8 nhóm công trình được miễn giấy phép xây dựng từ ngày 1/7/2026

Từ ngày 1/7/2026, Luật Xây dựng (sửa đổi) chính thức có hiệu lực, mang đến những thay đổi quan trọng trong công tác quản lý hoạt động đầu tư xây dựng. Điểm đáng chú ý nhất của bộ luật này là việc mở rộng phạm vi các công trình được miễn giấy phép xây dựng, bao gồm 8 nhóm đối tượng cụ thể nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính và đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Nhóm công trình phục vụ nhiệm vụ quốc gia và an ninh

Nhóm đầu tiên được ưu tiên miễn giấy phép là các công trình phục vụ nhiệm vụ đặc biệt của Nhà nước. Danh mục này bao gồm các công trình bí mật Nhà nước, công trình xây dựng trong tình trạng khẩn cấp hoặc cấp bách, và các dự án đầu tư công đặc biệt được thực hiện theo thủ tục đầu tư đặc thù.

Bên cạnh đó, quy định mới cũng áp dụng cho các công trình xây dựng tạm theo quy định của pháp luật và các công trình nằm trên phần đất dành riêng cho mục đích quốc phòng, an ninh. Việc miễn giấy phép đối với nhóm này giúp đảm bảo tính bảo mật và phản ứng nhanh trong các tình huống chiến lược.

Nhiều nhóm công trình sẽ được miễn giấy phép xây dựng. Ảnh minh họa

Công trình thuộc dự án đầu tư công và hạ tầng theo tuyến

Nhóm thứ hai bao gồm các công trình thuộc dự án đầu tư công đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt hoặc quyết định chủ trương đầu tư. Các cơ quan này bao gồm Thủ tướng Chính phủ, người đứng đầu cơ quan trung ương, các cơ quan tư pháp cấp cao, Kiểm toán Nhà nước, Văn phòng Chủ tịch nước, Văn phòng Quốc hội, các bộ, ngành và UBND các cấp.

Đối với các công trình xây dựng theo tuyến, Luật Xây dựng sửa đổi cho phép miễn giấy phép trong các trường hợp sau:

Công trình đi qua địa bàn từ hai đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên.
Công trình tuyến nằm ngoài khu vực định hướng phát triển đô thị đã có quy hoạch hoặc được cơ quan thẩm quyền chấp thuận hướng tuyến.
Công trình ngoài khơi đã được bàn giao khu vực biển.
Công trình thuộc hệ thống cảng hàng không và các hạng mục phục vụ hoạt động bay.

Quy định đối với nhà ở riêng lẻ và công trình quy mô nhỏ

Một trong những điểm mới tác động trực tiếp đến người dân là việc nới lỏng quy định cho nhà ở riêng lẻ. Cụ thể, các công trình xây dựng cấp IV và nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500m² sẽ không cần xin giấy phép xây dựng. Tuy nhiên, điều kiện bắt buộc là các công trình này phải nằm ngoài khu vực có yêu cầu nghiêm ngặt về quản lý kiến trúc hoặc các khu vực quy hoạch đặc thù.

Ngoài ra, nhóm công trình hạ tầng viễn thông thụ động và các công trình quảng cáo không thuộc diện phải cấp phép theo Luật Quảng cáo cũng nằm trong danh sách được miễn trừ lần này.

Cải tạo và thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi

Luật Xây dựng sửa đổi tiếp tục miễn giấy phép cho các dự án đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi (hoặc báo cáo điều chỉnh) và được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Điều này tránh tình trạng chồng chéo trong việc kiểm soát kỹ thuật và pháp lý.

Cuối cùng, các hoạt động sửa chữa, cải tạo nội thất bên trong công trình hoặc cải tạo mặt ngoài không tiếp giáp với các tuyến đường đô thị có yêu cầu quản lý kiến trúc cũng được miễn thực hiện thủ tục xin phép. Những điều chỉnh này được kỳ vọng sẽ tiết kiệm thời gian và chi phí đáng kể cho các chủ đầu tư và hộ gia đình khi thực hiện các thay đổi nhỏ không ảnh hưởng đến kết cấu hạ tầng chung.

Lưu ý quan trọng về pháp lý

Mặc dù được miễn giấy phép xây dựng, các chủ đầu tư và cá nhân vẫn phải đảm bảo công trình tuân thủ quy hoạch xây dựng, tiêu chuẩn kỹ thuật và các quy định về bảo vệ môi trường, phòng cháy chữa cháy. Việc miễn giấy phép chỉ là lược bỏ thủ tục hành chính đầu vào, không đồng nghĩa với việc buông lỏng quản lý chất lượng và an toàn công trình.