AI mở ra cơ hội phát triển công nghiệp văn hóa nhưng đặt ra nhiều thách thức
Trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành công nghệ cốt lõi làm thay đổi phương thức sáng tạo, sản xuất và phân phối sản phẩm trong các ngành công nghiệp văn hóa. Công nghệ này góp phần bảo tồn di sản, quảng bá bản sắc dân tộc, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường quốc tế. Tuy nhiên, việc ứng dụng AI cũng đặt ra nhiều thách thức về bản quyền, dữ liệu, nhân lực và đạo đức.
Phát triển công nghiệp văn hóa được xác định là một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và quảng bá hình ảnh quốc gia. Trong bối cảnh chuyển đổi số, AI giúp doanh nghiệp tối ưu quy trình sản xuất, giảm chi phí, cá nhân hóa trải nghiệm người dùng và tạo ra nhiều sản phẩm văn hóa có giá trị gia tăng.
Hiện nay, AI được ứng dụng rộng rãi ở nhiều lĩnh vực. Trong điện ảnh, công nghệ này hỗ trợ phục hồi hình ảnh, tạo phụ đề, lồng tiếng, phân tích dữ liệu khán giả và cá nhân hóa nội dung trên các nền tảng phát hành. Trong âm nhạc, AI hỗ trợ sáng tác, phối khí, xử lý âm thanh và tạo bản thu thử trong thời gian ngắn. Ở lĩnh vực xuất bản, AI tham gia biên tập, dịch thuật, tóm tắt văn bản, chuyển đổi sách giấy thành sách nói. Báo chí, truyền thông sử dụng AI để phân tích dữ liệu, rút ngắn thời gian xử lý thông tin, trong khi lĩnh vực biểu diễn, trò chơi điện tử, quảng cáo, du lịch văn hóa, thủ công mỹ nghệ và thiết kế sản phẩm cũng đang tận dụng AI để nâng cao năng suất, cải thiện chất lượng và tăng sức cạnh tranh.
Bên cạnh những lợi ích, AI cũng đặt ra nhiều thách thức. Theo Tiến sĩ Trần Kim Bá (Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam), vấn đề nổi bật là bản quyền khi AI được huấn luyện trên khối lượng lớn dữ liệu gồm hình ảnh, âm nhạc, sách, phim, làm gia tăng nguy cơ sử dụng trái phép tác phẩm của các chủ thể sáng tạo. Thách thức tiếp theo là dữ liệu. Nhiều di sản, tư liệu lịch sử và văn hóa của Việt Nam chưa được số hóa, khiến AI thiếu nguồn dữ liệu chất lượng để khai thác và tạo ra các sản phẩm mang đậm bản sắc Việt.
Nguồn nhân lực cũng là điểm nghẽn. Công nghiệp văn hóa đòi hỏi đội ngũ vừa có tư duy nghệ thuật vừa thành thạo công nghệ số và AI, song lực lượng đáp ứng đồng thời hai yêu cầu này còn hạn chế. Bên cạnh đó, chi phí đầu tư hạ tầng dữ liệu, phần mềm và bản quyền còn lớn, khiến nhiều doanh nghiệp nhỏ, nghệ sĩ độc lập khó ứng dụng AI vào quy trình sáng tạo.
Nhiều quốc gia đã khai thác hiệu quả AI trong phát triển công nghiệp văn hóa. Hàn Quốc ứng dụng AI để phân tích thị hiếu khán giả, dịch thuật, sản xuất âm nhạc, điện ảnh và quảng bá K-content ra toàn cầu. Trung Quốc tập trung phát triển AI trong điện ảnh và trò chơi điện tử; Singapore xây dựng bảo tàng số, thư viện số; Nhật Bản đẩy mạnh ứng dụng AI trong ngành công nghiệp anime. Việt Nam được đánh giá có nhiều tiềm năng ở các lĩnh vực như trò chơi điện tử, phim hoạt hình khai thác chất liệu dân gian, âm nhạc và điện ảnh.
Theo các chuyên gia, để phát triển AI hiệu quả và an toàn, cần xây dựng hành lang pháp lý rõ ràng về AI và quyền sở hữu trí tuệ, đồng thời đầu tư hạ tầng dữ liệu và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.
Tiến sĩ Trần Kim Bá nhấn mạnh, AI chỉ là công cụ mở rộng khả năng sáng tạo chứ không thể thay thế con người. Trong văn hóa nghệ thuật, yếu tố quyết định vẫn là cảm xúc, tư duy, trải nghiệm của người sáng tạo và những giá trị kết tinh từ bản sắc văn hóa dân tộc. Đây cũng là nền tảng để AI trở thành động lực phát triển công nghiệp văn hóa một cách bền vững trong kỷ nguyên số.
