Trời trở lạnh, cảnh giác nguy cơ đột quỵ

Các chuyên gia khuyến cáo, người cao tuổi, người mắc bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường và bệnh lý tim mạch cần đặc biệt thận trọng, chủ động giữ ấm, kiểm soát các chỉ số sức khỏe và nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo đột quỵ.

Nhiệt độ giảm đột ngột, áp lực lên hệ tim mạch gia tăng

Thạc sĩ, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh thăm, khám cho bệnh nhân. Ảnh: BVCC

Thời tiết lạnh, đặc biệt khi nhiệt độ giảm đột ngột, có thể gây ra những thay đổi trong hoạt động của hệ tuần hoàn. Thạc sĩ, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, chuyên gia tim mạch, Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông cho biết, khi tiếp xúc với môi trường lạnh, cơ thể sẽ tự động co các mạch máu ngoại vi nhằm hạn chế thất thoát nhiệt và duy trì thân nhiệt cho những cơ quan quan trọng. Tuy nhiên, phản ứng này đồng thời làm tăng sức cản của hệ thống mạch máu, khiến tim phải hoạt động nhiều hơn, huyết áp có thể tăng cao.

Đột quỵ có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào, song nguy cơ cao hơn ở người cao tuổi và người mắc bệnh lý nền, đặc biệt là tăng huyết áp, đái tháo đường hoặc bệnh tim mạch. Khi thời tiết chuyển lạnh, những thay đổi trong hoạt động tuần hoàn có thể tạo thêm áp lực lên hệ thống mạch máu, làm gia tăng nguy cơ xảy ra các biến cố nguy hiểm.

Đặc biệt, khi huyết áp tăng cao đột ngột, áp lực lên thành mạch máu não cũng tăng theo. Nếu thành mạch đã bị tổn thương hoặc suy yếu, nguy cơ vỡ mạch, gây xuất huyết não có thể gia tăng. Bên cạnh đó, tình trạng co mạch và những thay đổi của tuần hoàn trong điều kiện nhiệt độ thấp cũng có thể góp phần làm tăng nguy cơ hình thành cục máu đông, dẫn đến tắc nghẽn mạch máu não.

“Như vậy, thời tiết lạnh không chỉ ảnh hưởng đến khả năng điều hòa thân nhiệt mà còn tạo thêm gánh nặng cho hệ tim mạch, đặc biệt ở những người vốn có nguy cơ mắc bệnh lý mạch máu”, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh cho biết.

Giữ ấm đúng cách, kiểm soát tốt bệnh nền

Bác sĩ khuyến cáo không nên uống rượu, bia trước khi ra ngoài trời lạnh. Ảnh: PV

Để phòng tránh đột quỵ trong mùa lạnh, các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân cần đặc biệt chú ý vào thời điểm nửa đêm và sáng sớm, khi nhiệt độ ngoài trời thường xuống thấp. Đây cũng là những khoảng thời gian người cao tuổi và người mắc bệnh lý nền cần thận trọng.

Người dân cần tránh đột ngột ra ngoài trời lạnh khi cơ thể chưa kịp thích nghi với sự thay đổi nhiệt độ.

Đồng thời, người dân cần hạn chế tắm nước lạnh, tránh tắm quá khuya, đặc biệt khi nhiệt độ môi trường xuống thấp. Khi vừa thức dậy vào buổi sáng, không nên lập tức vận động mạnh hoặc thực hiện các hoạt động gắng sức. Thay vào đó, có thể vận động nhẹ nhàng khoảng 3-5 phút để cơ thể thích nghi trước khi bắt đầu sinh hoạt.

“Một thói quen khác cần tránh là uống rượu bia trước khi ra ngoài trời lạnh. Rượu có thể tạo cảm giác nóng lên tạm thời nhưng không giúp cơ thể chống rét, đồng thời tiềm ẩn những ảnh hưởng bất lợi đối với sức khỏe”, bác sĩ Đoàn Dư Mạnh lưu ý.

Bên cạnh việc phòng ngừa, nhận biết sớm các dấu hiệu đột quỵ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Các dấu hiệu đột quỵ thường xuất hiện đột ngột, dễ nhận thấy nhất là khuôn mặt mất cân đối, méo miệng hoặc xệ một bên khi cười, nói chuyện. Người bệnh có thể bị yếu hoặc liệt một bên tay, chân, không thể nâng đồng thời hai tay hoặc giữ tay ở cùng một vị trí. Bên cạnh đó, tình trạng rối loạn ngôn ngữ như nói lắp, nói ngọng, khó diễn đạt thành câu hoàn chỉnh hoặc không hiểu lời người khác cũng là những biểu hiện cảnh báo cần đặc biệt lưu ý.

Khi phát hiện người có biểu hiện nghi ngờ đột quỵ, cần nhanh chóng gọi cấp cứu để được hỗ trợ và đưa người bệnh đến cơ sở y tế có khả năng điều trị đột quỵ. Tuyệt đối không chờ đợi các triệu chứng tự thuyên giảm, bởi thời gian cấp cứu có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả điều trị và khả năng hạn chế di chứng

Đặc biệt, người dân không nên tự ý áp dụng các biện pháp dân gian như chích máu đầu ngón tay, sử dụng thuốc gia truyền hoặc các sản phẩm được quảng cáo có tác dụng điều trị đột quỵ như An cung ngưu hoàng hoàn khi người bệnh có các triệu chứng nghi ngờ.

Thạc sĩ, bác sĩ Trần Quyết Thắng, Trưởng khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông cho biết nỗi lo đột quỵ khiến không ít người tìm mua An cung ngưu hoàng hoàn, thậm chí xem đây như một “thần dược”. Tuy nhiên, việc tin tưởng và sử dụng sản phẩm không rõ nguồn gốc, chưa được kiểm chứng, hoặc sử dụng sản phẩm dù bảo đảm chất lượng nhưng không đúng chỉ định, có thể gây nguy cơ cho sức khỏe và khiến người bệnh bỏ lỡ thời gian vàng cấp cứu.

Đột quỵ có thể để lại những di chứng nặng nề, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được cấp cứu kịp thời. Vì vậy, nâng cao ý thức phòng bệnh, không chủ quan trước những thay đổi của thời tiết và loại bỏ các quan niệm sai lầm trong xử trí đột quỵ là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe cho bản thân và gia đình.