổ chức dạy học trở lại khi an toàn cả tại trường và trên đường đi; bố trí học tạm, học theo ca, dạy bù; đưa các trường đang dùng làm nơi ở tạm của người dân trở lại dạy học ngay sau khi bố trí được chỗ ở thay thế an toàn; hỗ trợ thiết bị dạy học, sách giáo khoa, đồ dùng học tập; không để học sinh bỏ học vì khó khăn sau mưa lũ.

Sở Xây dựng khôi phục hạ tầng giao thông, xử lý sạt lở, cảnh báo và phân luồng tại vị trí chưa thông tuyến, hướng dẫn tuyến thay thế an toàn; kiểm tra nguy cơ sạt lở tiếp diễn, bảo đảm an toàn thi công; hướng dẫn đánh giá an toàn, sửa chữa nhà ở, trường học, cơ sở y tế, công trình công cộng; khắc phục hệ thống thoát nước, hạ tầng kỹ thuật, công trình cấp nước, có phương án cấp nước tạm nơi chưa khắc phục được ngay. Đối với đô thị Thanh Hóa: chủ trì cùng UBND các phường và Công ty CP Môi trường và Công trình đô thị Thanh Hóa hoàn thành nạo vét, khơi thông toàn bộ cống, rãnh, hố ga, cửa thu, cửa xả tại 24 điểm ngập thường xuyên trước ngày 30/9/2026…

Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa phân công nhiệm vụ cho các sở, ngành và đơn vị liên quan khác thực hiện các phần việc được giao.