Trao sinh kế, tạo đà thoát nghèo bền vững

Trên cơ sở đó, tỉnh tập trung triển khai đồng bộ các giải pháp thiết thực, từ huy động nguồn lực tín dụng chính sách, hỗ trợ nhà ở đến đa dạng hóa các mô hình sinh kế phù hợp với điều kiện tự nhiên và sản xuất của từng địa bàn, giúp hàng nghìn hộ dân vươn lên thoát nghèo, hướng tới mục tiêu “không để ai bị bỏ lại phía sau”.

Đa dạng sinh kế, tạo động lực giảm nghèo

Mô hình nuôi tôm sú quảng canh 2 giai đoạn giúp hộ nghèo tỉnh Cà Mau tăng thu nhập, phát triển kinh tế gia đình.

Cà Mau xác định, để nâng cao hiệu quả trong công tác giảm nghèo bền vững, cần chuyển từ hỗ trợ, ủng hộ sang hỗ trợ có điều kiện, trao "cần câu" và hướng dẫn cách "câu cá". Tỉnh tập trung khơi dậy ý chí tự vươn lên của người nghèo, kết hợp đào tạo nghề, hướng dẫn kỹ thuật áp dụng các mô hình sản xuất. Cùng với đó, tỉnh triển khai Đề án "Hỗ trợ sinh kế cho hộ gia đình chính sách có hoàn cảnh khó khăn và hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2025 – 2027"; phát động phong trào thi đua "Chung tay hỗ trợ sinh kế, giảm nghèo bền vững" lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng.

Đến nay, Cà Mau đã triển khai thí điểm 5 mô hình sinh kế tại 5 xã, phường với tổng kinh phí 1,23 tỷ đồng, trực tiếp hỗ trợ 50 hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ đồng bào dân tộc thiểu số. Đặc biệt, tận dụng thế mạnh kinh tế nông nghiệp đặc thù, các ngành chuyên môn đã chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ khoảng 60 hộ nghèo, cận nghèo thực hiện mô hình "Ứng dụng chế phẩm sinh học EMOZEO trong nuôi tôm sú quảng canh cải tiến trên vùng sản xuất lúa - tôm". Mô hình giúp giảm chi phí đầu vào, hạn chế rủi ro dịch bệnh, thích ứng với biến đổi khí hậu và nâng cao năng suất, mở ra hướng phát triển kinh tế bền vững.

Tại xã An Trạch, nơi sở hữu hệ thống sông rạch chằng chịt và hệ sinh thái nước mặn đặc trưng, UBND xã đã lựa chọn mô hình nuôi tôm quảng canh cải tiến kết hợp ứng dụng chế phẩm sinh học và mô hình nuôi lợn thương phẩm theo hướng an toàn sinh học. Địa phương phối hợp với Trung tâm Khuyến nông tỉnh tổ chức tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn cách chăm sóc để mô hình thực sự phát huy hiệu quả.

Hướng dẫn kỹ thuật giúp các hộ nghèo phát triển mô hình sản xuất, vươn lên thoát nghèo bền vững.

Ông Đặng Minh Pháp, Chủ tịch UBND xã An Trạch cho biết, cấp ủy, chính quyền địa phương đưa ra 2 phương án sinh kế với tổng kinh phí đầu tư gần 1 tỷ đồng để người dân lựa chọn, gồm: hỗ trợ 45 hộ nuôi thủy sản và hỗ trợ 32 hộ nuôi lợn thương phẩm. Cán bộ kỹ thuật Trung tâm Công ích của xã thường xuyên bám sát địa bàn, kịp thời hướng dẫn kỹ thuật nhằm giảm thiểu rủi ro dịch bệnh.