Tin nóng
Chiến tranh đã lùi xa nhưng vẫn còn khoảng 230 nghìn phần mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính, khoảng 175 nghìn hài cốt chưa được tìm thấy… Do vậy, hành trình trả lại tên cho các anh không chỉ là trách nhiệm, nghĩa vụ mà còn là 'Mệnh lệnh từ trái tim' của mỗi người con đất Việt.
Từ ngày 30/7 - 1/8/2026, Triển lãm Quốc tế Logistics Việt Nam lần thứ 4 (VILOG 2026) sẽ diễn ra tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Sài Gòn (SECC), TP HCM.
Nhiều hãng công nghệ ra mắt loại vòng đeo tay không màn hình nhằm tối ưu thời lượng pin và hạn chế sự xao nhãng của người dùng.
Các nhà nghiên cứu Nhật Bản cho biết bùn lấy từ đáy biển ngoài khơi đảo Minami-Torishima chứa nhiều loại đất hiếm đóng vai trò thiết yếu trong quá trình sản xuất các sản phẩm công nghệ cao.
Theo Reuters, Nvidia và SK Group của Hàn Quốc ngày 24/7 công bố một sáng kiến AI trị giá hơn 500 tỷ USD. Kế hoạch bao gồm quan hệ hợp tác dài hạn với SK Hynix về bộ nhớ HBM và dự án trung tâm dữ liệu AI công suất 2 gigawatt do SK Telecom triển khai.
iPhone 16e liên tục giảm giá tại Việt Nam, trở thành chiếc iPhone mới dễ tiếp cận nhất với cấu hình mạnh mẽ cùng cam kết hỗ trợ lâu dài từ Apple.
Tin mới
Sun PhuQuoc Airways chính thức đưa vào vận hành các tuyến bay từ Hải Phòng đi TP.HCM, Phú Quốc và Singapore, đồng thời nâng vốn điều lệ lên 7.300 tỷ đồng.
Một thay đổi nhỏ trong cài đặt điện thoại Samsung có thể giúp máy phản hồi nhanh hơn, đặc biệt với các mẫu Galaxy cao cấp.
Thực hiện Thông tư 30/2026 của Bộ Xây dựng, các trung tâm đăng kiểm tại Phú Thọ đẩy mạnh chuyển đổi số, áp dụng giấy chứng nhận kiểm định điện tử, đơn giản hóa thủ tục và nâng cao chất lượng dịch vụ, tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
Le Monde cho biết Pháp đã thông qua luật cấm người dưới 15 tuổi truy cập mạng xã hội. Văn bản tập trung vào trách nhiệm của người dùng, trong khi việc thực thi phụ thuộc nhiều vào cơ chế ước tính hoặc xác minh độ tuổi.
Galaxy Z Fold 8 Ultra gây ấn tượng với cấu hình hàng đầu nhưng mức giá 2.100 USD cũng khiến nhiều người chùn bước. Nếu muốn trải nghiệm điện thoại gập cao cấp với chi phí hợp lý hơn, đây là 3 lựa chọn Android đáng cân nhắc.
Hai năm sau khi chính thức khép lại Dự án Titan - nỗ lực kéo dài một thập kỷ với chi phí hàng tỷ USD để tự chế tạo xe điện - Apple đang tái xuất thị trường ô tô theo một phương thức hoàn toàn mới. Không còn là câu chuyện về một chiếc xe mang thương hiệu Táo khuyết tự mình lăn bánh trên đường, tham vọng của gã khổng lồ công nghệ Mỹ giờ đây được cụ thể hóa bằng bộ công cụ phát triển phần mềm ô tô MapKit (MapKit for Automotive), mở đầu bằng thỏa thuận hợp tác chiến lược với Ford Motor.
Le Monde đưa tin Ủy ban châu Âu đã áp phạt AliExpress 550 triệu euro và yêu cầu nền tảng trình kế hoạch khắc phục trước ngày 20/10.
Nhiều năm qua, ngành nông nghiệp đã đạt được những thành tựu rất lớn về năng suất và sản lượng. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, việc khai thác liên tục và canh tác sai cách đã khiến 'sức khỏe' của đất ngày càng suy giảm. Nếu không cải thiện kịp thời, đất sẽ mất dần khả năng tự phục hồi, đẩy sản xuất nông nghiệp trước nguy cơ mất bền vững.