Xe tăng T-14 Armata trước sức ép ngày càng lớn từ UAV trên chiến trường

Chiến trường Ukraine cho thấy hiện nay xe tăng không chỉ phải đối phó với pháo binh, mìn và tên lửa chống tăng.

Mối nguy hiểm còn đến từ UAV trinh sát có thể phát hiện vị trí phương tiện, trong khi máy bay không người lái góc nhìn thứ nhất (FPV) được sử dụng để tấn công mục tiêu với chi phí tương đối thấp.

Các loại đạn bay lảng vảng và UAV có khả năng hoạt động ngoài tầm quan sát trực tiếp cũng làm gia tăng sức ép lên lực lượng thiết giáp.

Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS) nhận định rằng UAV và các loại vũ khí chống tăng đã góp phần gây tổn thất lớn cho xe tăng tại Ukraine.

Tuy nhiên, tổn thất không chỉ bắt nguồn từ thiết kế phương tiện. Chiến thuật sử dụng, khả năng trinh sát, mức độ phối hợp với bộ binh và pháo binh, cũng như năng lực tác chiến điện tử đều ảnh hưởng đến khả năng sống sót của xe tăng.

Xe tăng T-14 Armata được Nga giới thiệu với giáp thụ động, giáp phản ứng nổ và hệ thống phòng vệ chủ động Afganit.

Về nguyên tắc, các lớp bảo vệ này có thể giảm hiệu quả của một số đòn tấn công. Tuy nhiên, không thể mặc định Afganit có thể ngăn chặn mọi UAV FPV hoặc mọi đòn đánh từ phía trên.

Hiệu quả phụ thuộc vào khả năng phát hiện, góc tiếp cận, loại vũ khí và năng lực phản ứng của hệ thống.

Một thách thức khác là UAV có thể phối hợp với các phương tiện trinh sát và hỏa lực khác. Ngay cả khi xe tăng không bị phá hủy, việc bị phát hiện, mất khả năng cơ động hoặc buộc phải rời vị trí cũng có thể làm giảm hiệu quả tác chiến.

Vì vậy, bảo vệ xe tăng trước UAV không thể chỉ dựa vào giáp dày hơn.

Trong tương lai, T-14 muốn duy trì giá trị chiến đấu sẽ cần được tích hợp hiệu quả hơn với hệ thống cảnh báo mối đe dọa, tác chiến điện tử, phương tiện ngụy trang và các giải pháp bảo vệ phần nóc.

Những biện pháp này phải đi cùng khả năng phối hợp với bộ binh, phòng không tầm gần và UAV trinh sát của chính lực lượng sử dụng.

Mỗi giải pháp đều có giới hạn, do đó cần một hệ thống phòng vệ nhiều lớp thay vì trông chờ vào một thiết bị duy nhất.

Dẫu vậy, thời đại UAV không đồng nghĩa xe tăng lập tức trở nên lỗi thời. Xe tăng vẫn cung cấp hỏa lực trực tiếp, khả năng bảo vệ lực lượng và cơ động trên chiến trường. Vấn đề là cách sử dụng phải thay đổi để hạn chế nguy cơ bị phát hiện và tập kích.

Đối với T-14, câu hỏi lớn không chỉ là xe có giáp tốt đến đâu, mà còn là chi phí có tương xứng với khả năng sống sót hay không.

Khi chưa có dữ liệu thực chiến công khai đủ tin cậy, chưa thể kết luận T-14 sẽ thất bại hay vượt trội trước UAV.

Tương lai của nó phụ thuộc vào việc Nga có thể hoàn thiện công nghệ, thích nghi chiến thuật và sản xuất phương tiện với chi phí hợp lý hay không.