Triển khai thi hành Luật Phòng, chống ma túy

Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật

Luật Phòng, chống ma túy số 120/2025/QH15 được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10 ngày 10 tháng 12 năm 2025, có hiệu lực thi hành từ ngày 1 tháng 7 năm 2026. Để bảo đảm triển khai thi hành Luật, Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai thi hành Luật Phòng, chống ma túy năm 2025.

Mục tiêu của Kế hoạch là xác định cụ thể nội dung công việc, thời hạn, tiến độ hoàn thành và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức có liên quan nhằm bảo đảm triển khai thi hành Luật đồng bộ, thống nhất, hiệu lực, hiệu quả; xác định rõ trách nhiệm và cơ chế phối hợp giữa các bộ, cơ quan ngang bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và các địa phương trong việc tiến hành các hoạt động triển khai thi hành Luật trên phạm vi toàn quốc; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức và người dân trong việc triển khai thi hành Luật.

Nội dung của Kế hoạch

Kế hoạch đưa ra 3 nội dung chính thực hiện:

Rà soát, hệ thống hóa các văn bản quy phạm pháp luật về phòng, chống ma túy: Các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố và đề nghị Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Tòa án nhân dân tối cao, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình, tổ chức rà soát văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến Luật Phòng, chống ma túy năm 2021 thuộc thẩm quyền quản lý Nhà nước được phân công; thực hiện theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền kịp thời sửa đổi, bổ sung, thay thế, bãi bỏ hoặc ban hành mới, bảo đảm sự thống nhất, phù hợp với quy định của Luật Phòng, chống ma túy năm 2025...

Xây dựng văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Phòng, chống ma túy năm 2025: Các bộ, ngành liên quan xây dựng Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Phòng, chống ma túy; tuyên truyền, phổ biến Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật...

Tuyên truyền, phổ biến Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật: Các bộ, ngành liên quan tổ chức tập huấn Luật Phòng, chống ma túy năm 2025 và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật nhằm nâng cao trách nhiệm, thống nhất nhận thức cho đội ngũ cán bộ làm công tác quản lý, cán bộ trực tiếp làm công tác phòng, chống ma túy; tổ chức tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về phòng, chống ma túy bằng các hình thức cụ thể, phong phú, đa dạng; tích cực ứng dụng chuyển đổi số trong tuyên truyền, phổ biến pháp luật về phòng, chống ma túy; phối hợp với các cơ quan báo chí tổ chức thực hiện các chuyên mục, chương trình, tin, bài phổ biến và các hình thức khác theo quy định của pháp luật về phổ biến, giáo dục pháp luật phù hợp với từng đối tượng cụ thể...

*Chính phủ cũng đã ban hành Nghị định số 28/2026/NĐ-CP ngày 19.1.2026 quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất.

Ban hành kèm theo Nghị định số 28/2026/NĐ-CP là 4 danh mục chất ma túy và tiền chất, cụ thể:

Danh mục I: Các chất ma túy tuyệt đối cấm sử dụng trong y học và đời sống xã hội; việc sử dụng các chất này trong nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định, vì mục đích quốc phòng, an ninh theo quy định đặc biệt của cơ quan có thẩm quyền gồm 58 chất ma túy, chia thành 2 danh mục IA, IB.

Danh mục II: Các chất ma túy được sử dụng hạn chế trong nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định, vì mục đích quốc phòng, an ninh hoặc trong lĩnh vực y tế theo quy định của cơ quan có thẩm quyền gồm 476 chất ma túy, chia thành 2 danh mục IIA, IIB.

Danh mục III: Các chất ma túy được sử dụng trong nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định, vì mục đích quốc phòng, an ninh hoặc trong lĩnh vực y tế, thú y theo quy định của cơ quan có thẩm quyền gồm 81 chất ma túy.

Danh mục IV: Các tiền chất gồm 79 tiền chất, chia thành 3 danh mục:

IVA: Các tiền chất thiết yếu, tham gia vào cấu trúc chất ma túy, không có ứng dụng hợp pháp trong y học và đời sống xã hội, được sử dụng hạn chế trong nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định, vì mục đích quốc phòng, an ninh theo quy định đặc biệt của cơ quan có thẩm quyền gồm 31 tiền chất.

