TPHCM - Thành phố của hành động

Đại hội XIV của Đảng đã khẳng định một tầm nhìn phát triển mới, trong đó văn hóa và con người được đặt vào vị trí trung tâm của chiến lược quốc gia. Với TPHCM vừa được mở rộng – đô thị lớn nhất cả nước, đầu tàu kinh tế và cũng là không gian văn hóa đa dạng, năng động bậc nhất – yêu cầu sớm đưa Nghị quyết vào cuộc sống không chỉ là nhiệm vụ chính trị, mà còn là cơ hội để thành phố khơi dậy mạnh mẽ hơn nữa sức sáng tạo, tinh thần nghĩa tình và bản lĩnh của con người phương Nam trong kỷ nguyên phát triển mới.

Dám nghĩ, dám làm, dám đi đầu

TPHCM từ lâu đã được biết đến như vùng đất của những con người dám nghĩ, dám làm, dám đi đầu và sẵn sàng đổi mới. Tinh thần ấy chính là biểu hiện sinh động của một nền văn hóa cởi mở, thực tiễn, trọng hiệu quả và luôn hướng về phía trước. Khi Đại hội XIV của Đảng nhấn mạnh yêu cầu chuyển mạnh từ tư duy hoạch định sang hành động thực chất, thì với thành phố mang tên Bác, đó không phải là khẩu hiệu mới, mà là điều đã và đang diễn ra trong từng nhịp sống thường ngày.

Đưa Nghị quyết Đại hội XIV vào cuộc sống ở TPHCM, vì thế, trước hết là phát huy mạnh mẽ hơn nữa tinh thần hành động ấy trong mọi lĩnh vực, trong đó có văn hóa. Văn hóa ở đây không chỉ là nghệ thuật hay di sản, mà là cách con người thành phố ứng xử, làm việc, sáng tạo, sẻ chia và cùng nhau vượt qua khó khăn.

Sau những biến động lớn của thời gian qua, đặc biệt là đại dịch COVID-19, người dân thành phố càng thấm thía hơn giá trị của tình người, của tinh thần tương thân tương ái, của nghĩa tình Sài Gòn. Hình ảnh những "ATM gạo", những chuyến xe nghĩa tình, những y bác sĩ, chiến sĩ lực lượng vũ trang, những tình nguyện viên sẵn sàng dấn thân vì cộng đồng đã trở thành biểu tượng văn hóa của thành phố. Đó chính là nền tảng tinh thần quý giá để thành phố tiếp tục bước vào giai đoạn phát triển mới với niềm tin và khát vọng lớn hơn.

Tinh thần Đại hội XIV đặt con người vào trung tâm phát triển càng phù hợp với một đô thị trẻ, năng động như TPHCM - nơi có lực lượng lao động đông đảo, đội ngũ trí thức, doanh nhân, văn nghệ sĩ và người lao động nhập cư từ khắp mọi miền đất nước. Khi mỗi con người được tạo điều kiện phát triển, được sống trong môi trường văn hóa lành mạnh, được tôn trọng và ghi nhận, thì đó chính là động lực mạnh mẽ nhất cho tăng trưởng kinh tế và tiến bộ xã hội.

Với vai trò đầu tàu, TPHCM còn có sứ mệnh lan tỏa tinh thần đổi mới, sáng tạo và nhân văn của mình ra cả nước

Văn hóa đô thị và công nghiệp sáng tạo – động lực mới của phát triển

Đại hội XIV nhấn mạnh vai trò của văn hóa như một động lực nội sinh của phát triển bền vững. Với TPHCM, điều này mở ra cơ hội lớn để đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp văn hóa và xây dựng môi trường văn hóa đô thị hiện đại, nhân văn.

Thành phố là trung tâm lớn của điện ảnh, âm nhạc, sân khấu, mỹ thuật, thiết kế, quảng cáo, truyền thông, thời trang… của cả nước, là thành phố điện ảnh trong Mạng lưới các thành phố sáng tạo của UNESCO. Đây không chỉ là lĩnh vực sáng tạo nghệ thuật, mà còn là một ngành kinh tế có giá trị gia tăng cao, thu hút lao động trẻ, tạo ra hình ảnh và thương hiệu cho đô thị. Khi tinh thần của Đại hội XIV được cụ thể hóa bằng các chính sách hỗ trợ sáng tạo, khuyến khích khởi nghiệp văn hóa, phát triển không gian sáng tạo, thì TPHCM hoàn toàn có thể trở thành "thủ phủ" công nghiệp văn hóa của Việt Nam và khu vực.

