Tự soi, tự sửa, tự rèn để xứng đáng là chiến sĩ Biên phòng thời kỳ mới

Ngày 26/7/2026, Ban Chấp hành Trung ương ban hành Quy định số 207-QĐ/TW về những điều đảng viên không được làm, thay thế Quy định số 37-QĐ/TW. Trước đó, Chỉ thị số 07-CT/TW ngày 13/7/2026 của Bộ Chính trị đặt ra yêu cầu chuyển từ “học tập” sang “học tập, thực hành”, từ nhận thức sang hành động, lấy sản phẩm, hiệu quả công việc và sự hài lòng của nhân dân làm thước đo. Nếu 19 điều đảng viên không được làm xác định giới hạn về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và kỷ luật, thì Chỉ thị số 07-CT/TW nhấn mạnh chuyển hóa nhận thức thành hành động, lời nói thành kết quả cụ thể. Hai yêu cầu cùng hướng tới xây dựng người đảng viên biết giữ mình, nghiêm về nguyên tắc, năng động, sáng tạo, có năng lực hoàn thành nhiệm vụ.

Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh tuần tra, bảo vệ biên giới. Ảnh: Đơn vị cung cấp

Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh tuần tra, bảo vệ biên giới. Ảnh: Đơn vị cung cấp

Đối với cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng, yêu cầu ấy càng có ý nghĩa đặc biệt. Trên địa bàn biên giới, biển đảo rộng lớn, nhiều khó khăn, thường xuyên đối mặt với những tình huống phức tạp về chủ quyền, an ninh, trật tự và tội phạm, phẩm chất người cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng được kiểm nghiệm trực tiếp qua từng phiên tuần tra, kiểm soát, mỗi cuộc vận động quần chúng, mỗi quyết định xử lý tình huống và mỗi việc làm vì nhân dân.

Hàng rào để mỗi đảng viên tự giữ mình

Quy định số 207-QĐ/TW tiếp tục xác định 19 điều đảng viên không được làm, đồng thời khẳng định những quy định này không cản trở tinh thần đổi mới, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm vì lợi ích chung, lợi ích quốc gia-dân tộc. Nói cách khác, không được làm không có nghĩa là không được hành động. Kỷ luật của Đảng không ngăn cản sáng tạo, mà giúp mỗi cán bộ, đảng viên biết hành động đúng nguyên tắc, đúng thẩm quyền và vì lợi ích chung. Không được vụ lợi thì càng phải dám làm vì lợi ích chung; không được lạm quyền thì phải dám quyết định và chịu trách nhiệm trong phạm vi chức trách; không được né tránh, đùn đẩy thì phải sẵn sàng nhận và giải quyết việc khó. Không được đưa hoặc phát tán thông tin sai sự thật thì phải chủ động bảo vệ cái đúng, đấu tranh với cái sai. Không được quan liêu, xa rời quần chúng thì phải gần dân, lắng nghe dân, hiểu dân và dựa vào dân để thực hiện nhiệm vụ.

Đối với Bộ đội Biên phòng, một biểu hiện thiếu bản lĩnh, một sơ suất trong bảo vệ bí mật, một quyết định thiếu trách nhiệm hay thái độ quan liêu đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhiệm vụ và niềm tin của nhân dân. Bởi vậy, 19 điều đảng viên không được làm vừa là hàng rào để mỗi đảng viên giữ mình, vừa góp phần bảo vệ uy tín của lực lượng và sức mạnh của nền biên phòng toàn dân, thế trận biên phòng toàn dân.

