Thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh

Thị trường tài chính diễn biến trái chiều.

Thị trường phân hóa sâu sắc

Theo hãng tin tài chính Bloomberg, giai đoạn hậu đại dịch với các chu kỳ chính sách tiền tệ tương đối đồng bộ đang dần khép lại. Thị trường bước sang thời kỳ mới, khi lộ trình lãi suất giữa các nền kinh tế phát triển ngày càng khác biệt. Trong bối cảnh triển vọng kinh tế thiếu rõ ràng và chính sách của Mỹ chịu tác động từ yếu tố chính trị, kỳ vọng lãi suất toàn cầu liên tục thay đổi, kéo theo biến động mạnh trên thị trường trái phiếu, ngoại hối và gia tăng rủi ro tài chính.

Một diễn biến then chốt khiến thị trường thêm bất ổn là thông tin liên quan đến cuộc điều tra hình sự nhắm vào Chủ tịch Fed Jerome Powell. Trước lo ngại Fed có thể chịu áp lực chính trị, dòng tiền trú ẩn tăng mạnh trên quy mô toàn cầu. Giá vàng vượt mốc 4.600 USD/ounce, lập mức cao nhất lịch sử, trong khi giá bạc tăng khoảng 7,8%, lên trên 86 USD/ounce. Trái lại, đồng USD giảm khoảng 0,3% so với rổ tiền tệ chính, cho thấy niềm tin vào vai trò ổn định truyền thống của đồng tiền này đang bị thử thách.

Thị trường trái phiếu Mỹ phản ứng rõ rệt với các tín hiệu bất ổn trên. Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm có thời điểm tăng lên 4,21%, trước khi lùi về quanh 4,18%. Diễn biến này cho thấy kỳ vọng lãi suất ngày càng chịu tác động mạnh từ yếu tố chính trị và thể chế, thay vì chỉ dựa vào lạm phát hay tăng trưởng kinh tế.

Ông Vishnu Varathan - Trưởng bộ phận kinh tế và chiến lược tại ngân hàng Mizuho (Nhật Bản) nhận định, phản ứng của thị trường lần này vẫn ở mức tương đối hạn chế, do nhiều nhà đầu tư tin rằng áp lực hiện tại có thể chỉ mang tính ngắn hạn và sẽ dịu bớt khi bức tranh chính sách trở nên rõ ràng hơn.

Trên thị trường chứng khoán, xu hướng tăng điểm đi kèm tâm lý thận trọng thể hiện ngày càng rõ. Dù nhiều chỉ số vẫn ghi nhận các mức cao mới, diễn biến trong phiên lại giằng co mạnh khi nhà đầu tư chủ động phòng ngừa rủi ro. Ngay khi căng thẳng xoay quanh Fed trở thành tâm điểm, hợp đồng tương lai S&P 500 và Nasdaq giảm hơn 0,6%, phản ánh lực bán phòng thủ gia tăng. Chỉ số VIX, thước đo mức độ biến động của thị trường, cũng tăng lên mức cao nhất kể từ giữa tháng 12/2025, cho thấy nhà đầu tư sẵn sàng chi trả nhiều hơn để bảo vệ danh mục trước các cú sốc bất ngờ.

Tuy nhiên, biến động từ Mỹ không khiến thị trường toàn cầu đồng loạt suy giảm. Tại châu Á, đồng yen Nhật có lúc giảm xuống 158,9 yen/USD, mức thấp nhất kể từ tháng 7/2024, qua đó hỗ trợ xuất khẩu và giúp Nikkei 225 tiếp tục lập đỉnh mới. Hàn Quốc cũng ghi nhận diễn biến tích cực khi Kospi tăng khoảng 18% nhờ nhóm công nghệ và bán dẫn, trong khi Ấn Độ duy trì tăng trưởng GDP 6,5–7%, tiếp tục thu hút dòng vốn dài hạn. Tại châu Âu, dù lãi suất còn cao, thị trường nhìn chung ổn định hơn, với DAX (Đức) tăng khoảng 10% và CAC 40 (Pháp) tăng gần 8%, cho thấy dòng vốn toàn cầu đang tái phân bổ có chọn lọc.

Quản trị rủi ro trong giai đoạn phân kỳ

Trước bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu biến động mạnh và lãi suất giữa các nền kinh tế ngày càng phân hóa, nhiều quốc gia đang triển khai các biện pháp nhằm ổn định thị trường và giảm rủi ro hệ thống. Tại Mỹ, Fed tiếp tục khẳng định điều hành chính sách tiền tệ dựa trên dữ liệu kinh tế, đồng thời tăng cường truyền thông để ổn định kỳ vọng thị trường. Ở châu Âu, Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) duy trì lập trường thận trọng, điều chỉnh lãi suất từng bước và hỗ trợ thanh khoản để hạn chế biến động trái phiếu. Trong khi đó, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) vẫn theo đuổi chính sách nới lỏng tương đối, kết hợp kiểm soát lợi suất nhằm hỗ trợ tăng trưởng và giảm tác động từ các cú sốc bên ngoài.

Song song với chính sách tiền tệ, nhiều chính phủ đẩy mạnh các biện pháp tài khóa có mục tiêu, như tăng chi tiêu cho hạ tầng, hỗ trợ các ngành chịu ảnh hưởng nặng nề bởi chi phí vốn cao và biến động thương mại. Những chính sách này giúp tạo thêm “vùng đệm” cho nền kinh tế trong bối cảnh dòng vốn toàn cầu dịch chuyển nhanh và khó lường.

Ở cấp độ thị trường, các quỹ đầu tư lớn tại Mỹ, châu Âu và châu Á đang tăng cường đa dạng hóa danh mục theo khu vực, đồng tiền và loại tài sản, giảm phụ thuộc vào một thị trường hay một đồng tiền duy nhất. Xu hướng ưu tiên các doanh nghiệp có dòng tiền ổn định, nền tảng tài chính vững và mức đòn bẩy thấp cũng ngày càng rõ nét trong môi trường chi phí vốn biến động.

Các tài sản phòng vệ như vàng và trái phiếu chính phủ kỳ hạn ngắn tiếp tục được sử dụng nhằm giảm tác động của biến động, dù giới chuyên gia cảnh báo cần kiểm soát tỷ trọng hợp lý khi giá đã tăng mạnh. Về dài hạn, khi phân kỳ lãi suất trở thành trạng thái bình thường mới, cả các quốc gia lẫn nhà đầu tư đều buộc phải duy trì kỷ luật chính sách và kỷ luật đầu tư, hướng tới mục tiêu ổn định và nâng cao khả năng chống chịu trước những cú sốc khó lường của kinh tế toàn cầu.

Trong bối cảnh biến động cao hiện nay, niềm tin thể chế và rủi ro chính sách đang tác động mạnh đến giá tài sản, không kém các yếu tố kinh tế. Điều này đòi hỏi các nhà đầu tư cần giữ kỷ luật, đa dạng hóa danh mục và chủ động phòng vệ để vừa nắm bắt cơ hội, vừa hạn chế rủi ro bất ngờ.

Hồng Nhung