Từ những vụ án đến cuộc chiến phòng ngừa

Từ những vụ án được phát hiện, xử lý

Gần nửa đêm 23/9/2026, Công an phường Đồng Thuận phát hiện, bắt quả tang Phạm Công Bắc (SN 2000, trú tại thôn Bình Minh, xã Tân Mỹ, tỉnh Quảng Trị) có hành vi tàng trữ trái phép chất ma túy, thu giữ hai viên nén hình tròn màu hồng.

Theo lời khai của Bắc, số ma túy này là hồng phiến, được mua từ Nguyễn Xuân Lộc (SN 1975, trú tại Tổ dân phố Tây Lộc Đại, phường Đồng Thuận). Khám xét khẩn cấp nơi ở của Lộc, lực lượng chức năng thu giữ thêm 129 viên ma túy tổng hợp dạng hồng phiến.

Các đối tượng Phạm Công Bắc (trái) và Nguyễn Xuân Lộc cùng tang vật vụ án.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và ra lệnh tạm giam Phạm Công Bắc về tội “Tàng trữ trái phép chất ma túy” theo khoản 1 Điều 249 Bộ luật Hình sự; đồng thời khởi tố bị can, ra lệnh tạm giam Nguyễn Xuân Lộc về tội “Mua bán trái phép chất ma túy” theo khoản 2 Điều 251 Bộ luật Hình sự.

Vụ việc là một trong những diễn biến mới trong công tác đấu tranh với tội phạm ma túy tại Quảng Trị. Trước đó, trong tháng 9, tại phường Nam Đông Hà, lực lượng chức năng cũng phát hiện một vụ mua bán, tàng trữ trái phép chất ma túy, thu giữ hơn 1.000 viên hồng phiến. Ở Lao Bảo, Hướng Hiệp và các địa bàn giáp biên, nhiều vụ việc liên quan đến tàng trữ, mua bán, tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy cũng được phát hiện, xử lý.

Những vụ án với địa điểm và đối tượng khác nhau cho thấy ma túy không chỉ là vấn đề trên các tuyến đường vận chuyển hay khu vực biên giới. Ngay trong khu dân cư, các hành vi vi phạm liên quan đến ma túy vẫn tiềm ẩn những nguy cơ đối với an ninh, trật tự. Bởi vậy, bên cạnh các biện pháp nghiệp vụ, việc nắm chắc địa bàn, phát huy vai trò của lực lượng cơ sở và sự tham gia của người dân có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa, phát hiện vi phạm.

Khi nguy cơ không dừng lại ở một vụ án

Nếu các vụ tàng trữ, mua bán ma túy cho thấy một khía cạnh của tình hình, trường hợp Trần Viết Chiến (SN 1980, trú tại Tổ dân phố Thuận Phước, phường Đồng Sơn, tỉnh Quảng Trị) lại đặt ra vấn đề khác trong công tác phòng, chống ma túy: quản lý, hỗ trợ người đang điều trị nghiện và ngăn ngừa việc tiếp tục sử dụng trái phép chất ma túy.

Ngày 17/9, trong quá trình kiểm tra định kỳ đối với người đang điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc thay thế Methadone, Công an phường Đồng Sơn tiến hành xét nghiệm nhanh đối với Chiến. Kết quả cho thấy người này dương tính với Morphine.

Làm việc với cơ quan Công an, Chiến khai đã sử dụng ma túy vào khoảng 21h ngày 15/9 tại khu vực nghĩa địa thuộc Tổ dân phố Thuận Phước. Đáng chú ý, Chiến đã được điều trị nghiện bằng thuốc thay thế Methadone tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Quảng Trị từ năm 2021 đến nay.

Công an Quảng Trị tống đạt quyết định khởi tố bị can đối với Trần Viết Chiến.

Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 5/10, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Quảng Trị quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với Trần Viết Chiến về tội “Sử dụng trái phép chất ma túy” để tiếp tục điều tra, xử lý theo quy định pháp luật.

