Văn hóa đèn lồng Trung Thu - động lực mới cho du lịch Hong Kong

Người dân đến mua và ngắm đèn lồng tại chợ Đại Kiều (Tai Kiu Market) thuộc khu Nguyên Lãng. Ảnh: Lê Anh/PV TTXVN tại Hong Kong, Trung Quốc

Từ các khu chợ truyền thống lâu đời đến những con phố hiện đại, nét đẹp văn hóa đèn lồng không chỉ làm sống lại không khí lễ hội cổ truyền, mà còn tạo nên một không gian di sản đầy cuốn hút, thu hút đông đảo người dân địa phương và du khách quốc tế.

Theo phóng viên TTXVN tại Hong Kong, rước đèn lồng từ lâu đã trở thành tập tục ăn sâu vào đời sống tinh thần của người dân Hong Kong. Người dân nơi đây coi đèn lồng là biểu tượng của sự may mắn, bình an cho gia đình, còn ánh sáng đèn lồng thể hiện sự sum họp và hướng về những điều tốt đẹp.

Nhắc đến văn hóa thưởng đèn dịp Trung Thu ở Hong Kong, rất nhiều người sẽ nói đến “Phố đèn lồng” - một con hẻm nhỏ hẹp nhưng vô cùng đặc biệt nằm sâu bên trong chợ Đại Kiều thuộc khu Nguyên Lãng.

Vào mỗi mùa lễ hội, hơn 1.000 chiếc đèn lồng thủ công đủ mọi hình dáng, sắc màu được treo cao, lấp đầy tầm mắt của người qua lại. Nhìn từ xa, con hẻm chật hẹp như biến thành một "dòng sông ánh sáng" lung linh huyền ảo. Điều kỳ diệu là không gian rực rỡ này chỉ xuất hiện "giới hạn" đúng một lần trong năm rồi lặng lẽ thu dọn sau mùa lễ hội, trở thành một phần ký ức lễ hội đầy hoài niệm của người dân xứ Cảng Thơm lẫn du khách quốc tế.

Khởi nguồn tạo nên "dòng sông ánh sáng" ấy là cửa hàng hương đèn, vàng mã Kwun Heung Hong. Mở cửa từ năm 1984, tiệm vốn chỉ bán đồ thờ cúng hằng ngày. Chồng của chủ tiệm - bà Hoàng Kiện Đệ - là nghệ nhân làm đồ giấy thủ công truyền thống, trong khi con trai lớn của ông bà lại đam mê thiết kế đương đại.

Hơn 10 năm trước, bà Hoàng Kiện Đệ nhập thử một lô đèn lồng khung tre dán giấy kính cổ truyền về treo kín trước cửa tiệm để bán tết. Thấy cảnh tượng rực rỡ hiếm có, người dân đi chợ qua đây đã hóm hỉnh nói đùa rằng nhiều đèn lồng như vậy thì nên gọi luôn là "Phố đèn lồng". Lời ví von mộc mạc ấy vô tình đưa con hẻm nhỏ này trở thành một điểm đến di sản nổi tiếng khắp Hong Kong.

Chia sẻ về cơ duyên giữ nghề, bà Hoàng Kiện Đệ cho biết mỗi mùa Trung Thu về, lượng khách đổ về cửa hàng rất đông để chọn mua đèn lồng và chụp ảnh kỷ niệm. Gia đình bà luôn tự nhắc nhở phải quyết tâm giữ gìn bằng được nghề làm đèn lồng truyền thống, bởi đây chính là khởi nghiệp tạo nên thương hiệu của gia đình.

Người dân đến mua và ngắm đèn lồng tại chợ Đại Kiều (Tai Kiu Market) thuộc khu Nguyên Lãng. Ảnh: Lê Anh/PV TTXVN tại Hong Kong, Trung Quốc

Sự cuốn hút của Phố đèn lồng Đại Kiều nằm ở chỗ không chỉ lưu giữ bản sắc cổ truyền mà còn liên tục cập nhật hơi thở thời đại. Theo chủ tiệm Kwun Heung Hong, bí quyết thu hút khách hàng ở mọi lứa tuổi nằm ở sự kết hợp nhịp nhàng giữa hai thế hệ trong gia đình. Bà giải thích rằng những khách hàng lớn tuổi thường mang tâm lý hoài niệm, thích các kiểu dáng cổ truyền làm bằng giấy bóng kính như hình quả khế, ngôi sao hay cá chép - vốn là những sản phẩm do chính tay chồng bà tỉ mẩn chế tác.

