ACIAR và Việt Nam tăng cường hợp tác nghiên cứu nông nghiệp hỗ trợ chuyển đổi xanh, phát triển bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu

Ngày 13/8, Trung tâm Nghiên cứu nông nghiệp quốc tế Australia (ACIAR) và Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam đã công bố Chiến lược hợp tác nghiên cứu giai đoạn 2026-2035 và thống nhất về nguyên tắc khoản đầu tư trị giá 3,3 triệu AUD cùng các khoản đóng góp hiện vật bổ sung cho hai dự án nghiên cứu mới, nhân chuyến thăm chính thức tới Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từ ngày 9-12/8.

Chiến lược 10 năm nhằm tăng cường hợp tác giữa ACIAR và Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hỗ trợ Việt Nam xây dựng nền kinh tế nông nghiệp hiệu quả, có trách nhiệm và chất lượng cao, đồng thời thúc đẩy việc thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0 và các mục tiêu phát triển bền vững.

Chiến lược tập trung vào việc sử dụng tài nguyên thiên nhiên hiệu quả hơn, bảo vệ môi trường, chuyển đổi số và tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu của ngành nông nghiệp.

“Chúng tôi rất vui mừng được hợp tác với Bộ Nông nghiệp và Môi trường với tầm nhìn chung đến năm 2035. Thông qua quan hệ hợp tác sâu sắc và chiến lược trong nghiên cứu và đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp, Việt Nam và Australia sẽ cùng nhau thúc đẩy phát triển bền vững, chuyển đổi xanh, trung hòa carbon và khả năng chống chịu trước các thách thức toàn cầu”, Tiến sĩ Nick Austin, Quyền Tổng Giám đốc ACIAR, phát biểu.

Kể từ năm 1993, quan hệ đối tác nghiên cứu lâu dài và hiệu quả giữa ACIAR và Việt Nam đã góp phần thúc đẩy mối quan hệ giữa Australia và Việt Nam ngày càng phát triển. Thông qua ACIAR, Australia đã hỗ trợ Việt Nam tăng cường năng lực nghiên cứu, phát triển công nghệ, xây dựng và củng cố các hệ thống canh tác và chuỗi giá trị.

Những kết quả này đã đóng góp vào quá trình phát triển và gia tăng giá trị của ngành nông nghiệp Việt Nam, góp phần cải thiện sinh kế của nông dân và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Trong cuộc họp với ACIAR tại Canberra ngày 11/8, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đặng Ngọc Điệp đánh giá cao mối quan hệ đối tác với ACIAR. Ông nhấn mạnh hợp tác giữa ACIAR và Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong 10 năm tới sẽ tiếp tục phát triển dựa trên nền tảng hơn 3 thập kỷ hợp tác hiệu quả và khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Australia, tập trung vào việc tạo ra các kết quả nghiên cứu thực tiễn, hiệu quả và bền vững.

Trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, mối quan hệ hợp tác dựa trên khoa học và đổi mới, sáng tạo sẽ là chìa khóa giúp thúc đẩy tăng trưởng xanh, phát triển phát thải thấp, đồng thời vẫn bảo đảm an ninh lương thực và năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Hai dự án nghiên cứu sắp tới sẽ hiện thực hóa các cam kết trong bản chiến lược, góp phần tăng cường năng lực, sinh kế, hòa nhập xã hội và thúc đẩy doanh nghiệp địa phương tại tỉnh Khánh Hòa và lưu vực sông Hồng.

Cả hai dự án đều kế thừa kết quả các dự án nghiên cứu trước đây của ACIAR tại Việt Nam và Đông Nam Á, dựa trên quan hệ đối tác bền chặt giữa Australia và mạng lưới các nhà khoa học, cơ quan chính phủ, trường đại học và cộng đồng địa phương ở Việt Nam.

Dự án đầu tiên “Fish Tech Plus: Xây dựng năng lực cho các nước tiểu vùng sông Mekong thực hiện các giải pháp kỹ thuật thủy sản trong các chương trình phát triển sông” (với ngân sách 480.000 AUD dành cho Việt Nam), sẽ bắt đầu trong tháng này.

Dự án sẽ tăng cường năng lực thể chế và cộng đồng, giúp phát triển sông bền vững và bao trùm tại tiểu vùng Mekong thông qua nghiên cứu, giáo dục và trình diễn các cơ sở hạ tầng thân thiện với cá, qua đó nâng cao khả năng thích ứng với khí hậu, bảo vệ sinh kế dựa vào sông và thúc đẩy bình đẳng giới và hòa nhập xã hội.

Dự án thứ hai "Hỗ trợ phát triển ngành ngọc trai mabé tại tỉnh Khánh Hòa, Việt Nam (ngân sách 2,8 triệu AUD dự kiến bắt đầu vào tháng 1/2027. Dự án sẽ hỗ trợ nghiên cứu, đào tạo và phát triển thị trường nhằm giúp các hộ sản xuất nhỏ cải thiện sinh kế thông qua tham gia vào chuỗi giá trị nuôi trồng thủy sản mới nổi.

Dự án sẽ cải thiện các hệ thống sản xuất giống, ương và nuôi thương phẩm; nâng cao kỹ năng chế biến sau thu hoạch; phát triển các sản phẩm giá trị gia tăng từ ngọc trai và vỏ trai; đồng thời nâng cao hiểu biết và khả năng tiếp cận thị trường cho nông dân.

Dự án cũng sẽ xem xét tính bền vững về mặt môi trường và các rủi ro liên quan đến khí hậu để định hướng mở rộng ngành một cách có trách nhiệm. Thông qua thử nghiệm công nghệ và thị trường, dự án sẽ tạo nền tảng giúp phát triển các mô hình sinh kế liên quan đến ngọc trai mabé sang các vùng ven biển khác của Việt Nam.

Các dự án hợp tác này thể hiện cam kết chung về việc thực hiện nghiên cứu thực tiễn, tạo sinh kế trong nền kinh tế đại dương, tăng cường năng lực địa phương và hỗ trợ sự tham gia bao trùm hơn, đặc biệt với phụ nữ và người khuyết tật.

Bằng cách kết nối chuyên môn của Australia và Việt Nam với các đối tác chính phủ, trường đại học, khu vực tư nhân và cộng đồng, các dự án sẽ hỗ trợ sinh kế bền vững và giúp đưa ra các quyết định có cơ sở tốt hơn về quản lý tài nguyên ven biển và sông ngòi tại Việt Nam.

Thông qua các dự án này, Australia và Việt Nam sẽ hỗ trợ tạo lập tri thức, chuyển giao công nghệ và tăng cường hợp tác khu vực ở Đông Nam Á.