Vụ việc cho thấy công tác quản lý người đang điều trị nghiện cần được thực hiện nghiêm túc, thường xuyên, đồng thời đòi hỏi sự phối hợp giữa lực lượng Công an, cơ sở y tế và gia đình. Việc phát hiện người đang điều trị vẫn sử dụng ma túy là cơ sở để các cơ quan chức năng xem xét, xử lý theo quy định; đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục quan tâm đến quá trình điều trị, hỗ trợ và phòng ngừa nguy cơ tái sử dụng.

Điều cần nhìn nhận là điều trị nghiện không chỉ gói gọn trong việc sử dụng thuốc thay thế, mà còn gắn với quá trình theo dõi, hỗ trợ để người bệnh từng bước ổn định cuộc sống, hạn chế nguy cơ quay lại với ma túy. Do đó, bên cạnh kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm, sự phối hợp của gia đình, cơ sở điều trị và cộng đồng là yếu tố cần thiết để nâng cao hiệu quả phòng ngừa.

Phòng ngừa từ khu dân cư đến trường học

Trao đổi với phóng viên Báo CAND, Thiếu tướng Nguyễn Thanh Liêm, Giám đốc Công an tỉnh Quảng Trị, nhấn mạnh yêu cầu đấu tranh với tội phạm ma túy phải gắn với chủ động phòng ngừa, ngăn chặn nguy cơ ngay từ cơ sở. Đây cũng là hướng tiếp cận đang được lực lượng Công an triển khai tại nhiều địa bàn, từ khu dân cư, cơ sở kinh doanh dịch vụ có điều kiện đến trường học, với trọng tâm là nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân, nhất là thanh thiếu niên.

Đơn cử, đầu tháng 10/2026, tại Trường Tiểu học và THCS Xy, xã A Dơi, Công an xã tổ chức tuyên truyền pháp luật về phòng, chống ma túy cho 642 học sinh cùng 45 cán bộ, giáo viên. Thông qua hình thức tuyên truyền trực quan, sinh động, học sinh được trang bị kiến thức về tác hại của ma túy, nhận diện những nguy cơ và thủ đoạn dụ dỗ, lôi kéo sử dụng trái phép chất ma túy, từ đó nâng cao ý thức tự bảo vệ bản thân.

Công an xã Đông Trạch tuyên truyền, giáo dục kỹ năng nhận diện và phòng, tránh tệ nạn ma túy cho học sinh trên địa bàn.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Thanh Liêm, vào đầu tháng 10/2026, hoạt động tuyên truyền phòng, chống ma túy cũng được Công an các xã, phường triển khai tại nhiều trường học trên địa bàn tỉnh. Không chỉ dừng lại ở môi trường học đường, công tác phòng ngừa còn được đẩy mạnh tại các khu dân cư. Trung tá Trần Thanh Tuấn, Trưởng Công an xã Đông Trạch, cho biết bên cạnh tuyên truyền tại trường học, đơn vị tăng cường phổ biến pháp luật cho người dân và thanh thiếu niên, vận động mọi người nói không với ma túy, không tàng trữ, mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy và không tiếp tay cho các hành vi vi phạm.

Tại phường Đông Hà, công tác phòng ngừa còn hướng đến các cơ sở kinh doanh dịch vụ có điều kiện, trong đó có những địa điểm cần được chú trọng quản lý như karaoke, vũ trường. Thượng tá Hoàng Văn Dũng, Trưởng Công an phường Đông Hà, cho biết đơn vị yêu cầu các cơ sở nâng cao trách nhiệm quản lý, chấp hành nghiêm quy định pháp luật, không để địa điểm kinh doanh bị lợi dụng làm nơi cất giấu, sử dụng hoặc tổ chức các hoạt động liên quan đến ma túy. Việc yêu cầu chủ cơ sở ký cam kết, đồng thời phối hợp cung cấp thông tin khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn, góp phần nâng cao trách nhiệm của các cơ sở trong phòng ngừa, đấu tranh với tệ nạn ma túy ngay từ địa bàn.