Từ tiếp viên hàng không đến 'Tây Thi bán cua' nổi tiếng Trung Quốc

Chen về quê bán cua, hút nhiều khách online nhờ các video trên trang cá nhân. Ảnh: Douyin.

Xuất hiện trong một video trên trang cá nhân có hàng trăm nghìn người theo dõi, cô gái họ Chen (tỉnh Chiết Giang, Trung Quốc) vừa giới thiệu chất lượng những con cua tươi ngon ở quầy hàng gia đình, vừa thoăn thoắt buộc càng, đóng thùng để gửi cho khách.

Nhìn cô gái ăn mặc giản dị, quần áo lấm lem nước biển, không nhiều người biết Chen từng làm tiếp viên hàng không, quen với những giờ làm việc ở độ cao hàng nghìn m. Sau 12 năm, cô khiến nhiều người bất ngờ khi quyết định nghỉ việc để trở về hỗ trợ gia đình kinh doanh.

Lựa chọn của Chen phản ánh một hiện tượng đáng chú ý tại Trung Quốc, khi ngày càng nhiều người trẻ chọn rời công việc ở thành phố, trở về quê nhà để tham gia kinh doanh nông sản, đặc sản hoặc phát triển hoạt động bán hàng trực tuyến.

Rẽ hướng

Một trong những yếu tố chính khiến Chen đưa ra quyết định về thành phố ven biển Ninh Ba là gia đình. Theo Sina, việc buôn bán của mẹ cô phát triển mạnh song thiếu nhân lực, thôi thúc cô rẽ hướng.

Rời xa bộ đồng phục chỉn chu, gương mặt trang điểm kỹ lưỡng, Chen không mất nhiều thời gian để làm quen với công việc kinh doanh ở nhà. Thậm chí, cô tận dụng kỹ năng giao tiếp, diễn đạt tích lũy trong thời gian làm tiếp viên để vận hành tài khoản video ngắn, giới thiệu cua và tiếp cận khách hàng trực tuyến.

Nhờ mạng xã hội, công việc kinh doanh của Chen ở quê nhà ngày càng thuận lợi. Ảnh: Douyin.

Theo Đài Truyền hình Chiết Giang, tài khoản của cô thu hút hơn 200.000 người theo dõi tính đến cuối tháng 9. Nhờ vẻ ngoài sáng, cựu tiếp viên hàng không còn được nhiều người ưu ái gọi là "Tây Thi bán cua" hay "Tây Thi cua xanh".

Nhờ con gái, việc kinh doanh của gia đình Chen thêm khởi sắc, được nhiều kênh truyền thông địa phương đưa tin. Đặc biệt dịp lễ Trung thu vừa qua, khi nhu cầu mua cua làm quà tăng lên, cửa hàng ghi nhận doanh thu có ngày vượt 100.000 nhân dân tệ (khoảng 386 triệu đồng).

Tuy nhiên, đơn hàng tăng cũng kéo theo áp lực về nguồn cung: lượng cua chất lượng cao không đủ đáp ứng nhu cầu, trong khi cửa hàng phải liên tục phân loại, đóng gói và gửi hàng. Đối mặt với tình trạng này, Chen không chọn cách hạ tiêu chuẩn để đáp ứng mọi đơn đặt mua.

"Thà nhận ít đơn hơn, cũng không thể gửi cua chất lượng kém cho khách hàng", cô nói trong một video.

Yang Yanxi (sinh năm 1999) cũng là trường hợp tương tự Chen. Hồi tháng 6, Yang từng gây chú ý với câu chuyện nghỉ việc tiếp viên hàng không ở Thượng Hải, về quê nhà Hắc Long Giang làm quản lý một trang trại nuôi lợn của người quen. Trong các video trên kênh 1,2 triệu người theo dõi, cô tự tay chuẩn bị thức ăn, tắm cho lợn và dọn dẹp chuồng trại.

