TPHCM: Bệnh viện đồng hành để trạm y tế gần dân hơn

Không chỉ cử bác sĩ xuống hỗ trợ chuyên môn theo từng đợt, ngành y tế TPHCM đang triển khai một cách làm mới: Mỗi trạm y tế có một bệnh viện đa khoa đồng hành toàn diện, cùng chia sẻ trách nhiệm chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân.

Chuyến khảo sát mới đây của đoàn công tác Bệnh viện Lê Văn Thịnh tại Trạm Y tế xã đảo Thạnh An là một lát cắt cụ thể cho cách tiếp cận này - từ kết nối nhân lực, công nghệ thông tin, danh mục kỹ thuật, thuốc, bảo hiểm y tế đến truyền thông, công tác xã hội và các hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng.

Xã đảo Thạnh An cách đất liền 45 phút đi tàu. Ảnh: Mimosa

Từ "hỗ trợ chuyên môn" đến "đồng hành toàn diện"

Theo phân công của Sở Y tế TPHCM, Bệnh viện Lê Văn Thịnh đồng hành cùng các trạm y tế Bình Trưng, Cát Lái, An Khánh, Long Phước và xã đảo Thạnh An.

Điểm mới của mô hình lần này là thay đổi cách tổ chức hỗ trợ y tế cơ sở. Nếu trước đây, một trạm y tế có thể nhận hỗ trợ từ nhiều bệnh viện theo từng chuyên khoa riêng lẻ thì nay mỗi trạm y tế có một bệnh viện đa khoa làm đầu mối, chịu trách nhiệm đồng hành toàn diện; khi vượt quá khả năng sẽ kết nối thêm bệnh viện chuyên khoa. Nguyên tắc là đúng nhu cầu, đúng năng lực, không trùng lặp, không chồng chéo, hướng tới mục tiêu người dân được chăm sóc liên tục ngay tại nơi sinh sống.

Điều đó cũng đồng nghĩa, mối quan hệ giữa bệnh viện và trạm y tế không còn dừng ở việc chuyển giao kỹ thuật hay hỗ trợ ngắn hạn mà trở thành sự gắn kết lâu dài, cùng thực hiện nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Lãnh đạo trạm y tế xã đảo Thạnh An chia sẻ hoạt động với đoàn khảo sát. Ảnh: Mimosa

BS.CKII Trần Văn Khanh - Giám đốc Bệnh viện Lê Văn Thịnh cho biết, sau khi nhận nhiệm vụ từ Sở Y tế, bệnh viện đã thành lập đoàn khảo sát với sự tham gia của nhiều bộ phận như kế hoạch tổng hợp, điều dưỡng, đào tạo - chỉ đạo tuyến, công nghệ thông tin, tổ chức cán bộ, tài chính, hành chính quản trị, công tác xã hội, truyền thông… "Tinh thần là hỗ trợ toàn diện, làm từng bước, làm tới nơi tới chốn để người dân được thụ hưởng dịch vụ y tế tốt hơn" – BS. Khanh chia sẻ.

Theo lãnh đạo Bệnh viện Lê Văn Thịnh, việc hỗ trợ không chỉ là đưa vài bác sĩ xuống công tác mà quan trọng hơn là kết nối cả hệ thống chuyên môn của bệnh viện với trạm y tế; từ hội chẩn từ xa, giao ban định kỳ đến xây dựng quy trình chuyển tuyến, phản hồi sau điều trị và mở rộng danh mục kỹ thuật, thuốc, xét nghiệm phù hợp.

Thạnh An - nơi thấy rõ ý nghĩa của mô hình mới

Thạnh An là xã đảo duy nhất của TPHCM, cách đất liền 45 phút đi tàu. Những yếu tố đặc thù về địa lý khiến công tác chăm sóc sức khỏe nơi đây đối mặt nhiều khó khăn.

Lãnh đạo trạm y tế xã đảo Thạnh An cho biết, việc vận chuyển người bệnh phụ thuộc nhiều vào thời tiết. Có những tình huống cấp cứu trên biển tiềm ẩn nhiều rủi ro; trong khi nhân lực, trang thiết bị, thuốc men và danh mục kỹ thuật tại trạm vẫn còn hạn chế.

Dù số dân không quá lớn, nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân trên đảo không khác nhiều so với đất liền. Người dân vẫn cần quản lý tăng huyết áp, đái tháo đường, cấp cứu ban đầu, chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm, chăm sóc người cao tuổi, trẻ em và các bệnh mạn tính.

Lãnh đạo Bệnh viện Lê Văn Thịnh trao đổi với lãnh đạo trạm y tế xã đảo Thạnh An trong quá trình khảo sát hạ tầng mới. Ảnh: Mimosa

Từ thực tế đó, đoàn khảo sát của Bệnh viện Lê Văn Thịnh đã cùng trạm y tế rà soát toàn diện từ nhân lực, cơ sở vật chất, danh mục kỹ thuật, thuốc, bảo hiểm y tế đến công nghệ thông tin.

Một trong những hướng đi được các bên thống nhất là tăng cường hội chẩn từ xa, xây dựng hệ thống giao ban định kỳ, kết nối chuyên gia của bệnh viện với nhân viên y tế tại đảo thông qua nền tảng công nghệ thông tin.

Song song đó là mở rộng danh mục kỹ thuật, thuốc, xét nghiệm; từng bước hoàn thiện thủ tục bảo hiểm y tế để người dân được hưởng dịch vụ ngay tại địa phương mà không phải di chuyển vào đất liền.

Theo BS.CKII Trần Văn Khanh, việc khám được bệnh nhưng không có thuốc hoặc có bác sĩ nhưng thiếu danh mục kỹ thuật thì hiệu quả chăm sóc sức khỏe sẽ chưa trọn vẹn. Vì vậy, mục tiêu là từng bước bổ sung đầy đủ những năng lực thiết yếu ngay tại trạm y tế.

Xây nền cho y tế cơ sở vững mạnh

Chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế đang được ngành y tế TPHCM triển khai đồng bộ tại 168 trạm y tế trên địa bàn. Điểm cốt lõi là phát huy vai trò của bệnh viện đa khoa như một đầu mối đồng hành, điều phối và kết nối nguồn lực chuyên sâu khi cần thiết.

Trạm y tế xã đảo Thạnh An mới đang gấp rút hoàn thiện để đưa vào hoạt động, dự kiến trong tháng 10/2026. Ảnh: Mimosa

Mô hình này cũng giúp tránh tình trạng nhiều đơn vị cùng hỗ trợ một nội dung, trong khi những nhu cầu khác lại chưa được đáp ứng; đồng thời tạo cơ chế để trạm y tế chủ động xác định nhu cầu thực tế, bệnh viện đa khoa hỗ trợ trực tiếp và bệnh viện chuyên khoa tham gia khi vượt quá khả năng của tuyến trước.

Từ câu chuyện ở xã đảo Thạnh An có thể thấy, khi bệnh viện và trạm y tế cùng ngồi lại để khảo sát, phân tích dữ liệu, xác định nhu cầu và xây dựng lộ trình hỗ trợ cụ thể, y tế cơ sở sẽ không còn là "cánh tay nối dài" đơn thuần mà trở thành nền tảng chăm sóc sức khỏe vững chắc ngay gần dân nhất.

Đó cũng chính là đích đến của chương trình kết nối bệnh viện với trạm y tế mà ngành y tế TPHCM đang kiên trì xây dựng: để người dân, dù ở trung tâm thành phố hay xã đảo xa đất liền, đều được tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng ngay tại nơi mình sinh sống.