Điểm nhấn của Chỉ thị 07 là yêu cầu “thực hành”. Học tập tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh phải gắn với trách nhiệm nêu gương, phương pháp làm việc khoa học, dân chủ, gần dân, sát dân, vì dân và được đo bằng chất lượng, hiệu quả công việc. Học tư tưởng Hồ Chí Minh là để củng cố bản lĩnh, đặt lợi ích của Tổ quốc và nhân dân lên trên lợi ích cá nhân. Học đạo đức Hồ Chí Minh là để giữ mình trong sạch, chống chủ nghĩa cá nhân. Học phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh là để sâu sát thực tiễn, dựa vào dân, nói đi đôi với làm, làm việc khoa học, hiệu quả. Với cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng, những yêu cầu ấy phải được thể hiện bằng những việc cụ thể: bám dân, bám địa bàn, nắm chắc tình hình, quản lý chặt chẽ biên giới, xử lý đúng pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của nhân dân, chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa các nguy cơ mất an ninh, trật tự.

Vì thế, cần biến 19 điều đảng viên không được làm trở thành những chuẩn mực phải thực hiện. Không quan liêu phải chuyển thành gần dân, sát dân; không vụ lợi, không tham nhũng, không lãng phí phải chuyển thành cần, kiệm, liêm, chính; không cục bộ, bè phái phải chuyển thành đoàn kết, kỷ luật, trách nhiệm; không làm lộ bí mật phải chuyển thành ý thức bảo mật thường trực; không phát tán thông tin sai sự thật phải chuyển thành kỷ luật phát ngôn, trách nhiệm trên không gian mạng; không né tránh trách nhiệm phải chuyển thành dám nhận việc khó, dám quyết định, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung. Mỗi hành động của cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng ở biên giới đều tác động đến hình ảnh của Đảng, Nhà nước và Quân đội trước nhân dân. Một cán bộ tận tụy, công tâm sẽ củng cố niềm tin; một biểu hiện quan liêu, nhũng nhiễu có thể làm tổn thương niềm tin. Vì vậy, đạo đức của cán bộ, đảng viên Biên phòng cũng là một thành tố tạo nên sức mạnh bảo vệ biên giới.

Gần dân là phương pháp bảo vệ biên giới

Biên giới rộng, địa hình phức tạp, lực lượng chuyên trách không thể một mình nắm chắc mọi diễn biến. Muốn quản lý, bảo vệ biên giới vững chắc phải dựa vào dân, phát huy vai trò của đồng bào các dân tộc, xây dựng "thế trận lòng dân", thế trận biên phòng toàn dân. Vì vậy, học Bác phải thể hiện bằng việc đến với dân khi dân cần, nghe dân nói, hiểu phong tục, tập quán, tôn trọng văn hóa, giải quyết kiến nghị chính đáng, giúp dân ổn định cuộc sống và cùng nhân dân bảo vệ đường biên, cột mốc. Khi dân hiểu, dân tin, dân đồng hành, biên giới được bảo vệ bằng sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và nhân dân.

Tinh thần ấy đặc biệt cần thiết trong quản lý, bảo vệ biên giới, đấu tranh phòng, chống tội phạm, kiểm soát xuất nhập cảnh, cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số và xử lý các tình huống phát sinh. Người cán bộ Biên phòng phải quyết đoán nhưng không nóng vội; sáng tạo nhưng không tùy tiện; linh hoạt nhưng không buông lỏng nguyên tắc; nhân văn nhưng kiên quyết với vi phạm pháp luật.

Trong môi trường quân sự, nêu gương có sức lan tỏa trực tiếp. Cán bộ yêu cầu chiến sĩ chấp hành kỷ luật thì bản thân phải mẫu mực; yêu cầu cấp dưới bám địa bàn thì bản thân phải sâu sát cơ sở; yêu cầu chiến sĩ gần dân thì bản thân phải trọng dân, hiểu dân; yêu cầu cấp dưới dám nhận nhiệm vụ thì bản thân phải dám nhận việc khó.

Do đó, cán bộ chủ trì các cấp trong Bộ đội Biên phòng phải đi đầu trong tự soi, tự sửa; chấp hành kỷ luật; nhận trách nhiệm; chống tiêu cực, lãng phí; gần dân và bảo vệ dân. Người chỉ huy trong sạch, công tâm, sâu sát, nói đi đôi với làm chính là bài học trực quan, thuyết phục nhất về học tập và thực hành theo Bác.

