Trục sông Đồng Nai kết nối tam giác phát triển

Một khu vực phát triển đô thị ven sông Đồng Nai trên địa bàn đô thị mới Nhơn Trạch, tỉnh Đồng Nai. Ảnh: Phạm Tùng

Khu vực động lực phát triển

Sông Đồng Nai chảy qua địa phận tỉnh Đồng Nai với chiều dài khoảng 200km, đóng vai trò cung cấp nước cho nông nghiệp, công nghiệp và sinh hoạt, phát triển thủy điện, giao thông đường thủy, du lịch sinh thái, tạo cảnh quan đô thị... Với vị thế đó, cùng với Cảng hàng không quốc tế (sân bay) Long Thành, sông Đồng Nai được tỉnh xác định là tiềm năng, lợi thế, động lực quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế 2 con số trong thời gian tới.

Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Hà đánh giá: Đối với tỉnh Đồng Nai, sông Đồng Nai có vị trí rất quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội. Đặc biệt, với khu vực ven sông Đồng Nai, đây là một trong những không gian còn rất nhiều tiềm năng, nếu được khai thác đúng hướng sẽ đóng góp không nhỏ vào sự phát triển của tỉnh.

Tiến sĩ khoa học, kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn, Chủ tịch NgoViet Architects & Planners (Thành phố Hồ Chí Minh) cho rằng: Tỉnh Đồng Nai có khu vực ven sông Đồng Nai rất nhiều tiềm năng để phát triển chuỗi đô thị ven sông. Chuỗi đô thị này có thể kết hợp với định hướng phát triển thêm chuỗi đô thị ven hồ Trị An. Với những tiềm năng lớn của khu vực ven sông Đồng Nai, địa phương có nhiều điều kiện và cơ hội để phát triển kinh tế ven sông.

Trong định hướng phát triển của tỉnh, hành lang dọc theo sông Đồng Nai được xác định là trục vận tải hàng hải quốc gia, trục vận tải đường thủy nội địa, trục giao thông đường thủy đô thị - nông thôn, tuyến giao thông đường thủy du lịch, liên kết từ hồ Trị An đến ngã ba sông Soài Rạp - Lòng Tàu. Đồng thời đây cũng là trục phát triển đô thị - nông thôn và các khu chức năng chất lượng cao, trục cảnh quan bộ mặt của tỉnh Đồng Nai, trục cung cấp tài nguyên nước, đa dạng sinh học và điều hòa khí hậu cho các tỉnh thuộc lưu vực sông Đồng Nai.

Trong quá trình hiện thực hóa các tiềm năng, lợi thế, động lực phát triển của sông Đồng Nai, thời gian qua, tỉnh Đồng Nai đã mời gọi đầu tư các dự án để khơi thông tiềm năng phát triển kinh tế sông như: chuỗi đô thị - dịch vụ - du lịch ven sông (Dự án Khu đô thị Hiệp Hòa); chuỗi đô thị - dịch vụ - du lịch ven sông Đồng Nai trên địa bàn huyện Long Thành trước đây (Dự án Khu phức hợp đô thị công nghiệp dịch vụ Long Thành), chuỗi đô thị - dịch vụ du lịch ven sông (Khu đô thị tri thức, sinh thái phân khu 6.1 và 6.2 đô thị mới Nhơn Trạch).

Một trong 6 trục phát triển chủ đạo

Trong Quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 của tỉnh Đồng Nai trước đây, hành lang sông Đồng Nai là hành lang phát triển quan trọng bậc nhất của tỉnh, vì sông Đồng Nai thuộc trục hàng hải quốc tế (nhóm 5), quy tụ nhiều tuyến đường thủy nội địa, luồng lạch ăn sâu vào đất liền. Đây cũng là trục cảnh quan đô thị, nông thôn, thiên nhiên, là nét chính của bố cục không gian tỉnh, đồng thời là trục động lực phát triển tuyến đô thị năng động của vùng Đông Nam Bộ. Cùng với đó, sông Đồng Nai cũng là trục thiên nhiên quan trọng để cung cấp nước, điều hòa khí hậu, phát triển năng lượng và chống biến đổi khí hậu, là trục văn hóa tâm linh, lịch sử gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của tỉnh.

Chính vì vậy, hành lang sông Đồng Nai cũng đã được quy hoạch, phân chia thành các phân đoạn để có quy hoạch khai thác phù hợp.

Trong bối cảnh mới, khi tỉnh Đồng Nai sáp nhập với tỉnh Bình Phước trước đây thành tỉnh Đồng Nai mới, hiện nay, tỉnh đang thực hiện lập Đồ án Điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Trong đó, trục sông Đồng Nai tiếp tục được đề xuất trở thành một trong 6 trục chủ đạo thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh.

Theo phương án đề xuất của đơn vị tư vấn, trục sông Đồng Nai được định hình bắt đầu từ đô thị Biên Hòa, đi qua khu vực đô thị Long Thành và kết nối ở điểm cuối tại khu vực đô thị Nhơn Trạch. Như vậy, trục sông Đồng Nai sẽ đóng vai trò kết nối khu vực tam giác phát triển của tỉnh gồm: Biên Hòa - Long Thành - Nhơn Trạch. Về định hướng phát triển, trục sông Đồng Nai sẽ trở thành hành lang phát triển đô thị dọc sông Đồng Nai gắn liền với các dịch vụ cao cấp.

Để khơi thông tiềm năng phát triển trục sông Đồng Nai, trong phương án quy hoạch hạ tầng kết nối trọng điểm, đơn vị tư vấn cũng đề xuất đầu tư xây dựng đại lộ ven sông kết nối từ Biên Hòa đến Nhơn Trạch dọc theo tuyến sông Đồng Nai. Đại lộ này sẽ đóng vai trò là trục chủ đạo cho sự phát triển của các khu đô thị và dịch vụ ven sông.

Phạm Tùng