Nhưng phát triển văn hóa đô thị không chỉ nằm ở các ngành sáng tạo chuyên nghiệp, mà còn ở chất lượng không gian sống hằng ngày của người dân. Từ công viên, quảng trường, phố đi bộ Nguyễn Huệ, đường sách, không gian nghệ thuật cộng đồng đến các hoạt động lễ hội, biểu diễn ngoài trời… tất cả đều góp phần tạo nên một thành phố đáng sống, nơi người dân không chỉ lao động mà còn được hưởng thụ đời sống tinh thần phong phú.

Đưa Nghị quyết của Đại hội XIV vào cuộc sống vì thế đòi hỏi thành phố phải tiếp tục quan tâm đến việc xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, nếp sống văn minh đô thị, ý thức tôn trọng pháp luật và không gian chung. Một thành phố hiện đại không chỉ được đo bằng cao ốc hay hạ tầng giao thông, mà còn ở cách người dân xếp hàng, giữ gìn vệ sinh, ứng xử nơi công cộng, tôn trọng sự khác biệt và cùng nhau xây dựng cộng đồng.

Thành phố Hồ Chí Minh còn là nơi giao thoa văn hóa của nhiều vùng miền, nhiều quốc gia, nhiều tôn giáo. Sự đa dạng ấy, nếu được định hướng tốt, sẽ trở thành nguồn lực mềm quan trọng, tạo nên bản sắc riêng của một đô thị cởi mở, bao dung và sáng tạo. Tinh thần Đại hội XIV về phát huy sức mạnh văn hóa dân tộc trong hội nhập quốc tế chính là điểm tựa để thành phố vừa giữ gìn bản sắc, vừa tiếp thu tinh hoa nhân loại.

Xây dựng con người thành phố – nền tảng cho phát triển bền vững

Đưa Nghị quyết Đại hội XIV vào cuộc sống ở Thành phố Hồ Chí Minh phải bắt đầu từ việc xây dựng con người – trung tâm của mọi chiến lược phát triển. Một thành phố năng động cần những con người năng động, sáng tạo, nhưng cũng cần những con người có trách nhiệm xã hội, có ý thức cộng đồng và lòng nhân ái.

Tinh thần "nghĩa tình" vốn là một giá trị văn hóa đặc trưng của Sài Gòn – TPHCM. Từ những năm tháng chiến tranh gian khó đến thời kỳ đổi mới, thành phố luôn là nơi cưu mang, đùm bọc những người từ khắp nơi đến lập nghiệp. Giữ gìn và phát huy giá trị nghĩa tình ấy trong bối cảnh đô thị hóa nhanh, áp lực kinh tế lớn chính là cách thành phố bảo vệ bản sắc của mình.

Đưa Nghị quyết vào cuộc sống còn là xây dựng văn hóa công vụ, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân của đội ngũ cán bộ, công chức. TPHCM với vai trò đầu tàu cả nước càng cần một nền hành chính năng động, minh bạch, gần dân, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo. Khi văn hóa công vụ được cải thiện, niềm tin xã hội được củng cố, thì mọi chủ trương, chính sách sẽ thuận lợi đi vào cuộc sống.

Ở tầm rộng hơn, thành phố còn có sứ mệnh lan tỏa tinh thần đổi mới, sáng tạo và nhân văn của mình ra cả nước. Mỗi mô hình hay về xây dựng đời sống văn hóa cơ sở, mỗi sáng kiến trong phát triển công nghiệp sáng tạo, mỗi câu chuyện đẹp về người lao động vượt khó vươn lên… đều là minh chứng sống động cho sức mạnh văn hóa của thành phố.

Trong không gian phát triển mới sau khi TPHCM được mở rộng, tầm vóc đô thị lớn hơn cũng đồng nghĩa với trách nhiệm văn hóa lớn hơn. Khi tinh thần Đại hội XIV được thấm sâu vào đời sống, thành phố sẽ tiếp tục là nơi khởi nguồn những giá trị mới, lan tỏa động lực phát triển cho cả nước.

Khi văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần, khi con người được đặt ở trung tâm, thì lời hiệu triệu hành động của Đại hội XIV sẽ không còn nằm trên trang văn kiện, mà hiện diện trong từng con phố, nhà máy, trường học, khu dân cư của TPHCM. Và chính từ nhịp sống sôi động, nghĩa tình và sáng tạo ấy, thành phố mang tên Bác sẽ tiếp tục khẳng định vai trò tiên phong, cùng cả nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới với niềm tin và khát vọng lớn lao.

Bùi Hoài Sơn