Biến 19 điều đảng viên không được làm thành những lần tự soi

Để quy định của Đảng trở thành sức mạnh tự giác, mỗi cán bộ, đảng viên Biên phòng cần thường xuyên tự hỏi: Mình có giữ vững bản lĩnh chính trị, chấp hành nghiêm nguyên tắc tổ chức Đảng và kỷ luật Quân đội không? Có biểu hiện chủ nghĩa cá nhân, vụ lợi, cục bộ, quan liêu, xa dân không? Có trung thực trong báo cáo, giữ nghiêm bí mật, sử dụng mạng xã hội đúng quy định không? Có dám bảo vệ cái đúng, đấu tranh với cái sai không; có né tránh, đùn đẩy trách nhiệm không; có thực sự nêu gương hay không? Quan trọng hơn, phải tự hỏi: Việc mình làm hôm nay có góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia; giữ gìn cuộc sống bình yên của nhân dân; xây dựng đơn vị vững mạnh và củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và Quân đội hay không?

Khi những câu hỏi ấy được đặt ra thường xuyên, 19 điều đảng viên không được làm sẽ không chỉ là những điều cấm trên giấy mà trở thành hàng rào tự giữ, tấm gương tự soi và cơ chế tự kiểm soát từ bên trong. Không vi phạm là yêu cầu tối thiểu; tự giác tu dưỡng là yêu cầu thường xuyên; dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm là yêu cầu của hành động. Để thực sự phát huy vai trò tiên phong, gương mẫu, người đảng viên phải được nhân dân tin yêu, đồng đội tín nhiệm và hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Đối với cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng, thực hiện 19 điều đảng viên không được làm gắn với Chỉ thị 07 phải hướng tới xây dựng người cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng, năng lực công tác tốt, kỷ luật nghiêm, gần dân và hết lòng vì dân. Bởi biên giới không chỉ được bảo vệ bằng cột mốc, đường tuần tra, trang bị và sức mạnh của lực lượng chuyên trách, mà còn bằng niềm tin của nhân dân. Mỗi cán bộ, đảng viên giữ mình trong sạch là giữ uy tín của lực lượng; tận tụy với dân là củng cố "thế trận lòng dân"; dám nhận nhiệm vụ khó là nâng cao sức mạnh chiến đấu; nghiêm túc tự soi, tự sửa là góp phần xây dựng tổ chức Đảng trong sạch, vững mạnh.

Thước đo của việc học tập, thực hành theo Bác cuối cùng vẫn nằm ở hành động: khi biên giới có tình huống có dám nhận nhiệm vụ; khi nhân dân gặp khó khăn có kịp thời giúp dân; khi cái đúng bị thách thức có dám bảo vệ; khi lợi ích cá nhân đứng trước lợi ích chung, có biết lựa chọn Tổ quốc, nhân dân; khi có khuyết điểm, có dám nhận trách nhiệm hay không. Đó là cách thiết thực để biến 19 điều đảng viên không được làm trở thành hàng rào tự giữ mình, tấm gương tự soi, chuẩn mực tự sửa và động lực hành động; để tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh hiện diện trong từng việc làm của cán bộ, đảng viên Bộ đội Biên phòng, góp phần quản lý, bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia, giữ vững cuộc sống bình yên của nhân dân, xây dựng biên giới hòa bình, hữu nghị, hợp tác và phát triển.

Thiếu tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Sáu, Phó Viện trưởng Viện Chiến lược và Lịch sử quốc phòng Việt Nam

Nguồn Biên Phòng: https://bienphong.com.vn/tu-soi-tu-sua-tu-ren-de-xung-dang-la-chien-si-bien-phong-thoi-ky-moi-post507644.html