Thông điệp của Tổng thống Putin khi chủ trì Thượng đỉnh Nga - Phi

Tổng thống Nga Vladimir Putin phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế và Nhân đạo Nga-châu Phi ở thủ đô Moskva, ngày 28/10/2026. Ảnh: Sputnik

Theo RT, ngày 28/10, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã có bài phát biểu quan trọng tại Diễn đàn Kinh tế và Nhân đạo Nga-châu Phi ở thủ đô Moskva, trong khuôn khổ Hội nghị thượng đỉnh Nga-châu Phi lần thứ ba diễn ra trong hai ngày 28-29/10. Sự kiện quy tụ lãnh đạo và các đoàn đại biểu chính phủ của 48 quốc gia châu Phi, cùng khoảng 4.000 doanh nhân Nga và châu Phi được mời tham dự diễn đàn.

Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định sức ép của phương Tây không cản trở quan hệ Moskva với châu Phi, đồng thời đặt mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên hơn 50 tỷ USD trong tương lai gần.

Khẳng định mối quan hệ trước sức ép phương Tây

Phát biểu tại Thượng đỉnh Nga - Châu Phi ở Moskva ngày 28/10, Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố những sức ép từ phương Tây không làm ảnh hưởng đến quan hệ giữa Nga và các quốc gia châu Phi. Theo ông, hợp tác thương mại và kinh tế song phương vẫn tiếp tục phát triển ổn định, bất chấp các biện pháp hạn chế chưa từng có nhằm vào Moskva.

Nhà lãnh đạo Nga bày tỏ cảm ơn các đối tác châu Phi vì điều ông mô tả là lập trường kiên định và có nguyên tắc. Phát biểu này cho thấy Moskva muốn nhấn mạnh rằng các biện pháp gây sức ép từ bên ngoài không ngăn cản được việc duy trì và mở rộng quan hệ với các quốc gia trong khu vực.

Tại hội nghị, ông Putin đồng thời kêu gọi nâng kim ngạch thương mại Nga - châu Phi lên hơn 50 tỷ USD trong tương lai gần, ít nhất gấp đôi mức hiện nay. Theo số liệu ông đưa ra, trao đổi thương mại song phương đã vượt 27 tỷ USD trong năm 2025, tăng từ mức 18 tỷ USD năm 2022.

Mục tiêu trên cho thấy thương mại đang là một trong những trọng tâm trong nỗ lực thúc đẩy quan hệ của Moskva với châu Phi. Nga muốn mở rộng hợp tác kinh tế trong bối cảnh nhiều quốc gia châu Phi tìm kiếm thêm đối tác, nguồn vốn và cơ hội phát triển, còn Moskva tìm cách duy trì các kênh giao thương trước những hạn chế từ phương Tây.

Trong khuôn khổ hội nghị, Nga và các đối tác châu Phi dự kiến thông qua kế hoạch hành động hợp tác giai đoạn 2027-2029. Theo ông Putin, văn kiện này sẽ xác định những định hướng chính cho việc phát triển quan hệ toàn diện giữa Nga và các nước châu Phi trong những năm tới.

Các thỏa thuận được công bố bên lề hội nghị cho thấy những lĩnh vực hợp tác mà hai bên đang hướng tới. Nga và Togo đã ký biên bản hợp tác về năng lượng hạt nhân, trong khi Nga và Mozambique ký biên bản ghi nhớ về xây dựng, bảo trì đường bộ và quản lý đường thu phí. Moskva và Maputo cũng thảo luận khả năng thiết lập tuyến vận tải biển trực tiếp.

Mở rộng hợp tác vượt ra ngoài thương mại

Thông điệp của Tổng thống Putin tại hội nghị không chỉ tập trung vào trao đổi hàng hóa và đầu tư. Moskva còn đề xuất mở rộng kết nối giữa các thế hệ trẻ của Nga và châu Phi, đồng thời duy trì hợp tác trong lĩnh vực y tế và truyền thông.

Theo RT, ông Putin cho biết Nga đề xuất thành lập Liên minh Thanh niên Nga - châu Phi nhằm điều phối hợp tác giữa hai bên, cũng như kết nối các tổ chức và hiệp hội thanh niên của Nga với các quốc gia châu Phi.

Nếu được triển khai, cơ chế này sẽ tạo thêm một kênh giao lưu ngoài các hoạt động chính thức giữa chính phủ và doanh nghiệp. Hợp tác thanh niên có thể gắn với giáo dục, đào tạo và trao đổi kinh nghiệm, những lĩnh vực được đề cập trong chương trình nghị sự của hội nghị.

Trong lĩnh vực y tế, ông Putin thông báo Nga sẽ kéo dài chương trình kiểm soát dịch bệnh tại châu Phi đến năm 2029, đồng thời đánh giá chương trình đã mang lại hiệu quả. Theo những số liệu ông công bố, tám quốc gia châu Phi đã được cung cấp 15 phòng xét nghiệm lưu động và khoảng 450 chuyên gia châu Phi đã được đào tạo.

Các đội ngũ y tế Nga tiếp tục hỗ trợ ứng phó với những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, trong đó có dịch tả và đợt bùng phát một chủng Ebola mới bắt đầu vào mùa xuân. Nga cũng đã cử chuyên gia dịch tễ và cung cấp bộ xét nghiệm cho Uganda, quốc gia công bố dịch Ebola vào tháng 5, đồng thời hỗ trợ các hoạt động phòng chống dịch tại Cộng hòa Congo.

Truyền thông cũng là một hướng hợp tác khác được ông Putin đề cập. Nhà lãnh đạo Nga kêu gọi các cơ quan truyền thông nước này mở rộng phạm vi phát sóng và sự hiện diện tại các khu vực ở châu Phi, đồng thời bày tỏ mong muốn có thêm phóng viên và nhà báo châu Phi làm việc tại Nga.

Trước đó, tại Diễn đàn Truyền thông Nga - châu Phi, Tổng Giám đốc Liên minh Phát thanh - Truyền hình châu Phi Gregoire Ndjaka kêu gọi Nga hỗ trợ đào tạo nhà báo và sản xuất tin tức, nhấn mạnh người châu Phi đang tự viết nên lịch sử của mình.

Tìm kiếm nền tảng hợp tác dài hạn

Tại hội nghị, ông Putin cũng nhắc lại quan điểm rằng các nước BRICS, dù có mô hình phát triển khác nhau, vẫn ủng hộ bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau và đoàn kết trong việc tìm lời giải cho những thách thức chung. Ông nhấn mạnh vai trò của hợp tác giữa các quốc gia trong bối cảnh tình hình quốc tế có nhiều biến động.

Thông điệp này phù hợp với nỗ lực của Moskva nhằm thúc đẩy quan hệ với các quốc gia châu Phi thông qua những cơ chế hợp tác đa phương và song phương. Trước đó, Nga đã đề cập đến việc mở rộng hợp tác với các nước trong các lĩnh vực như nông nghiệp, năng lượng, công nghệ, giáo dục và phát triển cơ sở hạ tầng.

Tại Diễn đàn Kinh tế và Nhân đạo Nga - châu Phi (diễn ra trong khuôn khổ Thượng đỉnh Nga - châu Phi lần thứ ba), các nội dung thảo luận còn bao gồm an ninh lương thực, y tế, trí tuệ nhân tạo và phát triển nguồn nhân lực. Nga cho biết sẽ tiếp tục cung cấp ngũ cốc và các sản phẩm nông nghiệp cho những thị trường có nhu cầu, trong khi các cuộc trao đổi về năng lượng và hạ tầng hướng tới mở rộng cơ hội đầu tư.