Tin thế giới tối 23-9: Iran nêu điều kiện mở lại eo biển Hormuz
Iran nêu điều kiện mở lại eo biển Hormuz; Hàn Quốc thúc đẩy nối lại đối thoại Mỹ - Triều; EU gia hạn trừng phạt Nga thêm 36 tháng; Mỹ ký thỏa thuận an ninh với Greenland và Đan Mạch là những thông tin quốc tế đáng chú ý hôm nay.
Iran nêu điều kiện mở lại eo biển Hormuz
Ngày 22-9, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi gặp Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff bên lề phiên thảo luận chung của Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York, trong đó chuyển các điều kiện của Tehran để mở lại eo biển Hormuz.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi (trái) và Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff. Ảnh: Tehran Times
Theo truyền thông nhà nước Iran, Tehran yêu cầu Washington dỡ bỏ lệnh phong tỏa đường biển, giải phóng các tài sản của Iran đang bị đóng băng và chấm dứt chiến tranh trên mọi mặt trận. Phía Mỹ chưa công bố phản hồi về các điều kiện này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các nỗ lực đạt thỏa thuận với Iran đang có tiến triển, đồng thời nói rằng cuộc trao đổi giữa Đặc phái viên Steve Witkoff, ông Jared Kushner và giới chức Iran diễn ra “rất hiệu quả”. Ông Trump cũng đề cập khả năng Mỹ tấn công cơ sở hạt nhân tại núi Pickaxe của Iran, dù cho biết Washington hiện không ghi nhận nhiều hoạt động tại đây.
Liên quan eo biển Hormuz, Ủy ban An ninh quốc gia và Chính sách đối ngoại Quốc hội Iran ngày 23-9 thông qua các mức phạt mới đối với tàu thuyền vi phạm quy định quá cảnh. Theo dự luật, tàu vi phạm có thể bị tịch thu 20% hàng hóa hoặc khoản tiền tương đương và bị tạm giữ cho đến khi hoàn tất nộp phạt.
Dự luật vẫn phải được toàn thể Quốc hội Iran thông qua và Hội đồng Bảo hiến phê chuẩn mới có hiệu lực.
Dữ liệu Kpler cho thấy ngày 22-9 có 3 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển Hormuz, giảm 1 tàu so với ngày trước đó và thấp hơn mức trung bình 15 tàu trong 10 ngày trước.
Hàn Quốc thúc đẩy nối lại đối thoại Mỹ - Triều
Ngày 22-9, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung tái khẳng định cam kết thúc đẩy nhanh việc nối lại đối thoại giữa Mỹ và Triều Tiên, đồng thời mong muốn đóng vai trò “người dẫn dắt” trong nỗ lực thiết lập hòa bình trên Bán đảo Triều Tiên.

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung phát biểu tại cuộc họp báo ở Seoul. Ảnh: Yonhap/TTXVN phát
Phát biểu tại Đại hội đồng Liên hợp quốc và trong cuộc gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump, ông Lee Jae Myung cho rằng đối thoại Mỹ - Triều có thể tạo khuôn khổ để bình thường hóa quan hệ giữa các bên, góp phần thúc đẩy ổn định và hợp tác ở Đông Bắc Á.
Seoul sẽ theo đuổi mục tiêu phi hạt nhân hóa Triều Tiên theo từng giai đoạn, bắt đầu bằng việc ngừng và từng bước giảm năng lực hạt nhân, tên lửa của Bình Nhưỡng.
Trong cuộc gặp bên lề Đại hội đồng Liên hợp quốc, hai nhà lãnh đạo nhất trí duy trì liên lạc chặt chẽ nhằm thúc đẩy tiến trình hòa bình trên Bán đảo Triều Tiên. Tổng thống Trump tái khẳng định sẵn sàng đối thoại với Triều Tiên.
Cùng ngày, Tổng thống Lee Jae Myung gặp Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres và nhấn mạnh chính sách thúc đẩy chung sống hòa bình, cùng phát triển giữa hai miền Triều Tiên. Ông Guterres bày tỏ ủng hộ chính sách này của Seoul.
EU gia hạn trừng phạt Nga đến năm 2029
Ngày 22-9, Liên minh châu Âu hoàn tất thỏa thuận gia hạn các biện pháp trừng phạt Nga thêm 36 tháng, đến ngày 22-9-2029.
Các biện pháp hạn chế gồm hạn chế đi lại, phong tỏa tài sản và hạn chế kinh tế đối với khoảng 3.000 cá nhân, tổ chức, phần lớn là người Nga.

Cờ EU bên ngoài trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. Ảnh: THX/TTXVN phát
Trong đợt rà soát lần này, EU quyết định không gia hạn việc đưa 3 cá nhân và một tổ chức vào danh sách trừng phạt, đồng thời loại 3 người đã qua đời khỏi danh sách. Trong số 3 cá nhân được loại khỏi danh sách có hai tỷ phú Nga Alisher Usmanov và Mikhail Fridman.
Người còn lại là Andrey Pavlovich Falaleev, công dân Ukraine và cựu hiệu trưởng Đại học Liên bang Crưm. EU không nêu lý do loại ông khỏi danh sách lần này.
Mỹ ký thỏa thuận an ninh với Greenland và Đan Mạch
Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 22-9 ký thỏa thuận an ninh với lãnh đạo Greenland và Đan Mạch tại New York, bên lề kỳ họp Đại hội đồng Liên hợp quốc.

Tổng thống Trump, Thủ tướng Frederiksen và Thủ hiến Nielsen tại lễ ký thỏa thuận ngày 22-9. Ảnh: AP
Theo thỏa thuận dài 10 trang được AFP dẫn lại, Mỹ sẽ xây dựng hai căn cứ quân sự tại Narsarsuaq ở phía Nam và Mestersvig ở phía Đông Greenland, bên cạnh căn cứ Pituffik mà Mỹ đang sử dụng ở phía Bắc.
Thỏa thuận tái khẳng định “chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Vương quốc Đan Mạch”, đồng thời công nhận “quyền tự quyết” của Greenland.
Theo nội dung được cung cấp, Greenland có vị trí chiến lược đối với hệ thống phòng thủ tên lửa “Vòm Vàng” mà Washington đang xúc tiến. Hòn đảo cũng sở hữu các mỏ đất hiếm chưa được khai thác và có thể đóng vai trò quan trọng khi băng tan tại vùng cực mở ra những tuyến hàng hải mới.



