Xây dựng sản phẩm chuyên nghiệp, nâng trải nghiệm người bệnh

* PHÓNG VIÊN: Thưa ông, Việt Nam có những lợi thế nào để phát triển du lịch y tế và tạo sức cạnh tranh trong khu vực?

- TS-BS HÀ ANH ĐỨC: Việt Nam có lợi thế về năng lực chuyên môn y học khi đã làm chủ nhiều kỹ thuật chuyên sâu trong lĩnh vực tim mạch, ung bướu, ngoại khoa, sản khoa, hỗ trợ sinh sản, ghép tạng, nha khoa, thay khớp... Trong đó, năng lực ở nhiều lĩnh vực không thua kém các nước trên thế giới. Ngoài ra, giá dịch vụ y tế ở mức thấp so với nhiều nước trong khu vực, thời gian tiếp cận dịch vụ được rút ngắn rất nhiều. Cơ sở vật chất, trang thiết bị ngày càng hiện đại; một số bệnh viện đã triển khai kỹ thuật chuyên sâu, phẫu thuật robot.

Ngoài ra, với môi trường ổn định, an ninh được bảo đảm, Việt Nam có thể tạo ra những sản phẩm khác biệt khi gắn thế mạnh về y học cổ truyền, phục hồi chức năng, chăm sóc sức khỏe kết hợp nghỉ dưỡng với du lịch.

Để những lợi thế này trở thành năng lực cạnh tranh thực chất, bên cạnh hình thành chuỗi dịch vụ, sản phẩm hoàn chỉnh, cần lấy chất lượng chuyên môn, sự an toàn, chi phí, thời gian tiếp cận và trải nghiệm của người bệnh làm trọng tâm.

TS-BS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh, Bộ Y tế

* Người bệnh quốc tế không chỉ lựa chọn bệnh viện mà còn quan tâm đến cả hành trình trước, trong và sau điều trị. Theo ông, những mắt xích nào cần được kết nối?

- Du lịch y tế không thể chỉ là câu chuyện của bệnh viện. Người bệnh quốc tế cần được phục vụ xuyên suốt, từ tìm hiểu thông tin, tư vấn trước điều trị, nhập cảnh, di chuyển, khám, chữa bệnh, thanh toán, lưu trú đến theo dõi sau điều trị. Vì vậy, đây là lĩnh vực đòi hỏi sự phối hợp của nhiều ngành, không chỉ y tế mà còn du lịch, hàng không, xuất nhập cảnh, bảo hiểm, ngân hàng, công nghệ... Những vấn đề như thị thực, thanh toán và bảo hiểm quốc tế, lưu trú, vận chuyển và chăm sóc sau điều trị... cần tiếp tục được cải thiện.

Về phía ngành y tế, cần công khai thông tin về những cơ sở đủ điều kiện phục vụ người bệnh quốc tế; chuẩn hóa các gói dịch vụ; nâng cao năng lực ngoại ngữ, kỹ năng giao tiếp của nhân viên y tế; đồng thời đẩy mạnh tư vấn từ xa và chuyển đổi số.

Mới đây, Bộ Y tế đã ban hành dự thảo Đề án “Phát triển du lịch y tế giai đoạn 2026-2030” nhằm hướng tới hình thành chuỗi dịch vụ chuyên nghiệp, an toàn, chất lượng cao và có sức cạnh tranh trong khu vực. Dự thảo đề án đặt yêu cầu hình thành quy trình, tiêu chuẩn cơ bản cho hành trình của người bệnh quốc tế từ trước, trong đến sau điều trị. Khi các mắt xích được kết nối thành một chuỗi, chúng ta không chỉ tạo ra trải nghiệm tốt hơn cho người bệnh mà còn hình thành những sản phẩm du lịch y tế chuyên nghiệp, có sức cạnh tranh.

Nhân viên y tế Bệnh viện Nhân dân Gia Định hỗ trợ người nước ngoài khám chữa bệnh. Ảnh: MINH TOÀN

* Để những chủ trương, định hướng về phát triển du lịch y tế sớm đi vào thực tiễn, những điểm nghẽn cần ưu tiên tháo gỡ?

- Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân đặt vấn đề phát triển các trung tâm y tế chuyên sâu chất lượng cao, gắn với thu hút và phát triển du lịch chữa bệnh tại Việt Nam.

Mới đây, Nghị quyết 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới tiếp tục định hướng nâng cao chất lượng các sản phẩm du lịch y tế, chăm sóc sức khỏe chất lượng cao; phát huy lợi thế y học cổ truyền, nha khoa, spa, thẩm mỹ và hình thành những trung tâm du lịch y tế, nghỉ dưỡng, phục hồi sức khỏe đạt chuẩn quốc tế.

Trên cơ sở đó, dự thảo đề án đang được hoàn thiện để cụ thể hóa thành các nhiệm vụ, giải pháp. Định hướng đến năm 2030 là bước đầu hình thành chuỗi dịch vụ du lịch y tế chuyên nghiệp, an toàn, chất lượng cao; phát triển một số sản phẩm và điểm đến có năng lực cạnh tranh trong khu vực, từng bước nâng cao uy tín và thương hiệu du lịch y tế Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Để đạt mục tiêu đó, trước hết cần hoàn thiện hành lang pháp lý và cơ chế phối hợp, bởi du lịch y tế liên quan đến nhiều lĩnh vực như khám chữa bệnh, du lịch, xuất nhập cảnh, giá, bảo hiểm, đầu tư, thanh toán và dữ liệu. Tiếp đó, cần xác định đúng những sản phẩm có lợi thế cạnh tranh thực chất, tránh phát triển dàn trải; lựa chọn một số sản phẩm, địa bàn để thí điểm, đánh giá rồi nhân rộng có chọn lọc.

Nhiều nước cấp visa y tế

Du lịch y tế trên toàn cầu đã trở thành ngành công nghiệp trị giá hàng tỷ USD. Tùy thuộc vào lợi thế về chi phí, công nghệ, các quốc gia tại châu Á và châu Âu đã chủ động định hình những chiến lược phát triển riêng biệt.

Châu Á đang vươn lên thành "thủ phủ" du lịch y tế thế giới nhờ chi phí cạnh tranh (thấp hơn từ 40% đến 80% so với phương Tây), thủ tục linh hoạt cùng chất lượng dịch vụ tiệm cận chuẩn 5 sao quốc tế. Thái Lan khẳng định vị thế dẫn đầu với mô hình “bệnh viện - khách sạn”, chuyên biệt về phẫu thuật chỉnh hình, tim mạch, thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) và nghỉ dưỡng hậu phẫu tại Phuket, Pattaya. Quốc gia này ban hành visa điều trị y tế từ 90 ngày đến 1 năm cho bệnh nhân cùng 3 người thân đi kèm.

Hàn Quốc lại định vị là kinh đô thẩm mỹ và chăm sóc da toàn cầu. Nhằm tạo hành lang thông thoáng, Chính phủ Hàn Quốc áp dụng dòng visa y tế chuyên biệt (C-3-3 và G-1-10) dành cho du khách điều trị chuyên sâu lẫn người chăm sóc đi cùng, hỗ trợ gia hạn linh hoạt ngay tại nội địa.

Trong khi đó, công dân Liên minh châu Âu khi sang Hungary làm nha khoa hay đến Cộng hòa Czech trị liệu khoáng nóng có thể yêu cầu quỹ bảo hiểm y tế quốc gia nước mình hoàn trả chi phí theo hạn mức, giúp tối ưu hóa từ 70% đến 80% ngân sách khám chữa bệnh.

THANH HẰNG tổng hợp