Vì sao người Việt thường lì xì cho nhau vào dịp cuối năm?

Từ những ngôi làng xưa đến đô thị hiện đại, phong tục lì xì cuối năm luôn hiện diện như một nghi thức thiêng liêng của Tết Việt. Không chỉ mang ý nghĩa may mắn, phong bao đỏ còn phản ánh nếp sống trọng gia đình, trọng lời chúc và sự thiện lành.

Giữa nhịp sống hiện đại với vô vàn thay đổi, có những phong tục vẫn tồn tại như một sợi dây bền bỉ nối quá khứ với hiện tại. Lì xì cuối năm chính là một trong những nét đẹp như vậy. Dù giá trị vật chất trong phong bao có thể thay đổi theo từng thời kỳ, nhưng ý nghĩa tinh thần phía sau lại vẫn vẹn nguyên, được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác. Điều gì khiến người Việt trân trọng và duy trì tục lì xì suốt nhiều thế hệ như vậy?

Lì xì cuối năm là nét đẹp văn hóa không thể thay thế của người Việt (Ảnh minh họa/ Nguồn: Internet)

Phong tục nhỏ chứa đựng ý nghĩa lớn trong văn hóa Việt

Phong tục lì xì không phải là điều mới mẻ trong đời sống người Việt. Từ bao đời nay, hình ảnh những phong bao đỏ xuất hiện vào thời điểm cuối năm hoặc những ngày đầu xuân đã gắn liền với cảm giác hân hoan, may mắn và khởi đầu tốt lành. Dù sống ở nông thôn hay thành thị, dù giàu có hay bình dị, người Việt vẫn dành những phong bao nho nhỏ để gửi tặng nhau như một lời chúc bình an, tài lộc.

Cái hay của phong tục này nằm ở chỗ nó không quá nặng về giá trị vật chất. Một trẻ nhỏ có thể vui sướng trước phong bao vài chục nghìn, người lớn có thể xúc động khi nhận được phong bao nhỏ từ con cháu hoặc người thân. Điều đáng quý là tấm lòng và lời chúc được gửi gắm bên trong. Khi xã hội thay đổi, mức sống nâng cao, giá trị phong bao có thể khác đi, nhưng ý nghĩa của nó vẫn không hề mất đi. Đó là lý do lì xì trở thành một phần quan trọng trong văn hóa cuối năm và Tết Việt.

Nguồn gốc của lì xì và hành trình gắn kết qua thời gian

Nhiều tài liệu cho rằng tục lì xì có nguồn gốc từ Trung Hoa với ý nghĩa ban đầu là “tiền tuổi mới” tiền dành tặng trẻ em nhằm xua đuổi điều xấu, mong chúng lớn lên bình an, khỏe mạnh. Trải qua hàng trăm năm giao thoa và biến đổi, phong tục này khi đến Việt Nam đã mang hơi thở riêng, phù hợp với nếp sống, tín ngưỡng và văn hóa bản địa.

Người Việt coi thời điểm cuối năm là giai đoạn quan trọng để tổng kết, khép lại những điều chưa trọn vẹn và chuẩn bị đón một năm mới với nhiều hi vọng. Chính vì vậy, lì xì không đơn thuần là món quà, mà là biểu tượng của khởi đầu thuận lợi.

Ý nghĩa này càng được củng cố khi người Việt quan niệm rằng: “Đầu xuôi, đuôi lọt”. Một lời chúc tốt đẹp hay một khoản tiền nhỏ vào cuối năm có thể mang ý nghĩa tượng trưng cho cả một hành trình hanh thông trong tương lai. Vì thế, dù trải qua chiến tranh, khó khăn hay thời kỳ kinh tế biến động, phong tục lì xì vẫn được duy trì như một nghi thức mang may mắn cho gia đình.

Ảnh minh họa/ Nguồn: Internet

Vì sao người Việt trân trọng truyền thống lì xì cuối năm?

Lì xì gìn giữ sự gắn kết gia đình - điều cốt lõi trong văn hóa Việt

Trong văn hóa Á Đông nói chung và Việt Nam nói riêng, gia đình luôn là trung tâm. Tết và thời điểm cuối năm là dịp sum họp, đoàn tụ. Lì xì trở thành một cách thể hiện sự quan tâm, tri ân và chia sẻ trong gia đình.

