Xây dựng đội ngũ luật sư có bản lĩnh chính trị, năng lực chuyên môn

Theo dự thảo Tờ trình, Luật Luật sư (sửa đổi) tập trung vào 3 nhóm chính sách lớn, nhằm xây dựng đội ngũ luật sư đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, hội nhập quốc tế và phát triển kinh tế xã hội trong giai đoạn mới.

Chính sách 1 hướng tới xây dựng đội ngũ luật sư có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và năng lực chuyên môn; hoàn thiện cơ chế bảo đảm kỷ luật, kỷ cương trong hoạt động hành nghề luật sư. Theo đó, dự thảo Luật bổ sung tiêu chuẩn luật sư có “bản lĩnh chính trị vững vàng” và giao Chính phủ quy định chi tiết tiêu chuẩn “tuân thủ Hiến pháp, pháp luật, có bản lĩnh chính trị, có phẩm chất đạo đức tốt”.

Dự thảo cũng đề xuất sửa đổi quy trình trở thành luật sư, từ khâu gia nhập Đoàn Luật sư, tập sự hành nghề đến tổ chức kỳ thi luật sư quốc gia; bỏ quy định miễn đào tạo nghề luật sư; rà soát các đối tượng được miễn, giảm thời gian tập sự và quy định các đối tượng này phải tham dự khóa đào tạo nghề luật sư 6 tháng, nhằm bảo đảm đồng bộ, thống nhất chính sách trong lĩnh vực bổ trợ tư pháp.

Đối với kỳ thi cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư, dự thảo đề xuất thành lập Hội đồng thi luật sư với sự tham gia của Bộ Tư pháp, Liên đoàn Luật sư Việt Nam, cơ quan tiến hành tố tụng và cơ sở đào tạo nghề luật sư; đồng thời, rà soát, bổ sung các quyền, nghĩa vụ của luật sư; quy định viên chức làm việc trong cơ sở đào tạo về pháp luật có thể trở thành luật sư khi đáp ứng một số điều kiện nhất định.

Chính sách 2 tập trung phát triển thị trường dịch vụ pháp lý minh bạch, cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy các tổ chức hành nghề luật sư hoạt động chuyên nghiệp, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp, hội nhập quốc tế và chủ trương phát triển kinh tế tư nhân. Mục tiêu của chính sách là phát triển thị trường dịch vụ pháp lý gắn với bảo đảm an ninh quốc gia, trật tự an toàn xã hội và phù hợp với các cam kết quốc tế của Việt Nam; tạo môi trường pháp lý thông thoáng, minh bạch cho luật sư và tổ chức hành nghề luật sư hoạt động, phát triển.

Chính sách 3 hướng tới đổi mới quản lý Nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư theo hướng hiệu lực, hiệu quả, tăng cường phân cấp, phân quyền, đẩy mạnh chuyển đổi số; đồng thời nâng cao năng lực, trách nhiệm tự quản của các tổ chức xã hội nghề nghiệp của luật sư.

Phát biểu tại cuộc họp, Giám đốc Học viện Tư pháp Nguyễn Xuân Thu đánh giá cao công tác chuẩn bị hồ sơ chính sách của Tổ soạn thảo; bày tỏ sự đồng tình với việc bổ sung tiêu chuẩn luật sư có “bản lĩnh chính trị vững vàng”, quy định về kỳ thi quốc gia cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư và việc cho phép viên chức làm việc trong cơ sở đào tạo pháp luật có thể trở thành luật sư khi đáp ứng điều kiện nhất định. Tuy nhiên, ông đề nghị Tổ soạn thảo nghiên cứu, làm rõ vấn đề đào tạo giữa luật sư hiện nay và luật sư công; cân nhắc việc có nên đưa quy định về luật sư công vào Luật Luật sư (sửa đổi) hay không, cũng như thẩm quyền quy định điều kiện viên chức hành nghề luật sư.

Đại diện Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Luật sư Diệp Hoài Nam, Chủ nhiệm Ủy ban Xây dựng pháp luật và trợ giúp pháp lý, cơ bản thống nhất với 3 nhóm chính sách trong dự thảo. Về kỳ thi luật sư, Luật sư Nam đề nghị xem xét lại vai trò, mức độ tham gia của cơ quan tiến hành tố tụng và đề xuất giữ nguyên việc tổ chức kỳ thi do Liên đoàn Luật sư Việt Nam thực hiện. Luật sư Diệp Hoài Nam đồng tình với Chính sách 2 về việc mở rộng quyền của luật sư và tổ chức hành nghề luật sư được ký hợp đồng vụ việc hoặc hợp đồng tư vấn thường xuyên cho cơ quan, doanh nghiệp Nhà nước; tham gia tư vấn chính sách, giải quyết tranh chấp quốc tế, dự án phát triển kinh tế xã hội, bảo vệ lợi ích công và lợi ích của Nhà nước.

Tại cuộc họp, nhiều đại biểu cho rằng, phạm vi quy định viên chức làm việc trong cơ sở đào tạo pháp luật được trở thành luật sư còn hẹp, đề nghị nghiên cứu mở rộng. Một số ý kiến cũng đề xuất bổ sung nội dung về đạo đức hành nghề và quản lý xung đột lợi ích của luật sư trong quan hệ với khách hàng, quản tài viên, trọng tài viên nhằm nâng cao tiêu chuẩn chính trị, đạo đức nghề nghiệp.

Kết luận buổi làm việc, Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp Lê Xuân Hồng cho biết, các đại biểu cơ bản thống nhất với 3 nhóm chính sách lớn; khẳng định Luật Luật sư (sửa đổi) lần này chưa quy định về luật sư công. Trên cơ sở ý kiến đóng góp, Tổ soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện hồ sơ chính sách theo đúng quy định, tổng hợp đầy đủ các ý kiến tâm huyết, thực tiễn, báo cáo lãnh đạo Bộ Tư pháp xem xét trong quá trình xây dựng dự án Luật.

Đỗ Bình (TTXVN)