Trong khi đó, giới trẻ lại chuộng những tạo hình mới mẻ, hiện đại do người con trai lớn tự tay thiết kế. Việc sản xuất song hành cả mẫu mã truyền thống lẫn hiện đại giúp mọi lứa tuổi khi đến đây đều có thể tìm thấy niềm vui cho riêng mình. Giá mỗi chiếc đèn lồng dao động từ vài chục đến vài trăm đô la Hong Kong tùy kích thước và độ cầu kỳ. Bên cạnh giấy nhăn và giấy kính truyền thống, tiệm còn kết hợp nhiều loại vải gấm hoa văn độc đáo với số lượng giới hạn để đảm bảo độ tinh xảo.

Không riêng chợ Đại Kiều, sắc màu Trung Thu còn lan tỏa rực rỡ tại nhiều không gian văn hóa đặc sắc khác trên toàn Hong Kong. Ví dụ như, phố Phúc Vinh tại khu Sham Shui Po - thường được biết đến với tên gọi "Phố Đồ chơi", khoác lên mình diện mạo rực rỡ với hàng nghìn mẫu đèn lồng từ giấy gấp thủ công đến đèn điện tử phát nhạc. Phố Fuk Wing cùng chợ Đại Kiều đã được Cục Phát triển Du lịch Hong Kong (HKTB) chính thức xếp vào danh sách những điểm đến trải nghiệm văn hóa hàng đầu cho du khách.

Phố Lee Tung tại khu Wan Chai - con phố rợp bóng cây dài 200m nổi bật với hơn 800 chiếc đèn lồng đỏ cùng đèn cung đình ngũ sắc mang phong cách nghệ thuật cắt giấy. Đêm Rằm Trung Thu, nơi đây còn bùng nổ với màn diễu hành rồng lửa bằng đèn LED dài 18m, hòa quyện giữa di sản phi vật thể và công nghệ ánh sáng hiện đại.

Quần thể di tích Nhà Xanh - khởi nguồn từ ý tưởng ấm áp nhằm kết nối cộng đồng thời đại dịch COVID-19, năm nay đánh dấu năm thứ 5 liên tiếp khu di tích Nhà Xanh thắp sáng không gian với hơn 700 đèn lồng vẽ tay kéo dài dọc theo phố Stone Nullah Street.

Đặc biệt, tại Công viên Victoria trên đảo Hong Kong còn có Lễ hội Trung Thu quốc tế" quy mô lớn lần đầu tiên được tổ chức với hơn 3.000 chiếc đèn lồng đến từ 20 quốc gia và vùng lãnh thổ cùng hơn 1.000 chiếc đèn lồng thủ công truyền thống Hong Kong với gần 20 kiểu dáng kinh điển như thỏ ngọc, quả khế, cá vàng và hoa sen tạo nên khung cảnh rực rỡ, lung linh khắp thành phố.

Các em bé thích thú được đi chọn đèn lồng. Ảnh: Lê Anh/PV TTXVN tại Hong Kong, Trung Quốc

Theo nghệ nhân làm đồ giấy Mạo Trác Kỳ, đèn lồng khởi nguồn là vật dụng sinh hoạt thiết thực - "dùng lồng chao để giữ ngọn lửa không bị gió thổi tắt" - trước khi trở thành biểu tượng của tâm linh và nghệ thuật trang trí lễ hội. Mỗi hình dáng đèn lồng đều mang một lời chúc: quả khế biểu tượng cho sao trời tỏa sáng, cá chép gửi gắm ước mong "quanh năm dư dả”.

Với nhiều thế hệ người dân Hong Kong, ánh nến lung linh đêm Trung Thu còn thắp lại ký ức tuổi thơ nghèo khó - những ngày tháng thiếu thốn chỉ có chiếc đèn lồng tự chế từ lon sữa bột đục lỗ nhưng vẫn tràn ngập niềm vui đoàn viên.

Những con phố đèn lồng không chỉ thắp sáng ký ức đoàn viên của người dân xứ Cảng thơm, mà nét đẹp văn hóa truyền thống này cùng hàng loạt chương trình kích cầu mua sắm - ẩm thực hấp dẫn, đang được chính quyền đặc khu kỳ vọng sẽ biến sức hút văn hóa thành động lực mạnh mẽ thúc đẩy phát triển ngành du lịch và kinh tế Hong Kong.