Vụ cựu Cục trưởng nhận hối lộ 43 tỷ đồng: Những phong bì rõ tên lãnh đạo

Có "bật đèn xanh", bỏ qua lỗi để cấp chứng nhận GMP

Trong vụ án Đưa, Nhận hối lộ xảy ra tại Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế), cựu Cục trưởng Nguyễn Thanh Phong không chỉ bị cáo buộc sai phạm trong cấp phép giấy chứng nhận thực phẩm mà còn liên quan đến việc "bật đèn xanh" cấp giấy chứng nhận GMP (Thực hành tốt sản xuất) cho doanh nghiệp dù tồn tại nhiều lỗi.

Cụ thể, ông Nguyễn Thanh Phong bị cáo buộc có sai phạm trong việc cấp giấy chứng nhận GMP (Thực hành tốt sản xuất) cho nhà máy của Nguyễn Năng Mạnh - Chủ tịch HĐQT Công ty CP MediUSA (bị can trong vụ án khác). Việc cấp GMP bị cho là nhằm tạo điều kiện bỏ qua các lỗi trong quá trình thẩm định, hậu kiểm.

Ông Nguyễn Thanh Phong tại phiên tòa.

Tại phiên tòa, ông Phong cho rằng bản thân không chịu trách nhiệm đối với nội dung này.

"Giấy chứng nhận GMP tôi không ký và không biết sai ở chỗ nào. Nội dung này chưa thấy được làm rõ. Tôi cũng chưa thấy làm rõ không đủ điều kiện ở chỗ nào?", bị cáo Phong trình bày.

Cựu Cục trưởng cho rằng, trong cáo trạng cũng như phần xét hỏi tại tòa chưa làm rõ các nội dung nêu trên và đề nghị luật sư tiếp tục làm rõ ở phần tranh luận.

Bào chữa cho bị cáo Phong, luật sư cho rằng mặc dù thân chủ có hành vi nhận tiền "cảm ơn" từ doanh nghiệp thông qua cấp dưới, song việc này "không xuất phát từ việc chỉ đạo gây khó khăn cho doanh nghiệp để buộc họ phải chi tiền, cũng không có hành vi vòi vĩnh hay yêu cầu doanh nghiệp chi tiền thì mới duyệt hồ sơ".

Đối đáp lại quan điểm bào chữa, đại diện VKS cho biết, cơ quan công tố cũng ghi nhận bị cáo Phong là người có chuyên môn, trong quá trình công tác có những thể hiện nhất định về trách nhiệm quản lý. Tuy nhiên, VKS nhấn mạnh hành vi phạm tội của bị cáo là rất rõ ràng, được chứng minh bằng các tài liệu, chứng cứ cụ thể trong hồ sơ vụ án.

Dẫn các bút lục số 1004, 1006 đến 1014, VKS cho biết bị cáo Cao Văn Trung – cựu Trưởng phòng Pháp chế – Thanh tra (Cục ATTP) đã khai rõ: Trước khi các đoàn đi thẩm định và hậu kiểm GMP đến làm việc tại nhà máy, doanh nghiệp đã đề nghị "hỗ trợ" để được cấp GMP phục vụ sản xuất.

Sau khi Trung báo cáo và được ông Nguyễn Thanh Phong cùng ông Nguyễn Hùng Long – cựu Phó Cục trưởng Cục ATTP "bật đèn xanh" đồng ý hỗ trợ, Trung yêu cầu Nguyễn Năng Mạnh phải "chu đáo" với các thành viên đoàn kiểm tra và lãnh đạo Cục.

Theo VKS, trong quá trình kiểm tra, đoàn công tác phát hiện một số lỗi tồn tại nhưng không đưa vào biên bản do đã thống nhất hỗ trợ doanh nghiệp từ đầu.

Trung cầm phong bì của doanh nghiệp, ghi rõ tên lãnh đạo Cục, báo cáo ông Phong và ông Long về việc đoàn kiểm tra bỏ qua một số lỗi, đồng thời doanh nghiệp gửi quà, đề nghị tạo điều kiện cấp sớm GMP.

"Ông Phong và ông Long đã đồng ý, nhận quà và chỉ đạo thông báo cho doanh nghiệp sớm khắc phục những lỗi được ghi trong biên bản. Có nghĩa là một số lỗi thì không ghi vào biên bản, một số lỗi thì ghi nhưng yêu cầu khắc phục nhanh", đại diện VKS nhấn mạnh.

VKS bác lập luận "không biết", nêu rõ trách nhiệm người đứng đầu

Tại bút lục số 946, VKS cho biết chính bị cáo Phong đã thừa nhận việc Cao Văn Trung gửi biên bản báo cáo kết quả kiểm tra cho mình tại phòng làm việc. Biên bản thể hiện rõ việc không thu được mẫu thực phẩm bảo vệ sức khỏe tại nhà máy, song đoàn kiểm tra không đề xuất yêu cầu doanh nghiệp bổ sung mẫu. Do đoàn không đề xuất, bị cáo Phong đã phê duyệt, đồng ý với kết quả kiểm tra.

Đại diện VKS phản bác lập luận "không biết" của bị cáo Phong, cho rằng báo cáo được nộp kèm theo biên bản đã ghi rõ nội dung không thu được mẫu.

"Bị cáo thừa nhận không thu được mẫu là lỗi của đoàn, bị cáo cũng đồng ý, nhưng lại nói là không biết. Nếu đoàn thích làm gì thì làm, không báo cáo lãnh đạo Cục thì vai trò quản lý của lãnh đạo Cục ở đâu?", đại diện VKS đặt vấn đề.

Có 54 bị cáo liên quan đến vụ án (trong đó Cục ATTP có 34 bị cáo liên quan đến hành vi Nhận hối lộ).

VKS cũng nhấn mạnh các phong bì đều được ghi rõ tên doanh nghiệp, do trưởng đoàn công tác trực tiếp cầm về, có báo cáo và có biên bản kèm theo. "Không có căn cứ nào để nói rằng bị cáo không phải chịu trách nhiệm hình sự trong việc này", đại diện VKS khẳng định.

Đối với cựu Cục phó Nguyễn Hùng Long, VKS cho biết trách nhiệm là tương tự. Tại bút lục số 1124, bị cáo Long thừa nhận việc đánh giá kết quả khắc phục thiếu sót của doanh nghiệp chỉ dựa trên báo cáo, tài liệu do doanh nghiệp cung cấp, không kiểm tra thực tế, là không đúng quy định và bị cáo biết rõ điều này.

VKS cũng viện dẫn hàng loạt trường hợp doanh nghiệp được cấp GMP dù còn nhiều lỗi tồn tại: Ngày 23/11/2023, Công ty MediUSA bị xác định có 7 lỗi; ngày 22/10/2020, Công ty Medifa bị xác định có 12 lỗi. Các doanh nghiệp khác cũng có từ 7–8 lỗi được thể hiện đầy đủ trong hồ sơ, biên bản đã thu giữ.

Trước rất nhiều ý kiến của bị cáo về việc dù nhận tiền nhưng không làm sai, đại diện VKS cũng khẳng định: "Không thể có chuyện nói rằng tôi nhận hối lộ nhưng tôi làm đúng".

Đặng Ngọc Thủy