IVB: Các tiền chất thiết yếu, tham gia vào cấu trúc chất ma túy, có ứng dụng hợp pháp trong y học và đời sống xã hội gồm 30 tiền chất.

IVC: Các tiền chất là hóa chất, dung môi, chất xúc tác dùng trong quá trình sản xuất chất ma túy gồm 18 tiền chất.

Trách nhiệm quản lý các chất ma túy, tiền chất

Nghị định quy định rõ trách nhiệm quản lý của một số bộ, ngành về các chất ma túy, tiền chất.

Cụ thể, Bộ Công an có trách nhiệm quản lý nhà nước các chất ma túy, tiền chất phục vụ nghiên cứu, kiểm nghiệm, giám định (trừ các chất ma túy, tiền chất được sử dụng trong lĩnh vực y tế, nông nghiệp và môi trường thuộc phạm vi quản lý của Bộ Y tế, Bộ Nông nghiệp và Môi trường; các tiền chất được sử dụng trong lĩnh vực công nghiệp, quốc phòng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương, Bộ Quốc phòng) và vì mục đích quốc phòng, an ninh.

Bộ Công Thương có trách nhiệm quản lý nhà nước về các tiền chất sử dụng trong lĩnh vực công nghiệp.

Bộ Y tế có trách nhiệm ban hành danh mục và quản lý nhà nước về các chất ma túy, tiền chất được sử dụng trong lĩnh vực y tế.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm ban hành danh mục và quản lý nhà nước các chất ma túy, tiền chất được sử dụng trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường.

Bộ Quốc phòng có trách nhiệm quản lý nhà nước về các tiền chất được sử dụng trong lĩnh vực quốc phòng.

Nghị định này có hiệu lực thi hành từ ngày 19.1.2026; bãi bỏ Nghị định số 57/2022/NĐ-CP ngày 25.8.2022 của Chính phủ quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất; Nghị định số 90/2024/NĐ-CP ngày 17.7.2024 sửa đổi, bổ sung danh mục chất ma túy và tiền chất ban hành kèm theo Nghị định số 57/2022/NĐ-CP.

Các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hợp pháp Carisoprodol, Etomidate thực hiện các quy định về quản lý chất ma túy theo Nghị định này và các văn bản có liên quan kể từ ngày 1.6.2026.

Các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh hợp pháp 1,4-Butanediol thực hiện các quy định về quản lý tiền chất theo Nghị định này và các văn bản có liên quan trước ngày 31.12.2026.

Khi phát hiện chất mới chưa có trong các danh mục chất ma túy và tiền chất ban hành kèm theo Nghị định này liên quan đến mục đích bất hợp pháp hoặc theo quy định tại Ba Công ước của Liên hợp quốc về phòng, chống ma túy thì Bộ Công an có trách nhiệm chủ trì, phối hợp với Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Quốc phòng và các cơ quan có liên quan xem xét, trình Chính phủ sửa đổi, bổ sung và công bố các danh mục đó.

Theo Bộ Công an, việc ban hành Nghị định quy định các danh mục chất ma túy và tiền chất nhằm kịp thời bổ sung vào danh mục quản lý những chất gây nghiện, chất hướng thần, tiền chất mới đã được kiểm soát quốc tế theo 3 Công ước của Liên hợp quốc và những chất gây nghiện, chất hướng thần có tác dụng tương tự chất ma túy đang bị lạm dụng tại Việt Nam đã được cơ quan chức năng thu giữ, giám định.

Các danh mục được sắp xếp lại, cập nhật để đảm bảo sự kiểm soát của cơ quan quản lý nhà nước, nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa, đấu tranh chống tội phạm ma túy, đồng thời đảm bảo đáp ứng nhu cầu sử dụng trong một số lĩnh vực để phát triển kinh tế, xã hội.

TÙNG QUANG