Việt Nam nghiên cứu thí điểm hệ thống truy vết, thu hồi tiền lừa đảo
Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đang nghiên cứu thí điểm hệ thống tra soát, truy vết dòng tiền liên quan đến các vụ lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng, nhằm nâng cao khả năng phát hiện, ngăn chặn và thu hồi tiền cho nạn nhân.
Thông tin về việc nghiên cứu thí điểm hệ thống truy vết, thu hồi tiền lừa đảo được Đại tá Nguyễn Bá Sơn - Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an, chia sẻ tại Diễn đàn An ninh Tài chính số Việt Nam 2026, diễn ra ngày 6-11 tại TP. Hồ Chí Minh.
Ảnh minh họa: Internet
Theo Đại tá Nguyễn Bá Sơn, Bộ Công an đã làm việc với Ngân hàng Nhà nước để trao đổi về kế hoạch thí điểm hệ thống. Giải pháp hướng đến xác định tài khoản tiếp nhận tiền, theo dõi quá trình luân chuyển, phối hợp phong tỏa và thu hồi tài sản khi có căn cứ pháp lý.
Việc nghiên cứu hệ thống xuất phát từ thực tế tội phạm công nghệ cao thường chuyển tiền qua nhiều tài khoản, chia nhỏ giao dịch hoặc chuyển đổi sang tài sản mã hóa nhằm che giấu nguồn gốc, gây khó khăn cho công tác điều tra và thu hồi tài sản.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng ghi nhận gần 1.000 vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng, với thiệt hại lên đến hàng nghìn tỷ đồng. Đáng chú ý, hệ thống giám sát của Ngân hàng Nhà nước, kết nối với gần 100 tổ chức tài chính, đã ghi nhận hơn 668.000 tài khoản ngân hàng, ví điện tử có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Các ngân hàng cũng phát đi hàng triệu cảnh báo và phối hợp thu hồi hoặc tạm dừng hàng nghìn tỷ đồng dòng tiền liên quan đến hoạt động tội phạm mạng.
Tại diễn đàn, các chuyên gia nhận định sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) đang khiến thủ đoạn lừa đảo ngày càng tinh vi. Các đối tượng lợi dụng công nghệ giả mạo hình ảnh, giọng nói (Deepfake, DeepVoice) để giả danh người thân, cán bộ cơ quan chức năng hoặc nhân viên ngân hàng, dụ dỗ nạn nhân chuyển tiền.
Để ứng phó, các chuyên gia đề xuất tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa ngân hàng và cơ quan chức năng; ứng dụng công nghệ phân tích giao dịch bất thường theo thời gian thực, đồng thời xây dựng cơ chế cảnh báo, tạm dừng giao dịch có dấu hiệu rủi ro và hỗ trợ khách hàng khóa tài khoản khẩn cấp.
Cơ quan chức năng khuyến cáo khi phát hiện bị lừa đảo, người dân cần nhanh chóng liên hệ ngân hàng để yêu cầu hỗ trợ ngăn chặn giao dịch, đồng thời trình báo cơ quan công an gần nhất.