- Người lớn lì xì trẻ nhỏ để chúc sự ngoan ngoãn, khỏe mạnh.

- Con cháu lì xì cho ông bà, cha mẹ như lời chúc bình an và trường thọ.

- Anh chị em lì xì cho nhau để cầu mong công việc thuận lợi, gia đạo êm ấm.

Ngay cả những gia đình ở xa, chỉ cần một phong bao gửi từ phương xa về, cũng đủ để kết nối tình thân. Điều đó khiến tục lì xì không thể mất đi, vì nó thuộc về nền tảng tinh thần lâu đời của người Việt.

Lời chúc ẩn sau phong bao, giá trị không thể thay thế bằng vật chất

Điều đặc biệt của phong tục lì xì là giá trị vật chất chỉ đóng vai trò rất nhỏ. Tấm bao lì xì, màu đỏ tượng trưng cho may mắn, lời chúc được gửi gắm phía sau mới là điều quan trọng.

Một phong bao ít tiền nhưng kèm theo lời nhắn chân thành luôn mang lại niềm vui nhiều hơn một khoản tiền lớn nhưng vô cảm. Bởi vậy, dù xã hội phát triển, người Việt vẫn dùng lì xì như một cách để lan tỏa sự tích cực và thiện lành.

Thói quen văn hóa từ nhỏ và truyền qua nhiều thế hệ

Hầu hết người Việt đều lớn lên với ký ức cầm phong bao đỏ mỗi dịp cuối năm. Niềm vui đó in sâu vào tuổi thơ và trở thành một phần của cảm xúc Tết. Khi trưởng thành, người ta lại đem niềm vui ấy trao lại cho thế hệ sau.

Chính quá trình tiếp nối tự nhiên này khiến phong tục lì xì không chỉ tồn tại, mà còn lan tỏa theo từng thế hệ như một phần của ký ức tập thể.

Phong tục thích ứng linh hoạt với thời đại

Điều khiến truyền thống tồn tại không phải sự bất biến, mà chính là khả năng thích ứng.

Ngày xưa chỉ có phong bao giấy đỏ. Nay người Việt có thêm lựa chọn lì xì qua ví điện tử, ngân hàng số, hoặc gửi lời chúc qua các ứng dụng. Dù cách thực hiện khác nhau, tinh thần trao may mắn vẫn giữ nguyên.

Không ít người lớn tuổi ban đầu e dè với công nghệ, nhưng khi thấy con cháu vui vẻ nhận những phong bao điện tử, họ cũng dần chấp nhận và sử dụng. Cách thích ứng linh hoạt này giúp tục lì xì không bị mai một, mà còn trở nên gần gũi hơn trong thời đại số.

Lì xì cuối năm - nét đẹp lan tỏa niềm vui và may mắn

Điều làm phong tục này đặc biệt là dù giá trị nhỏ hay lớn đều mang một thông điệp chung: chúc nhau may mắn, bình an và hạnh phúc.

Phong bao cuối năm có thể khiến không khí cả gia đình ấm lại, mang nụ cười đến từng người. Trong môi trường công sở, lì xì giữa đồng nghiệp tạo sự thân tình. Trong cộng đồng, những phong bao dành cho người khó khăn mang ý nghĩa sẻ chia, giúp họ cảm thấy được quan tâm khi năm mới đến gần. Cũng nhờ vậy, lì xì trở thành thói quen đẹp, giúp năm cũ khép lại nhẹ nhàng hơn và năm mới mở ra với tinh thần lạc quan.

Giữa thời đại mà nhiều thói quen truyền thống bị thay đổi hoặc mất dần, tục lì xì vẫn tồn tại như một điều hiển nhiên. Điều này chứng minh rằng giá trị tinh thần trong phong bao đỏ đủ mạnh để vượt qua thời gian. Đó là nét đẹp biểu trưng cho sự trân trọng, gắn kết và lòng nhân ái của người Việt. Dù cách trao thay đổi, dù xã hội hiện đại đến đâu, lì xì vẫn là món quà “nhỏ mà không hề nhỏ” món quà của niềm tin, của sự lạc quan và của một năm mới tốt đẹp.

Hoàng Ly