Xếp hạng GII 2026: Việt Nam đứng đầu về tỷ trọng xuất khẩu công nghệ cao

Ngày 29/9, Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) đã chính thức công bố Báo cáo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) năm 2026 tại Geneva.

Việt Nam nằm trong nhóm các nền kinh tế thu nhập trung bình thăng hạng GII nhanh nhất, từ vị trí 76 năm 2013 lên hạng 43 năm 2026.

Như vậy, từ năm 2016 đến nay, thứ hạng GII của Việt Nam đã tăng 16 bậc, từ vị trí 59 lên 43. WIPO tiếp tục ghi nhận Việt Nam là một trong 7 nền kinh tế thu nhập trung bình có tốc độ cải thiện thứ hạng nhanh nhất tính từ năm 2013, đồng thời thuộc nhóm ba quốc gia có thành tích Đổi mới sáng tạo (ĐMST) vượt trội so với mức độ phát triển.

Tại nhóm các quốc gia thu nhập trung bình thấp, Việt Nam tiếp tục giữ vững vị trí thứ 2 (chỉ xếp sau Ấn Độ ở vị trí 38). Trong khu vực ASEAN, Việt Nam vươn lên vị trí thứ 3 (sau Singapore và Malaysia), chính thức vượt qua Thái Lan, vượt mục tiêu do Chính phủ giao tại Nghị quyết số 01/NQ-CP năm 2026.

Năm 2026, thứ hạng đầu ra ĐMST của Việt Nam tăng 2 bậc so với năm 2025, từ vị trí 37 lên 35, nhờ đó thứ hạng chung được cải thiện một bậc, đạt mục tiêu do Chính phủ đặt ra tại Nghị quyết số 02/NQ-CP năm 2026.

Ngoài hai chỉ số đứng đầu thế giới là Tỷ trọng xuất khẩu công nghệ cao và Tỷ trọng xuất khẩu hàng hóa sáng tạo, Việt Nam có ba chỉ số thuộc Top 10 thế giới là Tỷ trọng nhập khẩu công nghệ cao (xếp hạng 3), Số lượng ứng dụng điện thoại thông minh được phát triển và sử dụng (xếp hạng 5) và Tốc độ tăng năng suất lao động (xếp hạng 6).

Hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo đã ghi nhận ba doanh nghiệp kỳ lân giá trị hàng tỷ USD, đồng thời xuất hiện thêm nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp chuyên sâu trong lĩnh vực khoa học.

Đánh giá về kết quả này, Bộ trưởng Vũ Hải Quân khẳng định việc thứ hạng chỉ số đầu ra ĐMST của Việt Nam tăng 2 bậc là kết quả rất đáng ghi nhận, đến từ tinh thần triển khai quyết liệt Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị trong hơn một năm qua, thể hiện ở 3 khía cạnh.

Thứ nhất, nguồn lực cho khoa học, công nghệ, ĐMST và chuyển đổi số tăng trưởng mạnh mẽ từ cả ngân sách nhà nước và doanh nghiệp.

Thứ hai, hệ thống chính sách, pháp luật đang chuyển mạnh từ tư duy quản lý nặng về đầu vào sang quản lý theo kết quả đầu ra.

Thứ ba, sự tham gia đồng bộ của Nhà nước, doanh nghiệp, các viện nghiên cứu và trường đại học đã bước đầu kết nối hiệu quả.

Trong thời gian tới, để đạt mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm 40 quốc gia dẫn đầu về Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII) vào năm 2030 và nhóm 30 quốc gia dẫn đầu vào năm 2045, Bộ trưởng Vũ Hải Quân đánh giá Việt Nam vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục.

Đầu tiên là cần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đặc biệt là nhân lực chất lượng cao phục vụ các ngành công nghệ chiến lược. Tiếp theo là phải đẩy mạnh công bố khoa học quốc tế và gia tăng số lượng bằng sáng chế. Cuối cùng là thúc đẩy sự tham gia của doanh nghiệp vào các hoạt động đổi mới sáng tạo, nghiên cứu và phát triển.

“Trong giai đoạn tới, các doanh nghiệp Việt Nam cần đầu tư mạnh mẽ hơn nữa, cả về tài chính và con người, từng bước đưa công nghệ và chuyển đổi số vào hoạt động sản xuất, kinh doanh nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm, gia tăng giá trị và tăng năng suất lao động.

Chỉ khi các doanh nghiệp thực sự vào cuộc, tôi nghĩ rằng chúng ta mới có thể đạt được các mục tiêu về đổi mới sáng tạo theo tầm nhìn đến năm 2030 và năm 2045”, Bộ trưởng nhận định.