Là một trong những hộ thụ hưởng chương trình, ông Nguyễn Văn Nam (ấp Anh Dũng, xã An Trạch) chia sẻ: “Nhờ được tham gia tập huấn và hướng dẫn kỹ thuật xử lý nguồn nước nên việc quản lý ao nuôi giờ đây thuận lợi hơn nhiều so với trước. Mô hình nuôi tôm 2 giai đoạn phù hợp với điều kiện của gia đình, vì tương đối dễ áp dụng”. Ngoài con tôm, ông Nam còn thả nuôi kết hợp cua và cá nâu nhằm nâng cao thu nhập trên cùng một diện tích.

Tại xã Vĩnh Hậu, nơi có đông đồng bào Khmer sinh sống, các chương trình hỗ trợ sinh kế đang góp phần cải thiện đời sống người nghèo. Điển hình là dự án hỗ trợ lợn giống và chi phí thức ăn cho 10 hộ nghèo có hoàn cảnh khó khăn. Sau gần 4 tháng chăm sóc, đàn lợn phát triển tốt, chuẩn bị xuất bán, tạo nguồn thu nhập cho các hộ trang trải cuộc sống và tái đàn.

Gia đình ông Kim Xô Đa, ở ấp Vĩnh Thạnh, xã Vĩnh Hậu, là một trong những hộ thụ hưởng dự án. Thu nhập của hai vợ chồng ông trước đây chủ yếu dựa vào nghề làm thuê, cuộc sống còn nhiều khó khăn. Được Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Cà Mau hỗ trợ 20 triệu đồng (gồm 6 con lợn giống và chi phí thức ăn), gia đình ông có điều kiện phát triển chăn nuôi. Hiện đàn lợn đạt gần 100 kg/con và đang chuẩn bị xuất bán. “Tôi thấy việc chăn nuôi lợn đạt kết quả khá tốt. Mỗi con đạt gần 100 kg, tôi sẽ bán để lấy tiền trang trải cuộc sống và tiếp tục tái đàn cho lứa sau. Gia đình tôi rất biết ơn Đảng, Nhà nước cùng các cấp, ngành đã hỗ trợ, giúp chúng tôi vượt qua giai đoạn khó khăn này”, ông Kim Xô Đa chia sẻ.

Ông Trương Đồng Ba, Trưởng phòng Văn hóa – Xã hội xã Vĩnh Hậu cho biết, chính quyền địa phương thường xuyên đồng hành, hướng dẫn kỹ thuật cho các hộ tham gia dự án. Nhờ đó, đàn lợn phát triển tương đối đồng đều, đạt trọng lượng từ 90 kg/con trở lên. Sự trợ lực kịp thời, đúng đối tượng từ các chính sách dân tộc không chỉ mang lại thu nhập trước mắt mà còn trao cho bà con động lực, niềm tin để vươn lên thoát nghèo bền vững.

Điểm tựa an sinh vững chắc



Mô hình trồng màu trên rẫy, giúp nhiều gia đình nghèo tăng thu nhập, phát triển kinh tế.

Bên cạnh các chương trình sinh kế, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội được ví như mạch máu lưu thông, trợ lực đắc lực cho hộ nghèo và đối tượng chính sách đầu tư sản xuất, ổn định cuộc sống. Theo Ngân hàng Chính sách xã hội tỉnh Cà Mau, tổng dư nợ của Ngân hàng đạt 9.220 tỷ đồng, hơn 231.000 khách hàng vay vốn.