Yang thừa nhận mỗi ngày đều đau lưng, quần áo ám mùi phân lợn nhưng đổi lại, cô thấy cuộc sống dễ thở hơn nhiều, một phần vì được ở gần bố mẹ, một phần vì thu nhập từ việc nuôi lợn cũng không tệ.

Yang Yanxi về quê nuôi lợn sau nhiều năm làm tiếp viên hàng không. Ảnh: Weibo.

Tìm cơ hội mới ở nông thôn

Năm 2025, The Paper công bố kết quả khảo sát xu hướng thanh niên đến nông thôn do Đại học Giao thông Thượng Hải phối hợp một số đại học khác thực hiện. Khảo sát thu thập 1.282 phiếu hợp lệ tại 27 tỉnh thành Trung Quốc, cùng 114 cuộc phỏng vấn chuyên sâu và 59 cuộc phỏng vấn đại diện thôn, làng.

Theo đó, độ tuổi trung bình của những người trẻ chuyển về nông thôn sinh sống và lập nghiệp là 35. Phần lớn thuộc nhóm sinh năm 1980-1995, trong đó thế hệ 8X chiếm 31,2%, thế hệ 9X chiếm 33,6% và thế hệ sinh sau năm 2000 chiếm 9%.

Nhóm này có lợi thế đáng kể về trải nghiệm sống tại đô thị và trình độ học vấn: 70,1% từng sống ở thành phố 5 năm trở lên, 41,9% có trình độ đại học trở lên và 27,1% có hộ khẩu đô thị. Nghề nghiệp của họ trước khi về nông thôn khá đa dạng, gồm 20,1% là công chức, viên chức, 23,9% làm việc tại doanh nghiệp và 35,3% là lao động tự do.

Theo The Paper, khác với trước đây, nhiều người trẻ không còn xem nông thôn là nơi để rút lui khỏi cuộc sống đô thị, mà coi đây là điểm khởi đầu mới cho sự nghiệp và cuộc sống. Những người trẻ này tạo dựng các lộ trình di chuyển đa dạng giữa quê gốc, thành phố và nông thôn, qua đó từng bước góp phần tái định hình cấu trúc xã hội giữa đô thị và nông thôn.

Một chàng trai sinh sau năm 2000 lập nghiệp nhờ nuôi ve ở Hồ Châu, Chiết Giang. Ảnh: The Paper.

Về mặt địa lý, phần lớn họ rời các thành phố phát triển như Quảng Đông, Bắc Kinh, Thượng Hải và Giang Tô để đến các làng quê tại Hà Nam, Hồ Nam, Cam Túc, Vân Nam.

Nhóm người trẻ về nông thôn cũng được chia thành 3 nhóm điển hình: Nơi sinh trùng với nơi về sinh sống (chiếm 51,9%, phần lớn là người trở về quê hương, có lợi thế nhờ mạng lưới quen thuộc tại địa phương); Sinh ra ở thành phố, lần đầu chuyển về nông thôn (43,2%, cần xây dựng lại các mối liên kết xã hội trong môi trường xa lạ); Nơi sinh khác với nơi chuyển đến sinh sống (4,9%, trải qua nhiều lần dịch chuyển địa lý, có khả năng thích nghi cao nhưng ít có chỗ dựa về nguồn lực).

Động lực trở về không chỉ nằm ở cơ hội kiếm sống. Cũng trong khảo sát nói trên, 71,6% người tham gia đồng tình rằng cuộc sống ở nông thôn có ý nghĩa hơn. Nhóm nghiên cứu cũng ghi nhận nhiều người đánh giá cao môi trường tự nhiên, nhịp sống chậm và khả năng gắn bó với gia đình.

Bên cạnh đó, với một bộ phận người trẻ, quê nhà cũng mở ra cơ hội kinh doanh mà trước đây khó tiếp cận. Thương mại điện tử và các nền tảng video ngắn giúp người bán quảng bá đặc sản vượt khỏi phạm vi địa phương. Trong khi đó, kỹ năng quản lý, tiếp thị và vận hành tích lũy ở thành phố có thể được ứng dụng vào các mô hình kinh doanh tại quê.