Ông Lâm Hoàng Đảo, Giám đốc Phòng Giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội khu vực Hòa Bình cho biết, đơn vị triển khai đồng bộ 16 chương trình tín dụng. Các chương trình điển hình đạt hiệu quả cao như cho vay hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo, học sinh, sinh viên hoàn cảnh khó khăn, giải quyết việc làm, nước sạch vệ sinh môi trường... kịp thời giúp người dân có vốn đầu tư nuôi trồng, sản xuất hoặc kinh doanh, từng bước phát triển kinh tế. Nguồn vốn đến trúng và đúng đối tượng, góp phần giải quyết việc làm cho 5.248 lượt lao động; hỗ trợ 53 lao động đi làm việc có thời hạn ở nước ngoài; tạo điều kiện cho 6.573 hộ dân xây mới và cải tạo công trình nước sạch, vệ sinh môi trường nông thôn; giải ngân 698 triệu đồng cho 12 người chấp hành xong án phạt tù vay tái hòa nhập cộng đồng. Để nguồn vốn ưu đãi phát huy hiệu quả, Phòng Giao dịch Ngân hàng Chính sách xã hội khu vực Hòa Bình sẽ tiếp tục chủ động phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương, các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác, Tổ tiết kiệm và vay vốn trong việc rà soát nhu cầu, bình xét công khai, minh bạch, bảo đảm nguồn vốn đến đúng đối tượng thụ hưởng. Đơn vị thường xuyên tăng cường công tác kiểm tra, giám sát tại cơ sở; kịp thời nắm bắt những khó khăn, vướng mắc của người vay để có biện pháp hỗ trợ phù hợp.

Để nâng cao hiệu quả trong công tác giảm nghèo bền vững, Cà Mau xác định cần có giải pháp giúp người nghèo “an cư”. Tỉnh đã mở đợt cao điểm huy động các nguồn lực xã hội hóa kết hợp ngân sách nhà nước để giải quyết dứt điểm tình trạng nhà tạm, nhà dột nát cho người nghèo. Trong 9 tháng năm 2026, Cà Mau hỗ trợ xây dựng thêm 1.069 căn nhà cho hộ nghèo, hộ cận nghèo khó khăn về nơi ở. Các địa phương vẫn đang rà soát, quyết tâm không để bất kỳ hộ dân nào phải sống trong điều kiện nhà ở dột nát, tạm bợ.

Để nâng cao hiệu quả trong công tác giảm nghèo bền vững, tỉnh Cà Mau mở đợt cao điểm huy động các nguồn lực xã hội hóa kết hợp ngân sách nhà nước để giải quyết dứt điểm tình trạng nhà tạm, nhà dột nát cho người nghèo. Ảnh: TTXVN phát

Ông Ngô Vũ Thăng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau cho rằng, để công tác giảm nghèo đạt hiệu quả bền vững cần có sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, phương thức hỗ trợ đúng nhu cầu của từng hộ và trên hết là ý thức tự giác vươn lên của chính người dân. Thời gian tới, tỉnh tiếp tục tập trung nâng cao chất lượng tín dụng chính sách, ưu tiên nguồn ngân sách địa phương ủy thác qua Ngân hàng Chính sách xã hội, đồng thời gắn kết chặt chẽ chương trình giảm nghèo với đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp, chương trình xây dựng nông thôn mới và phong trào thi đua "Chung tay vì người nghèo".

Cà Mau hiện còn 3.456 hộ nghèo, chiếm 0,63% trên tổng số hộ dân. Tỉnh phấn đấu đến cuối năm 2026, tỷ lệ hộ nghèo sẽ giảm xuống còn 0,53%. Để đạt được kết quả này, Tỉnh ủy, HĐND và UBND tỉnh đã chỉ đạo các cấp, ngành phối hợp chặt chẽ triển khai quyết liệt đồng bộ các giải pháp. Đáng chú ý, HĐND tỉnh Cà Mau đã thông qua Nghị quyết Quy định mức hỗ trợ một dự án và định mức hỗ trợ các đối tượng tham gia dự án phát triển sản xuất thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026 – 2030. Đây chính là hành lang pháp lý vững chắc, tạo điều kiện thuận lợi để giải ngân nguồn lực đầu tư phát triển sản xuất tại cơ sở một cách công khai, minh bạch và kịp thời.

Bằng những bước đi bài bản, giải pháp thực chất và tinh thần trách nhiệm cao, cấp ủy Đảng và chính quyền tỉnh Cà Mau đang từng ngày giúp người nghèo nâng cao đời sống vật chất lẫn tinh thần, góp phần xây dựng quê hương vùng đất cực Nam của Tổ quốc ngày càng khởi sắc, văn minh và phát triển bền vững.